Theo chia sẻ từ tài khoản chuyên ghi nhận thế giới tự nhiên của blogger Marcus - một người có kinh nghiệm lái xe qua hơn 160 quốc gia, hình ảnh kỳ thú này được ghi lại vào ngày 11 tháng 9 năm 2026.
Trong hành trình dọc theo vùng đất ngập nước Pantanal, địa phận thuộc hai bang Mato Grosso và Nam Mato Grosso của Brazil, blogger này đã tình cờ bắt gặp một cá thể chim lội nước khổng lồ đang dừng chân bên bờ sông.
Ngay khi đoạn tư liệu được đăng tải, dáng vẻ khác thường của con chim lập tức làm dấy lên những cuộc thảo luận sôi nổi. Đập vào mắt người xem là một sinh vật có vóc dáng cao thẳng, đôi chân dài cùng chiếc mỏ dày, nhọn đặc trưng của loài săn mồi dưới nước.
Tuy nhiên, điểm khiến người ta sửng sốt nhất lại nằm ở phần cổ và đầu. Toàn bộ vùng đầu của nó gần như trần trụi, để lộ lớp da đen sẫm kéo dài xuống cổ, trước khi chuyển tiếp sang dải màu đỏ tươi ở phần giáp thân.
Đáng chú ý, cổ con chim không thanh mảnh như các loài chim lội nước thông thường mà lại phình to tròn trịa ra phía ngoài tựa như một chiếc túi khí khổng lồ. Diện mạo này khiến nhiều người liên tưởng một cách hài hước đến chứng phì đại tuyến giáp. Trái ngược hoàn toàn với phần đầu cổ trần trụi có phần dữ tợn, toàn bộ phần thân và đôi cánh của con vật lại được bao phủ bởi lớp lông vũ trắng muốt, mềm mại.
Qua tra cứu dữ liệu sinh học, con vật được xác định là loài hạc cổ phồng, có danh pháp khoa học là Jabiru mycteria, hay còn được gọi tà hạc cổ phồng. Đây chính là loài sinh vật biểu tượng của vùng đất ngập nước Pantanal. Hạc cổ phồng giữ vị thế là loài chim có khả năng bay sở hữu chiều cao lớn nhất tại khu vực Nam Mỹ và Trung Mỹ.
Khi đứng thẳng, chúng có thể đạt chiều cao xấp xỉ 1,5 mét - tương đương vóc dáng một con đà điểu châu Mỹ. Chiều dài cơ thể loài này dao động từ 1,22 - 1,4 mét, sải cánh dang rộng từ 2,3 - 2,8 mét và trọng lượng cơ thể nằm trong khoảng 4,3 - 9 kilôgam, trong đó cá thể trống thường có thể hình vượt trội hơn cá thể mái.
Bí mật đằng sau chiếc cổ phồng tướng thực chất là một túi nang da có khả năng co giãn đặc biệt. Khác với phỏng đoán về một dị tật bệnh lý, chiếc túi này là cơ quan thích nghi quan trọng và hoàn toàn có thể thu gọn lại khi cần thiết.
Trong mùa sinh sản, chim trống sẽ bơm căng túi khí này đến kích thước tương đương một quả bóng chuyền bãi biển để phô diễn sức mạnh trước chim mái.
Bên cạnh chức năng thu hút bạn tình, độ căng phồng và sắc thái đậm nhạt của túi nang còn phản ánh các trạng thái hưng phấn hoặc biến đổi cảm xúc, đóng vai trò như một bảng tín hiệu thị giác giữa các cá thể. Thậm chí, chiếc túi còn là nơi chứa tạm thức ăn trong lúc con vật săn mồi.
Tập tính sinh học của loài cò khổng lồ này còn ghi nhận nhiều điểm thú vị khác. Việc phần đầu và cổ không có lông vũ được giới nghiên cứu lý giải là cơ chế tự vệ sinh học, giúp giảm thiểu nguy cơ nhiễm khuẩn khi chúng rúc đầu vào các loại thức ăn phân hủy - một đặc điểm thích nghi tương tự loài kền kền.
Do không sở hữu minh quản phát triển, hạc cổ phồng hầu như câm lặng, không thể cất tiếng hót hay kêu réo. Để truyền tin ở khoảng cách xa, chúng sử dụng biện pháp va đập mạnh hai phần mỏ trên và dưới vào nhau, phát ra những chuỗi âm thanh lách cách đanh thép.
Không chỉ gây ấn tượng về kích thước cá thể, tổ của loài cò này cũng thuộc hàng đồ sộ nhất trong tự nhiên. Tại Pantanal, tổ của chúng được dựng vững chãi trên các chạc cây cổ thụ cao lớn, đan kết bằng vô số cành cây khô thành hình dạng một chiếc chậu lớn. hạc cổ phồng tuân thủ chế độ một vợ một chồng trọn đời và rất trung thành với nơi ở cũ.
Hàng năm, đôi chim đều quay lại chiếc tổ quen thuộc để gia cố, khiến tổ chim qua thời gian dài có thể đạt khối lượng lên tới hàng trăm kilôgam. Mỗi mùa sinh sản, chim mái đẻ từ 2 - 5 quả trứng, và cả hai con sẽ thay phiên nhau ấp trứng lẫn chăm sóc chim non.
Với phạm vi phân bố trải dài từ miền nam Mexico đến miền bắc Argentina, hạc cổ phồng ưa chuộng các vùng đầm lầy nước ngọt nông. Chúng đóng vai trò như chiếc máy dọn rác tự nhiên của hệ sinh thái nhờ tập tính ăn tạp, từ cá, ếch, rắn, động vật thân mềm, cá sấu non cho đến xác động vật trôi nổi.
Hiện nay, quần thể toàn cầu của loài ước tính còn khoảng 20.000 đến 85.000 cá thể trưởng thành. Dù sở hữu ngoại hình kỳ dị, số lượng loài chim này vẫn duy trì ở mức ổn định và được sách đỏ IUCN xếp vào nhóm "ít quan tâm".
Đức Khương
