Thẻ tín dụng từng được nhiều sinh viên xem như một “phao cứu sinh” tài chính trong những năm tháng đại học. Chỉ cần vài thao tác đăng ký đơn giản, không cần chứng minh thu nhập quá khắt khe, một chiếc thẻ nhỏ gọn có thể giúp chi trả học phí, tiền thuê nhà, mua laptop, điện thoại, hay đơn giản là xoay xở những ngày cuối tháng cạn ví. Nhưng cũng chính từ sự tiện lợi ấy, không ít sinh viên đã “toang” thật sự vì một lỗi sai tưởng nhỏ khi dùng thẻ tín dụng.
Lỗi phổ biến nhất và cũng nguy hiểm nhất là xem hạn mức thẻ như tiền của mình. Nhiều sinh viên quẹt thẻ với tâm lý “chưa phải trả ngay”, từ đó chi tiêu thoải mái hơn khả năng tài chính thực tế. Ban đầu chỉ là vài đơn hàng online, vài bữa ăn ngoài, vài lần mua sắm theo cảm xúc. Con số mỗi lần không lớn, nhưng cộng dồn lại sau một tháng, bảng sao kê hiện lên khiến nhiều người choáng váng. Khi nhận ra thì đã muộn, bởi thẻ tín dụng không cho phép sự mơ hồ về tiền bạc.
Sai lầm tiếp theo là chỉ trả mức tối thiểu mỗi kỳ sao kê. Không ít sinh viên nghĩ rằng miễn là trả đúng số tiền tối thiểu ngân hàng yêu cầu thì mọi chuyện vẫn ổn. Thực tế, đây là cái bẫy lãi suất rất sâu. Phần dư nợ còn lại sẽ bị tính lãi suất cao, có thể lên tới vài chục phần trăm mỗi năm. Khoản nợ ban đầu vốn không lớn, nhưng chỉ sau vài tháng, số tiền lãi phát sinh đã đủ khiến sinh viên rơi vào vòng xoáy nợ nần, trả mãi không hết.
Một lỗi khác thường bị xem nhẹ là không nắm rõ ngày sao kê và ngày đến hạn thanh toán. Với sinh viên, lịch học dày, làm thêm bận rộn, việc quên mất một mốc thời gian nghe có vẻ bình thường. Nhưng với thẻ tín dụng, chỉ cần trễ hạn một ngày, phí phạt và lãi suất đã bắt đầu chạy. Tệ hơn, lịch sử tín dụng cá nhân sẽ bị ảnh hưởng, để lại “vết đen” kéo dài nhiều năm. Khi ra trường cần vay vốn, mua nhà hay mua xe, những lỗi nhỏ thời sinh viên bỗng quay lại gây khó dễ.
Không ít sinh viên còn mắc sai lầm khi dùng thẻ tín dụng để rút tiền mặt. Nhiều người không để ý rằng rút tiền từ thẻ tín dụng gần như luôn bị tính phí cao và lãi suất tính ngay từ thời điểm rút. Trong lúc túng quẫn, hành động này giống như uống nước biển để giải khát. Càng rút, càng thấy nhẹ người trước mắt, nhưng hậu quả tài chính phía sau lại nặng nề hơn rất nhiều.
Bên cạnh đó, việc mở quá nhiều thẻ cùng lúc cũng là nguyên nhân khiến nhiều sinh viên “vỡ trận”. Mỗi thẻ một hạn mức, một ngày thanh toán, một bảng sao kê riêng. Ban đầu có thể cảm thấy chủ động và linh hoạt, nhưng càng về sau càng khó kiểm soát. Chỉ cần một thẻ quên thanh toán, toàn bộ kế hoạch tài chính đã bị phá vỡ. Chưa kể, việc sở hữu nhiều thẻ khi chưa có thu nhập ổn định khiến sinh viên dễ bị đánh giá rủi ro cao trong mắt ngân hàng.
Đáng nói hơn, nhiều sinh viên mở thẻ mà không hiểu rõ điều khoản. Họ ký hợp đồng trong tâm thế nhanh gọn, tin vào lời tư vấn vắn tắt, bỏ qua các chi tiết về lãi suất, phí phạt, phí thường niên hay điều kiện miễn lãi. Đến khi phát sinh chi phí bất ngờ, mới giật mình nhận ra rằng mọi thứ đều đã được ghi rất rõ, chỉ là bản thân chưa từng đọc kỹ.
Hệ quả của những sai lầm này không chỉ dừng lại ở con số nợ. Áp lực trả tiền mỗi tháng khiến nhiều sinh viên rơi vào trạng thái căng thẳng, mất tập trung học tập, thậm chí phải vay nóng để trả nợ thẻ, dẫn đến vòng xoáy tài chính nguy hiểm hơn. Có người ra trường với bảng điểm ổn nhưng lịch sử tín dụng lại đầy vết xước, ảnh hưởng trực tiếp tới những bước đi đầu tiên của sự nghiệp.
Thẻ tín dụng tự bản chất không xấu. Vấn đề nằm ở cách sử dụng và mức độ hiểu biết của người dùng. Với sinh viên, thẻ tín dụng chỉ nên được xem là công cụ hỗ trợ chi tiêu có kiểm soát, không phải nguồn tiền dự phòng vô hạn. Hiểu rõ hạn mức, thanh toán toàn bộ dư nợ đúng hạn, tránh rút tiền mặt và chỉ mở thẻ khi thật sự cần thiết là những nguyên tắc cơ bản nhưng sống còn.
Nhiều sinh viên đã “toang” không phải vì nghèo, mà vì thiếu kiến thức tài chính và đánh giá thấp sức nặng của những quyết định nhỏ. Trong thế giới tiền bạc, đôi khi chỉ một thói quen sai cũng đủ để phải trả giá rất lâu.
Đông
