Làm vườn bền vững đang ngày càng được nhiều người quan tâm, đặc biệt với những gia đình tự trồng rau củ tại nhà. Thay vì chỉ tìm cách tiêu diệt sâu bệnh bằng hóa chất, nhiều người chuyển sang trồng xen các loài cây có mùi hương, tinh dầu hoặc đặc tính tự nhiên giúp xua đuổi côn trùng gây hại.
Theo House Beautiful, một số loài cây có thể trở thành “hàng rào sinh học” cho vườn rau nếu được trồng đúng vị trí. Chuyên gia Mosh Latifi, CEO của một doanh nghiệp kiểm soát dịch hại tại Anh, đã gợi ý 7 loại cây có thể giúp hạn chế sâu bệnh trong vườn nhà.
1. Cây cúc vạn thọ
Cúc vạn thọ được xem là một trong những loài cây có khả năng xua đuổi sâu bệnh tự nhiên hiệu quả nhất. Loài cây này có thể giúp hạn chế rệp, ruồi trắng, tuyến trùng và rệp đen.
Theo ông Mosh Latifi, rễ cúc vạn thọ tiết ra hợp chất alpha-terthienyl, có khả năng ức chế tuyến trùng trong đất. Trong khi đó, mùi hương mạnh từ tán lá có thể làm rối loạn và xua đuổi rệp, ruồi trắng phía trên mặt đất.
Vị chuyên gia này gợi ý nên trồng cúc vạn thọ làm viền quanh cà chua hoặc bí ngòi. Cây sẽ hoạt động như “tuyến phòng thủ đầu tiên” trong suốt mùa sinh trưởng. Ngoài ra, loại cây này cũng phù hợp để trồng gần các loại đậu và ớt.
2. Cây oải hương
Oải hương nổi tiếng với mùi thơm dễ chịu, đồng thời có thể thu hút côn trùng thụ phấn. Tuy nhiên, chính lượng tinh dầu thơm của cây lại giúp xua đuổi một số loài gây hại như rệp, bướm đêm, bọ chét và ruồi trắng.
Loài cây này phù hợp để trồng gần nhóm rau họ cải như bắp cải, bông cải xanh, cải xoăn và cả cà rốt. Ông Mosh Latifi cho biết, với nhóm rau họ cải vốn dễ bị sâu bướm và rệp tấn công, một hàng oải hương trồng bên cạnh có thể tạo thành “hàng rào mùi hương”, làm gián đoạn khả năng sâu bệnh tìm thấy cây chủ.
3. Cây sen cạn
Khác với nhiều loài cây có tác dụng xua đuổi, sen cạn hoạt động như một cây “hy sinh”. Thay vì đẩy sâu bệnh đi, loài cây này thu hút rệp và rệp đen mạnh đến mức chúng sẽ tập trung trên sen cạn thay vì tấn công các cây rau bên cạnh.
Theo chuyên gia, nên trồng sen cạn ở rìa luống rau để kéo áp lực sâu bệnh ra xa cây trồng chính. Tuy nhiên, người trồng cần kiểm tra thường xuyên và loại bỏ cây sen cạn nếu chúng bị sâu bệnh bám quá nhiều, tránh để côn trùng tiếp tục di chuyển sang rau.
Sen cạn phù hợp để trồng gần đậu tằm, bí ngòi, dưa chuột và các loại rau họ cải.
4. Cây hương thảo
Hương thảo là lựa chọn đáng chú ý nếu bạn trồng cà rốt, bắp cải hoặc đậu. Loài cây này đặc biệt hiệu quả với ruồi hại cà rốt, loài côn trùng dựa vào mùi để tìm cây trồng.
Ông Mosh Latifi giải thích rằng tinh dầu dễ bay hơi trong hương thảo có thể che lấp mùi của lá cà rốt, khiến ruồi hại cà rốt khó tìm thấy cây. Người trồng có thể trồng xen hương thảo giữa các hàng cà rốt hoặc đặt một cây hương thảo ở mỗi đầu luống. Khi cây đã ổn định, đây là cách đơn giản và gần như không cần chăm sóc quá nhiều.
5. Cây hẹ
Hẹ là loại cây thấp, gọn, dễ đưa vào các luống rau mà không che bóng cây khác. Loài cây này có thể giúp hạn chế rệp, ruồi hại cà rốt và bọ cánh cứng.
Cơ chế chính nằm ở các hợp chất lưu huỳnh mà hẹ tiết ra. Những hợp chất này có khả năng xua đuổi tự nhiên một số loài sâu bệnh, đặc biệt hiệu quả khi trồng gần cà chua và cà rốt. Hẹ cũng có thể được trồng gần hoa hồng để hỗ trợ hạn chế rệp.
6. Cây bạc hà
Bạc hà là cây có mùi thơm mạnh, có thể giúp xua đuổi rệp, bọ nhảy, kiến và bướm đêm. Loài cây này phù hợp để trồng gần rau họ cải, cà chua và đậu Hà Lan.
Tuy nhiên, bạc hà lan rất nhanh nên cần trồng cẩn thận. Ông Mosh Latifi khuyến nghị nên trồng bạc hà trong chậu rồi chôn cả chậu xuống đất gần khu vực rau cần bảo vệ. Cách này giúp kiểm soát bộ rễ, đồng thời vẫn để mùi hương của bạc hà phát huy tác dụng.
Theo chuyên gia, các hợp chất menthol trong bạc hà có thể xua đuổi nhiều loại côn trùng, gồm rệp, bọ nhảy và các loài bướm đêm có sâu non gây hại rau họ cải.
7. Cây Allium cảnh
Allium cảnh có họ hàng với tỏi và hành, vì vậy cũng chứa các hợp chất lưu huỳnh có khả năng xua đuổi sâu bệnh. Loài cây này có thể giúp hạn chế rệp, ốc sên, ruồi hại cà rốt và sâu bắp cải.
Theo ông Mosh Latifi, allium cảnh có dáng mọc thẳng, mùa sinh trưởng dài nên thực tế hơn khi dùng làm cây trồng xen trong luống rau hỗn hợp. Cây phù hợp để trồng gần cà rốt, xà lách, rau họ cải và cà chua.
Lam Chi
Nguồn: House Beautiful
