Không chỉ giúp khu vườn đẹp hơn, làm vườn còn là một hình thức vận động nhẹ, giúp cơ thể linh hoạt và tinh thần thư giãn hơn. Khi mùa hè chuyển sang thu, nhiều người thường ưu tiên dọn lá, thay đất mà quên mất việc cắt tỉa cây cối. Tuy nhiên, theo chuyên gia làm vườn Drew Swainston (Mỹ), tháng 9 lại là thời điểm thích hợp để xử lý một số loại cây, giúp chúng giữ dáng, khỏe hơn và cho năng suất tốt hơn.
1. Cây thông đỏ
Thông đỏ (yew) thường được trồng làm hàng rào hoặc tạo hình. Cây nên được cắt hai lần mỗi năm, một lần vào cuối xuân hoặc đầu hè và lần nữa vào cuối hè, đầu thu.
Tháng 9 thích hợp để tỉa nhẹ, chỉnh lại dáng cây sau mùa hè. Không nên cắt quá nhiều; những đợt cắt phục hồi sâu nên để sang mùa xuân.
2. Hoa diên vĩ
Sau khi hoa tàn vào cuối hè hoặc đầu thu, diên vĩ cần được dọn bớt phần thân và lá già. Có thể cắt cuống hoa sát phần thân rễ. Việc loại bỏ phần lá đã xuống cấp giúp hạn chế ẩm ướt kéo dài, qua đó giảm nguy cơ bệnh và sâu hại trú đông trong tàn dư của cây.
3. Hoa tử đằng
Tử đằng phát triển rất nhanh nên cần cắt tỉa hai lần mỗi năm. Đợt tỉa mùa hè thường thực hiện vào tháng 8, nhưng nếu chưa làm, đầu tháng 9 vẫn còn kịp.
Nên xử lý trước giữa tháng. Với những chồi dài phát triển trong năm, có thể rút ngắn còn khoảng 5-6 mắt để cây gọn hơn và tránh dây leo phát triển mất kiểm soát.
4. Hoa oải hương
Thời điểm lý tưởng để cắt oải hương thường là tháng 8, nhưng đầu tháng 9 vẫn có thể thực hiện.
Cắt tỉa giúp bụi cây giữ dáng và hạn chế thân dài, hóa gỗ. Tuy nhiên, không nên cắt sâu vào phần gỗ già vì cây khó bật chồi trở lại từ khu vực này. Nên để lại khoảng 5-7 cm phần xanh phía trên gốc gỗ.
5. Cây cà chua
Cuối vụ, cà chua vẫn có xu hướng tiếp tục mọc thân, lá và ra hoa, trong khi những quả đã có lại cần năng lượng để chín.
Có thể bấm ngọn khi cây đã hình thành khoảng 4-5 chùm quả, đồng thời tỉa bớt lá rậm. Cách này giúp cây tập trung dinh dưỡng cho số quả hiện có thay vì tiếp tục phát triển thân lá mới.
6. Cây mâm xôi đen
Mâm xôi đen phát triển khỏe, cành dài và dễ rối. Tháng 9 là thời điểm thích hợp để cắt những cành đã cho quả trong năm.
Cây ra quả trên cành hai năm tuổi, vì vậy cành đã cho quả nên loại bỏ, còn cành mới mọc trong năm cần giữ lại cho vụ tiếp theo. Có thể buộc các cành non gọn lên giàn hoặc dây đỡ.
7. Cây hoàng dương
Hoàng dương thường được trồng làm hàng rào hoặc tạo hình. Một lần tỉa nhẹ trong tháng 9 giúp cây giữ được đường nét gọn gàng suốt mùa đông.
Không nên cắt quá muộn sau tháng 9 vì phần cây mới bị tác động có thể nhạy cảm hơn với rét và sương giá. Ngược lại, cắt quá sớm khi thời tiết còn nóng cũng có thể khiến lá bị cháy.
Tháng 9 vì thế không chỉ là lúc dọn khu vườn sau mùa hè mà còn là “hạn chót” với một số công việc cắt tỉa. Làm đúng thời điểm giúp cây bước vào mùa tiếp theo khỏe và gọn hơn; nếu bỏ lỡ, có trường hợp tốt nhất là chờ đến chu kỳ cắt tỉa năm sau.
Lam Chi
Nguồn: Homes and Gardens
