Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, không hiếm trường hợp bệnh nhân trước đó hoàn toàn khỏe mạnh, đi khám vì mệt mỏi nhẹ rồi bàng hoàng phát hiện ung thư gan giai đoạn cuối.
Theo ThS.BS Đới Ngọc Anh (Khoa Viêm gan, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương), có rất nhiều bệnh nhân được cảnh báo nhiễm virus viêm gan B mạn tính và cần theo dõi điều trị. Tuy nhiên, nhiều người chỉ tuân thủ điều trị trong thời gian đầu, sau đó bỏ thuốc. Khi xuất hiện triệu chứng đau tức vùng gan, đi khám lại thì khối u ở gan đã phát triển lớn.
Viêm gan virus là yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến ung thư gan, đặc biệt là viêm gan virus B (HBV) và viêm gan virus C (HCV) mạn tính. Nếu không được điều trị kịp thời, virus chính là “thủ phạm” âm thầm “nuôi dưỡng” tế bào ung thư, do gây tổn thương gan liên tục, dẫn đến xơ gan, suy gan và cuối cùng là ung thư gan.
Theo Cơ quan nghiên cứu ung thư Quốc tế, người nhiễm virus viêm gan B có nguy cơ mắc ung thư gan cao gấp 100 lần so với người bình thường. Trên thế giới, khoảng 80% ca mắc ung thư gan có nguyên nhân từ virus này; riêng tại Việt Nam, tỷ lệ này lên tới 70%. Mỗi năm, ước tính khoảng 0,5% số người nhiễm HBV mạn tính tiến triển thành ung thư tế bào gan.
Chưa tới 1 năm khối u gan phát triển tới giai đoạn cuối
Trường hợp bệnh nhân nam 36 tuổi là một ví dụ điển hình. Anh được chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào gan với khối u có đường kính hơn 14 cm ở thùy gan phải của lá gan, chiếm 60–70% thể tích gan và xâm lấn tĩnh mạch cửa nhánh phải.
Trước đó, bệnh nhân được chẩn đoán nhiễm viêm gan virus B khoảng gần một năm. Sau một thời gian uống thuốc, anh thấy khỏe nên chủ quan bỏ thuốc và không đi khám định kỳ. Đây chính là nguyên nhân khiến ung thư phát triển nhanh, khối u to và gây biến chứng nặng.
Khi có triệu chứng bất thường, bệnh nhân từng đến khám tại một cơ sở y tế khác và được kê thuốc điều trị. Tuy nhiên, chỉ sau vài ngày dùng thuốc, anh thấy đau bụng tăng nhiều nên cùng vợ đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương khám trong tình trạng đau dữ dội vùng hạ sườn phải.
BSCKII Nguyễn Trường Giang, Phó Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật Gan mật – Tiêu hóa, cho biết: “Kết quả chụp cắt lớp cho thấy khối u gan phải rất lớn, có đặc điểm điển hình của ung thư gan nguyên phát, kèm theo huyết khối trong tĩnh mạch cửa nhánh phải. Chức năng gan của bệnh nhân còn tốt nhưng thể trạng rất yếu”.
Theo hệ thống phân loại, bệnh đã ở giai đoạn muộn, có biến chứng mạch máu lớn nhưng chưa di căn xa.
Bác sĩ Giang cho biết, khối u của bệnh nhân nặng hơn 2 kg, đã xâm lấn mạch máu lớn. Nếu không can thiệp kịp thời, nguy cơ vỡ u, tắc tĩnh mạch cửa, suy gan, vỡ giãn tĩnh mạch thực quản và tử vong là rất cao.
Sau ca phẫu thuật, bệnh nhân có thể cần can thiệp thêm bằng nhiều phương án như phẫu thuật lại, đốt u hoặc nút mạch.
Qua trường hợp này, bác sĩ khuyến cáo người dân, đặc biệt là những người mắc viêm gan virus (B, C), xơ gan hoặc có yếu tố nguy cơ – cần khám gan mật định kỳ 6 tháng/lần, làm siêu âm và xét nghiệm AFP (chất chỉ điểm ung thư gan) để phát hiện sớm các tổn thương bất thường.
Nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm thì khả năng điều trị triệt căn ung thư gan sẽ cao hơn nhiều, chi phí điều trị thấp hơn và tiên lượng sống cũng tốt hơn.
Hiện bệnh nhân đang hồi phục tốt sau mổ và sẽ được theo dõi sát sau xuất viện để kịp thời xử lý nếu có dấu hiệu tái phát.
Ngọc Minh
