Sau trận lũ ống, lũ quét xảy ra tại 4 bản: Sơn Hà, Hòa Sơn, Bình Sơn 1, Bình Sơn 2 của xã Tà Cạ huyện Kỳ Sơn (Nghệ An), hàng trăm hộ dân bị ảnh hưởng mất nhà và nằm trong vùng có nguy cơ cao sạt lở núi, cần phải di dời đến nơi ở an toàn.
Trong đó, bản Hòa Sơn, xã Tà Cạ có số hộ bị thiệt hại lớn nhất, một phần lớn mặt bằng của bản đã bị đất đá san phẳng, vì vậy hiện nay nhiều hộ dân không dám trở lại sinh sống, phải chờ Nhà nước bố trí khu tái định cư mới để làm nhà ổn định cuộc sống lâu dài.
Gia đình bà Vi Thị Mai bị lũ cuốn trôi hoàn toàn nhà cửa, tài sản, do vậy các thành viên trong nhà đang phải đi ở nhờ nhà người thân, cuộc sống bị đảo lộn. Gia đình bà Mai chỉ mong Nhà nước sớm bố trí khu tái định cư để làm nhà và ổn định cuộc sống.
Ông Vi Văn Truyền, Trưởng bản Hòa Sơn cho biết, bản có 240 hộ, thì có tới 72 hộ thuộc diện mất nhà và nằm trong vùng có nguy cơ cao sạt lở đất, cần phải di dời khẩn cấp. Số hộ còn lại cũng đang sống trong nơm nớp lo sợ vì sạt lở, lũ quét vẫn còn có nguy cơ tái diễn nên nhu cầu về tái định cư sẽ rất lớn. Nhiều nhà dù không bị cuốn trôi nhà cửa nhưng những ngày qua chỉ dám trở về sinh hoạt vào ban ngày, ban đêm lại đi ở nhà người thân.
“Những hộ bị lũ cuốn trôi mất nhà, sập nhà và nhà bị hư hỏng nặng đến nay vẫn còn ngổn ngang chưa dọn dẹp hết đất đá, do vậy chưa biết khi nào mới sửa sang lại nhà để ở tạm. Trước thực trạng lũ ống, lũ quét và xuất hiện nhiều điểm sạt lở núi nghiêm trọng như vậy, rất mong Nhà nước sớm bố trí khu tái định cư mới để bà con ổn định cuộc sống”, ông Vi Văn Truyền nói.
Trước sự cấp thiết đó, đồng hành cùng việc khẩn trương khắc phục lũ quét, huyện Kỳ Sơn đã triển khai khảo sát, chọn vị trí phù hợp để lập khu tái định cư (TĐC) cho bà con.
Ông Nguyễn Hữu Minh, Chủ tịch UBND huyện Kỳ Sơn cho biết: Sau khi trận lũ ống, lũ quét xảy ra, có tới trên 200 hộ dân trên địa bàn xã Tà Cạ buộc phải di dời đến nơi ở an toàn. Do vậy, sau khi UBND tỉnh đồng ý xây dựng tái định cư cho bà con, huyện đã khẩn trương tìm vị trí thuận lợi nhất để có kế hoạch xây dựng tái định cư cho người dân.
Tuy nhiên, đối với huyện miền núi cao Kỳ Sơn để khu đất tái định cư cho hàng trăm hộ dân không phải là dễ dàng, nhất là diện tích đồng bằng chỉ chiếm khoảng 1% diện tích toàn huyện. Dù vậy, huyện cũng đã nỗ lực khảo sát được 3 địa điểm trên địa bàn thị trấn Mường Xén và xã Tà Cạ. Trong đó xét thấy khu vực đất tại bản Cầu 8 của xã Tà Cạ là có nhiều thuận lợi nhất về giao thông, điện, nước, trường học… nên huyện đã chọn đây làm điểm TĐC.
Cũng theo ông Minh, nguồn kinh phí để xây dựng khu TĐC là nguồn vốn xã hội hóa từ các tổng công ty và nguồn ngân sách nhà nước, trong đó, chủ yếu là nguồn xã hội hóa.
Theo khảo sát ban đầu huyện cho thấy, hiện trạng khu vực này chủ yếu là đất sản xuất của nhân dân trước đây, chỉ cách thị trấn Mường Xén khoảng 1km, với tổng diện tích khoảng 9ha, đủ để bố trí tái định cư cho trên 200 hộ.
Khu đất tại bản Cầu 8, xã Tà Cạ có nhiều thuận lợi, đó là mặt bằng thoai thoải nên khối lượng san nền không nhiều, mái taluy sau khi san gạt không cao; khu đất nằm trên tuyến đường Tà Cạ – Hữu Kiệm đã được mở rộng và sẽ nhựa hóa; gần trường tiểu học và mầm non bản Sơn Thành. Địa điểm này cũng thuận lợi cho việc xây dựng công trình nước sinh hoạt tự chảy và xây dựng đường điện lưới quốc gia.
Xét thấy khu vực này có nhiều thuận lợi, tới đây huyện Kỳ Sơn sẽ xin chủ trương đầu tư của tỉnh. Sau khi UBND tỉnh cho chủ trương đầu tư xây dựng khu tái định cư, huyện sẽ thuê đơn vị tư vấn khảo sát thiết kế để lập phương án chi tiết một cách tối ưu nhất, trình UBND tỉnh phê duyệt.
Khi UBND tỉnh phê duyệt dự án, huyện Kỳ Sơn sẽ tiến hành xây dựng ngay các hạng mục cần thiết: xây dựng hệ thống nước sinh hoạt tự chảy; điện sinh hoạt; nhà văn hóa bản; đường nội bộ, mương thoát nước dọc, ngang… để sớm bố trí tái định cư cho bà con ổn định cuộc sống lâu dài.
Hồ Phương
