Sinh viên nâng cao năng lực thích ứng với thị trường lao động, kết nối trực tiếp với các doanh nghiệp, nhà tuyển dụng
Khi thị trường lao động liên tục biến động dưới tác động của chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI), hướng nghiệp không còn là những buổi tư vấn chọn ngành hay ngày hội việc làm diễn ra vào năm cuối. Nhiều trường đại học đang chuyển từ mô hình đào tạo truyền thống sang hướng "thực học, thực nghiệp", đưa doanh nghiệp và công nghệ vào giảng đường để sinh viên được chuẩn bị hành trang nghề nghiệp ngay từ những năm đầu đại học.
Theo thông tin của Trường Quản trị và Kinh doanh (HSB), Đại học Quốc gia Hà Nội, sinh viên được kết nối với doanh nghiệp ngay từ khi còn trên ghế giảng đường thông qua các ngày hội việc làm, chương trình thực tập và hoạt động tuyển dụng trực tiếp như Tuần lễ việc làm “Career Week” với chuỗi hoạt động hướng nghiệp và kết nối tuyển dụng dành cho sinh viên. Chương trình được tổ chức nhằm giúp sinh viên trang bị kỹ năng nghề nghiệp, nâng cao năng lực thích ứng với thị trường lao động và kết nối trực tiếp với các doanh nghiệp, nhà tuyển dụng uy tín.
“Career Week” được thiết kế như một hành trình trải nghiệm nghề nghiệp toàn diện, nơi sinh viên không chỉ được học kỹ năng mềm mà còn được tiếp cận trực tiếp với thực tiễn tuyển dụng hiện đại đang diễn ra tại các doanh nghiệp.
Việc tiếp cận môi trường làm việc từ sớm giúp người học có cơ hội rèn luyện kỹ năng, tích lũy kinh nghiệm và hiểu rõ hơn yêu cầu của từng vị trí việc làm trước khi tốt nghiệp.
Chia sẻ trên Nhân Dân, Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Đình Phi, Hiệu trưởng Trường Quản trị và Kinh doanh cho biết: “HSB luôn theo đuổi triết lý đào tạo gắn với thực tiễn, lấy người học làm trung tâm và lấy năng lực nghề nghiệp làm thước đo chất lượng đào tạo. Nhà trường không chỉ đào tạo kiến thức chuyên môn mà còn chú trọng phát triển năng lực lãnh đạo, tư duy đổi mới sáng tạo và khả năng thích ứng toàn cầu cho sinh viên. Chúng tôi đặt mục tiêu mọi sinh viên HSB đều có cơ hội việc làm phù hợp sau tốt nghiệp, thông qua mạng lưới doanh nghiệp đối tác, cựu sinh viên và các chương trình đồng hành nghề nghiệp xuyên suốt quá trình đào tạo”.
Các trường đại học đổi mới hướng nghiệp để sinh viên sẵn sàng bước vào thị trường lao động. Ảnh: TĐĐC
Hay như tại Trường Đại học Thương mại, trao đổi với PV ĐS&PL, ThS Nguyễn Quang Trung, Phó Trưởng phòng Truyền thông & Tuyển sinh cho biết để sinh viên có lợi thế cạnh tranh sau khi tốt nghiệp, việc đào tạo không chỉ dừng ở kiến thức chuyên môn mà cần gắn chặt với doanh nghiệp và xu hướng chuyển đổi số.
Ông Trung cho biết, tại Trường Đại học Thương mại, các chương trình tiên tiến và chương trình định hướng nghề nghiệp được đầu tư mạnh về đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất và mạng lưới hợp tác doanh nghiệp. Sinh viên được tham gia thực tập từ sớm, đồng thời có cơ hội học tập cùng các chuyên gia đến từ doanh nghiệp ngay trong quá trình đào tạo.
"Điều quan trọng nhất không chỉ là học bổng hay điều kiện học tập, mà là sinh viên được đào tạo trong môi trường chất lượng, được tiếp cận thực tiễn nghề nghiệp và hình thành những năng lực mà doanh nghiệp đang cần", Ths. Nguyễn Quang Trung nhấn mạnh.
Theo ông, nhiều thí sinh thường băn khoăn khi điểm chuẩn của một số chương trình tiên tiến thấp hơn chương trình chuẩn. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ yếu đến từ mức học phí cao hơn, dẫn đến số lượng hồ sơ đăng ký ít hơn, chứ không phản ánh chất lượng đào tạo.
Đưa AI và doanh nghiệp vào giảng đường
Không chỉ tăng cường kết nối doanh nghiệp, Trường Đại học Thương mại cũng đẩy mạnh tích hợp năng lực số vào chương trình đào tạo. Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi nhiều ngành nghề, nhà trường đã đưa các học phần về ứng dụng AI trong kinh doanh vào chương trình học, giúp sinh viên biết khai thác công nghệ để nâng cao hiệu quả công việc.
Theo ThS. Nguyễn Quang Trung, AI có thể xử lý dữ liệu và thực hiện các công việc mang tính lặp lại với tốc độ vượt trội, nhưng chưa thể thay thế tư duy chiến lược, khả năng sáng tạo và năng lực ra quyết định của con người.
"Điều sinh viên cần làm không phải là lo sợ AI lấy mất việc làm, mà là học cách làm chủ AI. Khi biết ứng dụng công nghệ để nâng cao năng suất lao động, người trẻ sẽ có thêm lợi thế cạnh tranh trên thị trường việc làm", ông nói.
ThS Nguyễn Quang Trung, Phó Trưởng phòng Truyền thông & Tuyển sinh, Trường Đại học Thương mại. Ảnh: Lê Liên
Ông Trung cũng cho rằng, trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, sinh viên cần chuẩn bị đồng thời hai nền tảng quan trọng là chuyên môn và năng lực số. Đây sẽ là "tấm vé" giúp người học thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động và mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong tương lai.
Bên cạnh đổi mới chương trình đào tạo, nhà trường cũng duy trì mạng lưới hợp tác với hàng trăm doanh nghiệp và cộng đồng cựu sinh viên nhằm tạo điều kiện cho người học tiếp cận môi trường làm việc từ sớm. Hằng năm, các ngày hội việc làm, chương trình thực tập và hoạt động kết nối tuyển dụng được tổ chức thường xuyên, giúp sinh viên có cơ hội trải nghiệm thực tế ngay trong quá trình học.
Theo thống kê của Trường Đại học Thương mại, năm 2025, gần 90% sinh viên có việc làm trong vòng 6 tháng sau khi tốt nghiệp và khoảng 98% sinh viên có việc làm trong vòng 12 tháng sau khi tốt nghiệp. Nhiều trường hợp được doanh nghiệp tuyển dụng ngay sau kỳ thực tập hoặc khi hoàn thành khóa luận, cho thấy hiệu quả của mô hình đào tạo gắn với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động.
Xem thêm: Đào tạo thực học, thực nghiệp: Cuộc dịch chuyển ngay từ giảng đường
