Nhịp Tết về dưới những tán mai
Giữa cái nắng chói chang của vùng đất đầu nguồn, hơn 50 nhân công tại làng mai vàng Vườn Hồng - Phú Vĩnh (trước kia thuộc thị xã Tân Châu nay thuộc xã Châu Phong, tỉnh An Giang) đang tất bật tỉ mẩn lặt từng chiếc lá già. Đây là thời điểm "vàng", khi hương thơm thoang thoảng từ những nụ mai vừa hé mở quyện vào gió, báo hiệu một mùa xuân đang đến rất gần.
Việc lặt lá mai không chỉ đơn thuần là lao động tay chân. Với người trồng mai Tân Châu, đây là một nghệ thuật về thời điểm. Chủ vườn phải quan sát độ "mẩy" của nụ, xem xét dự báo thời tiết để quyết định ngày xuống lá, đảm bảo mai sẽ bung nở rực rỡ nhất đúng vào mùng 1 Tết. Những người thợ lành nghề cho biết, lặt lá phải dứt khoát nhưng nhẹ nhàng để không làm tổn thương các mắt nụ li ti.
Công việc này cũng trở thành nguồn thu nhập ấm lòng cho người dân địa phương. Trung bình mỗi nhân công nhận được 120.000 đồng cho một buổi làm việc, nếu tăng ca sẽ được tính thêm 20.000 đồng mỗi giờ.
Đối với nhiều người, việc tận dụng thời gian rảnh buổi sáng không chỉ giúp có thêm chi phí trang trải Tết mà còn là niềm vui khi được đắm mình trong không gian ngập tràn sắc vàng.
"Gió thổi qua, mùi hương mai dịu nhẹ khiến chúng tôi thấy Tết đã về thật rồi", một thợ lặt lá chia sẻ.
"Đặc sản" mai ở An Giang, hương sắc độc bản từ xứ đầu nguồn
Sở dĩ mai dảo Tân Châu được xem là giống mai "đặc sản" xứ này là vì sự đặc biệt của nó. Mỗi bông mai sở hữu ít nhất 8 cánh, nhưng phổ biến nhất là từ 10 đến 15 cánh xếp chồng mềm mại. Đường kính hoa lớn, từ 6-8cm, khi nở rộ tạo nên một thảm vàng rực rỡ, uy nghi.
Điểm "ăn tiền" nhất khiến người chơi hoa săn đón chính là mùi hương đặc biệt nồng nàn và độ bền bỉ. Từ khi bắt đầu kết nụ đến khi cánh hoa cuối cùng rơi xuống có thể kéo dài hơn 10 ngày. Chính nhờ những ưu thế này, mai dảo Tân Châu không chỉ bó hẹp ở thị trường nội địa mà còn vươn xa đến Phú Quốc, thậm chí xuất khẩu sang các nước láng giềng như Campuchia, Malaysia thông qua các mối giao thương lâu đời.
Ghé thăm vườn mai rộng 2.500m² Năm Hữu, chúng tôi mới thấu hiểu hết cái tâm của người làm nghề. Với gần 20.000 gốc mai từ vài năm tuổi đến những gốc cổ thụ hàng chục năm do chính tay ông Trần Ngọc Hiếu, chủ vườn đang duy trì chăm sóc. Đó được xem là di sản của gia đình qua 3 thế hệ.
Để chiều lòng khách hàng sành chơi, khó tính, nhà vườn không ngừng sáng tạo. Từ những gốc bonsai mini tinh xảo, phù hợp với không gian chung cư, đến những siêu phẩm cổ thụ thế uốn độc bản có giá lên tới hàng trăm triệu đồng.
Đối với ông Hiếu, cây mai giờ đây là sinh kế chủ lực. Bình quân mỗi tháng, vườn mai mang về thu nhập 15-20 triệu đồng. Ông khẳng định: "Riêng tôi, cất được cái nhà, nuôi con ăn học đều nhờ vào cây mai này cả".
Tuy nhiên, nghề này cũng lắm gian truân khi phải "trông trời, trông đất, trông mây". Năm nay thời tiết lạnh kéo dài, nhiều gốc mai có dấu hiệu nở sớm. Với cái tâm của người làm nghề, ông Hiếu tỉ mỉ quấn giấy bạc làm dấu từng gốc đạt chuẩn mới cho xuống lá. Những cây chưa đạt sẽ được giữ lại dưỡng sức cho mùa sau, quyết không ép cây ra hoa để bán lấy lợi nhuận trước mắt mà làm mất đi uy tín của làng nghề.
Chuyển mình trong kỷ nguyên số
Không còn cảnh ngồi chờ thương lái thụ động, làng mai Tân Châu đang chứng kiến một cuộc cách mạng về cách tiếp cận thị trường. Những nông dân trẻ như anh Trần Minh Hoàng đã đưa cây mai lên sàn diễn TikTok, Facebook. Những buổi livestream trực tiếp ngay tại vườn giúp khách hàng từ phương xa có thể tận mắt chiêm ngưỡng dáng cây, nụ hoa và đặt hàng chỉ bằng một nút chạm.
Việc ứng dụng công nghệ cũng được chính quyền xã Châu Phong đẩy mạnh thông qua mô hình tưới tiết kiệm và bón phân tự động điều khiển qua điện thoại thông minh. Đây là bước đi chiến lược nhằm phát triển làng mai theo hướng bền vững, đa giá trị, gắn liền với du lịch trải nghiệm văn hóa làng nghề.
Làng mai vàng Tân Châu không chỉ là một vùng chuyên canh nông nghiệp, mà còn là nơi lưu giữ tâm hồn của Tết Việt, nơi những người nông dân bền bỉ chắt chiu tinh hoa của đất trời để mang mùa xuân đến cho mọi nhà.
PV
