Đột quỵ là một trong những nguyên nhân gây tử vong và để lại di chứng nặng nề trên toàn thế giới. Bên cạnh việc kiểm soát huyết áp, duy trì cân nặng hợp lý và vận động thường xuyên, một nghiên cứu lớn cho thấy cà phê và trà cũng có thể liên quan đến nguy cơ đột quỵ thấp hơn.
Theo The Guardian, nghiên cứu do Yuan Zhang và các cộng sự tại Đại học Y Thiên Tân (Trung Quốc) thực hiện đã theo dõi khoảng 365.000 người từ 50-74 tuổi trong hơn 10 năm.
Trong thời gian nghiên cứu, 10.053 người trải qua ít nhất một lần đột quỵ và 5.079 người mắc chứng sa sút trí tuệ.
Kết quả cho thấy nhóm uống trà và cà phê ở mức vừa phải có nguy cơ đột quỵ thấp hơn so với những người không uống.
Cà phê và nguy cơ đột quỵ
Cà phê là loại đồ uống đầu tiên được nghiên cứu nhắc đến. Những người uống khoảng 2-3 cốc cà phê mỗi ngày nằm trong nhóm có nguy cơ đột quỵ và sa sút trí tuệ thấp hơn.
Đáng chú ý, khi kết hợp cà phê với trà, mối liên hệ này còn rõ hơn. Những người uống 2-3 cốc cà phê và 2-3 cốc trà mỗi ngày có nguy cơ đột quỵ thấp hơn khoảng 32% so với người không uống hai loại đồ uống này. Nhóm này đồng thời có nguy cơ mắc sa sút trí tuệ thấp hơn khoảng 28%.
Các nhà nghiên cứu cũng ghi nhận uống cà phê riêng lẻ hoặc kết hợp với trà có liên quan đến nguy cơ sa sút trí tuệ sau đột quỵ thấp hơn.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa uống càng nhiều cà phê càng tốt. Giáo sư Kevin McConway, chuyên gia thống kê ứng dụng tại Đại học Mở (Anh), lưu ý mối liên hệ không giảm đều theo lượng tiêu thụ.
Khi lượng cà phê tăng lên khoảng 7-8 cốc mỗi ngày, nguy cơ đột quỵ trong nghiên cứu lại cao hơn so với nhóm không uống và cao hơn đáng kể so với những người chỉ uống 2-3 cốc.
Trà và nguy cơ đột quỵ
Trà cũng là loại đồ uống được ghi nhận có mối liên hệ tích cực. Kết quả cho thấy những người uống khoảng 3-5 cốc trà mỗi ngày nằm trong nhóm có nguy cơ đột quỵ và sa sút trí tuệ thấp nhất.
Các tác giả nghiên cứu kết luận rằng việc uống trà và cà phê ở mức vừa phải, riêng lẻ hoặc kết hợp, có liên quan đến nguy cơ đột quỵ và sa sút trí tuệ thấp hơn. Tuy nhiên, nghiên cứu không chứng minh được rằng chính trà hoặc cà phê trực tiếp tạo ra tác dụng bảo vệ này.
Giáo sư Tara Spires-Jones, thuộc Viện Nghiên cứu Sa sút trí tuệ Anh và Đại học Edinburgh, đánh giá nghiên cứu được thực hiện khá chặt chẽ nhưng cho rằng vẫn cần thêm nghiên cứu để hiểu rõ cơ chế sinh học có thể liên quan giữa hai loại đồ uống này với sức khỏe não bộ.
Uống bao nhiêu là hợp lý?
Trong nghiên cứu, nhóm có nguy cơ thấp nhất thường uống:
- 2-3 cốc cà phê/ngày.
- 3-5 cốc trà/ngày.
- Hoặc tổng cộng khoảng 4-6 cốc trà và cà phê/ngày.
Dù vậy, những con số này không nên được hiểu là “liều khuyến cáo” cho tất cả mọi người.
Mỗi người có khả năng dung nạp caffeine khác nhau. Nghiên cứu cũng chỉ ghi nhận mối liên hệ giữa thói quen uống trà, cà phê và nguy cơ bệnh tật chứ chưa thể khẳng định quan hệ nguyên nhân - kết quả.
Các tác giả còn lưu ý dữ liệu được lấy từ Ngân hàng Sinh học Vương Quốc Anh, nơi những người tham gia nhìn chung có sức khỏe tương đối tốt hơn dân số chung. Vì vậy, kết quả không nhất thiết áp dụng giống nhau cho mọi nhóm dân cư.
Lưu ý: Không phải càng uống nhiều càng tốt
Điểm đáng chú ý nhất từ nghiên cứu không phải là “hãy uống thật nhiều trà và cà phê”, mà là mức tiêu thụ vừa phải có liên quan đến nguy cơ đột quỵ thấp hơn. Ngược lại, khi lượng cà phê tăng quá cao, lợi ích quan sát được không còn duy trì và nguy cơ trong nghiên cứu thậm chí tăng trở lại.
Vì vậy, nếu vốn đã có thói quen uống trà hoặc cà phê với lượng vừa phải, đây có thể là một tin đáng mừng. Tuy nhiên, không nên bắt đầu uống thật nhiều chỉ với mục đích phòng đột quỵ.
Nguy cơ đột quỵ còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như tuổi tác, di truyền, huyết áp, hút thuốc, chế độ ăn và mức độ vận động. Do đó, trà và cà phê chỉ nên được xem là một phần trong lối sống tổng thể, không phải biện pháp thay thế cho việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ quan trọng.
Lam Chi
Nguồn: The Guardian
