Khủng hoảng bộ nhớ bắt đầu ảnh hưởng mạnh đến ngành smartphone
Theo phân tích mới từ TrendForce, cuộc khủng hoảng nguồn cung và giá bộ nhớ DRAM, NAND đang gây áp lực ngày càng lớn lên ngành điện tử tiêu dùng. Kể từ mùa thu năm 2025, giá các loại chip nhớ đã tăng mạnh. Một thanh RAM DDR5 16GB hiện có giá khoảng 200 USD, trong khi cùng sản phẩm này chỉ có giá khoảng 37 USD vào năm ngoái.
Nguyên nhân được cho là đến từ nhu cầu khổng lồ của các công ty AI như OpenAI và nhiều doanh nghiệp công nghệ khác. Điều này không chỉ khiến người tiêu dùng phải trả giá cao hơn cho máy tính hay điện thoại mà còn làm tăng đáng kể chi phí sản xuất của các hãng phần cứng.
TrendForce cho biết tổng cộng chỉ có 284 triệu smartphone được sản xuất trong quý 1/2026, giảm 1,7% so với cùng kỳ năm trước. Dù vậy, tác động của cuộc khủng hoảng hiện mới chỉ bắt đầu thể hiện rõ do nhiều nhà sản xuất vẫn còn lượng chip nhớ tồn kho được tích lũy từ năm 2025.
Công ty nghiên cứu thị trường dự báo sản lượng smartphone toàn cầu trong cả năm 2026 sẽ giảm 16,2%, xuống còn khoảng 1,051 tỷ máy.
Xiaomi chịu ảnh hưởng nặng nhất, Apple tăng trưởng nhờ iPhone 17
Dữ liệu của TrendForce cho thấy các hãng tập trung vào phân khúc phổ thông và tầm trung đang chịu ảnh hưởng lớn hơn từ giá linh kiện tăng cao.
Trong số các nhà sản xuất lớn, Xiaomi là trường hợp đáng chú ý nhất khi sản lượng smartphone trong quý 1/2026 giảm tới 38% so với cùng kỳ năm trước. Báo cáo cho rằng hãng đang chịu tác động đáng kể từ cuộc khủng hoảng DRAM, đặc biệt ở phân khúc tầm trung, nơi biên lợi nhuận vốn không quá cao. Vivo cũng ghi nhận mức giảm sản lượng 8% trong cùng giai đoạn.
Ngược lại, các thương hiệu có giá bán trung bình cao hơn đang ở vị thế thuận lợi hơn để hấp thụ chi phí linh kiện gia tăng. Samsung thậm chí còn tăng sản lượng smartphone thêm 2% so với năm trước.
Apple là hãng đạt kết quả nổi bật nhất trong báo cáo. Sản lượng iPhone trong quý 1/2026 tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái. TrendForce cho rằng sức hút của dòng iPhone 17 là yếu tố chính giúp Apple duy trì đà tăng trưởng bất chấp bối cảnh thị trường đang chịu áp lực từ giá bộ nhớ leo thang.
Những số liệu này cho thấy tác động của cuộc khủng hoảng DRAM và NAND không diễn ra đồng đều giữa các nhà sản xuất. Các hãng phụ thuộc nhiều vào phân khúc giá rẻ và tầm trung có nguy cơ chịu áp lực lớn hơn, trong khi những thương hiệu sở hữu sản phẩm cao cấp với biên lợi nhuận cao vẫn có nhiều dư địa để ứng phó với chi phí linh kiện ngày càng đắt đỏ.
Phạm Hoàng
