Theo thông tin đăng tải trên VnExpress, trong kỳ nghỉ Tết, hệ thống y tế đã tiếp nhận 607 ca rối loạn tiêu hóa và ngộ độc thức ăn. Dù số ca không tăng đột biến so với cùng kỳ các năm trước, song các chuyên gia cho rằng tình trạng này lặp lại gần như năm nào cũng xảy ra, đặc biệt sau những ngày cao điểm ăn uống.
Cũng theo VnExpress, một số trường hợp nhập viện sau khi ăn đồ Tết được bảo quản và hâm nóng nhiều lần. Có bệnh nhi phải vào viện trong tình trạng sốt cao, đau bụng, tiêu chảy liên tục và mất nước sau khi dùng lại mâm cỗ đã nấu từ trước đó nhiều ngày.
Ảnh NVCC
Các bác sĩ nhận định, dịp Tết là thời điểm thực phẩm được chế biến với số lượng lớn, ăn kéo dài nhiều ngày. Tâm lý “tiếc của”, “đồ vẫn còn ngon” khiến nhiều gia đình tiếp tục hâm lại canh măng, thịt kho, thịt đông, bánh chưng rán, giò chả… mà không lường trước nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Đáng chú ý, không ít gia đình để thức ăn ở nhiệt độ phòng nhiều giờ sau bữa cỗ rồi mới cất tủ lạnh. Có trường hợp mâm cúng được để qua đêm, hôm sau mới bảo quản hoặc chế biến lại. Những hành động tưởng như vô hại này lại tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển mạnh.
Thói quen “nhà nào cũng làm” nhưng tiềm ẩn rủi ro
Theo các chuyên gia an toàn thực phẩm, thực phẩm chín để ở nhiệt độ từ 5–60°C là môi trường lý tưởng để vi khuẩn sinh sôi. Khi thức ăn để ngoài quá lâu, vi khuẩn như Salmonella, E.coli hoặc tụ cầu vàng có thể phát triển nhanh chóng.
Một sai lầm phổ biến khác là hâm đi hâm lại nhiều lần. Mỗi lần làm nóng rồi để nguội là một chu kỳ tăng – giảm nhiệt độ, tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển. Đáng lo ngại, một số loại vi khuẩn có thể sinh độc tố bền nhiệt, nghĩa là dù đun sôi lại vẫn không loại bỏ hoàn toàn nguy cơ gây ngộ độc.
Ảnh minh họa
Ngoài ra, dịp Tết tủ lạnh thường bị “nhồi nhét” kín thực phẩm. Khi không khí lạnh không lưu thông đều, nhiệt độ trong tủ không ổn định, có thể xuất hiện những “điểm ấm” khiến vi khuẩn vẫn tiếp tục sinh trưởng. Việc để chung thực phẩm sống và chín cũng làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn chéo.
Theo các chuyên gia được VnExpress dẫn lời, nhiều trường hợp ngộ độc không đến từ hàng quán bên ngoài mà xuất phát từ chính bữa ăn trong gia đình, khi thực phẩm không được bảo quản đúng cách.
Ảnh minh họa
Sau Tết, cần thay đổi cách bảo quản thực phẩm
Để bảo quản thực phẩm an toàn trong những ngày Tết và sau Tết, các gia đình nên bắt đầu từ nguyên tắc “ăn đến đâu, nấu đến đó”, hạn chế nấu quá nhiều rồi để kéo dài nhiều ngày. Thức ăn chín sau khi nguội nên được cho vào hộp kín, chia nhỏ khẩu phần trước khi bảo quản để mỗi lần chỉ hâm vừa đủ, tránh làm nóng toàn bộ rồi lại bảo quản tiếp.
Tủ lạnh cần duy trì nhiệt độ ngăn mát dưới 5°C, ngăn đông dưới -18°C và không nên nhồi nhét quá đầy để khí lạnh lưu thông đều. Tủ lạnh cần được sắp xếp gọn gàng, tách riêng đồ sống – đồ chín để hạn chế nhiễm khuẩn chéo. Cụ thể, thực phẩm sống và chín phải để riêng, có nắp đậy hoặc bọc kín.
Khi hâm lại, cần đun nóng toàn bộ món ăn đến khi sôi kỹ, không chỉ làm ấm bề mặt. Các chuyên gia nhấn mạnh thêm, thực phẩm chín chỉ nên bảo quản trong tủ lạnh tối đa 2–3 ngày. Thức ăn không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ. Không cấp đông lại thực phẩm đã rã đông hoàn toàn.
Nếu thức ăn có dấu hiệu chua, nhớt, mùi lạ hoặc đổi màu, tốt nhất nên bỏ đi thay vì tiếc của. Một chút cẩn trọng trong gian bếp sẽ giúp cả gia đình tránh được những rủi ro không đáng có sau những ngày sum vầy.
