Ba mức độ triển khai theo nguyên tắc kế thừa và phát triển
Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 94/2026/TT-BGDĐT ngày 03/11/2026 quy định tiêu chuẩn, tiêu chí và việc đánh giá mức độ triển khai thực hiện Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học”. Thông tư có hiệu lực từ ngày 19/12/2026.
Theo đó, ngày 27/10/2025, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 2371/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045”. Đề án hướng tới mở rộng việc sử dụng tiếng Anh từ hoạt động dạy và học môn tiếng Anh sang dạy học, giao tiếp, quản lý và các hoạt động giáo dục, từng bước hình thành môi trường sử dụng tiếng Anh thường xuyên, hiệu quả trong nhà trường.
Thông tư số 94/2026/TT-BGDĐT cụ thể hóa cách đánh giá mức độ triển khai Đề án. Căn cứ vào các tiêu chuẩn, tiêu chí, cơ sở giáo dục xác định những nội dung đã thực hiện, những yêu cầu cần tiếp tục hoàn thiện và lựa chọn giải pháp phù hợp với đội ngũ, cơ sở vật chất và nguồn lực hiện có. Kết quả đánh giá cũng giúp cơ quan quản lý giáo dục theo dõi tiến độ, tổng hợp dữ liệu, xác định nhu cầu và xây dựng chính sách hỗ trợ phù hợp.
Thông tư quy định tiêu chuẩn, tiêu chí riêng cho từng loại hình cơ sở giáo dục thuộc phạm vi áp dụng, gồm giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên, nghề nghiệp và đại học. Các tiêu chuẩn, tiêu chí được quy định tại Phụ lục I đến Phụ lục V, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và đặc điểm tổ chức hoạt động của từng loại hình.
Mức độ triển khai được xác định theo ba mức. Cơ sở giáo dục đạt Mức độ 1 khi đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của mức này. Để đạt Mức độ 2, cơ sở phải đạt Mức độ 1 và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu bổ sung của Mức độ 2. Tương tự, để đạt Mức độ 3, cơ sở phải đạt Mức độ 2 và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu bổ sung của Mức độ 3. Trường hợp chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Mức độ 1 thì chưa xác định được mức độ triển khai.
Đối với trường có phân hiệu, điểm trường, trường chính và mỗi phân hiệu, điểm trường được tính là một đơn vị triển khai Đề án. Mức độ chung của nhà trường được xác định trên cơ sở tổng hợp kết quả đánh giá của từng đơn vị. Trường có từ ba đơn vị trở lên phải có ít nhất 65% tổng số đơn vị đạt mức độ tương ứng trở lên. Trường có dưới ba đơn vị thì tất cả các đơn vị phải đạt mức độ tương ứng trở lên.
Ba mức độ triển khai theo nguyên tắc kế thừa và phát triển. Ảnh: MOET
Cơ sở giáo dục được tự công nhận mức độ cao hơn khi đáp ứng đủ yêu cầu
Khi thực hiện đầy đủ quy trình tự đánh giá, người đứng đầu cơ sở giáo dục thành lập Hội đồng tự đánh giá. Cơ sở giáo dục thu thập, cập nhật và phân tích thông tin, dữ liệu, minh chứng, đối chiếu thực trạng với các tiêu chuẩn, tiêu chí để xác định mức độ đáp ứng. Sau khi hoàn thành tự đánh giá và xác định cơ sở đáp ứng đầy đủ yêu cầu của mức tương ứng, người đứng đầu quyết định tự công nhận mức độ triển khai và chịu trách nhiệm về quyết định của mình.
Cơ sở giáo dục được tự công nhận mức độ cao hơn ngay khi kết quả tự đánh giá cho thấy đã đáp ứng đầy đủ yêu cầu của mức đó, không phải chờ đến hết giai đoạn hoặc mốc rà soát của Đề án. Kết quả tự công nhận được cập nhật trên hệ thống thông tin quản lý giáo dục và công khai theo quy định.
Việc tự đánh giá được thực hiện theo chu kì, gắn với hoạt động quản trị, quản lý và chuyên môn của cơ sở giáo dục. Hằng năm, cơ sở rà soát, cập nhật dữ liệu, tiến độ và những nội dung cần tiếp tục cải thiện. Việc rà soát, cập nhật hằng năm không đồng nghĩa với việc phải thực hiện lại toàn bộ quy trình tự đánh giá.
Kết quả tự đánh giá phải dựa trên thông tin, dữ liệu xác thực, có thể kiểm chứng và phản ánh đúng thực trạng triển khai. Thông tin, dữ liệu, hồ sơ và tài liệu đã được cập nhật, lưu trữ trên cơ sở dữ liệu ngành hoặc hệ thống quản lý của cơ sở giáo dục được khai thác, sử dụng chung và không phải cung cấp lại. Quy định này giúp hạn chế trùng lặp hồ sơ khi tự đánh giá và khi cơ quan quản lý kiểm tra kết quả.
Thông tư quy định không sử dụng kết quả tự đánh giá, tự công nhận, kiểm tra và điều chỉnh mức độ triển khai để xếp hạng, xếp loại hoặc làm căn cứ trực tiếp đánh giá, xếp loại thi đua đối với cơ sở giáo dục. Đối với nhà giáo, kết quả tự đánh giá, xác định và tự công nhận mức độ triển khai Đề án không được sử dụng làm căn cứ trực tiếp để đánh giá, xếp loại, bổ nhiệm, tuyển dụng hoặc xác định chế độ, chính sách, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Cơ sở giáo dục có trách nhiệm bảo đảm điều kiện, chế độ, chính sách theo quy định đối với nhà giáo tham gia dạy song ngữ, sử dụng tiếng Anh làm ngôn ngữ giảng dạy. Cơ sở giáo dục bảo đảm kinh phí bồi dưỡng, nâng cao năng lực ngoại ngữ cho nhà giáo khi việc bồi dưỡng là yêu cầu bắt buộc của cơ sở giáo dục theo quy định của pháp luật và thuộc trách nhiệm bảo đảm kinh phí của cơ sở.
Không dùng kết quả triển khai Đề án tiếng Anh để xếp loại thi đua nhà giáo.
Căn cứ kết quả đánh giá, cơ sở giáo dục xác định những nội dung cần tiếp tục thực hiện, điều chỉnh nhiệm vụ và đưa các giải pháp vào kế hoạch năm học, kế hoạch phát triển cơ sở giáo dục hoặc kế hoạch có liên quan. Tùy điều kiện thực tế, các giải pháp có thể tập trung vào bồi dưỡng đội ngũ, phát triển học liệu, đổi mới phương pháp dạy học, tổ chức hoạt động giao tiếp bằng tiếng Anh hoặc tăng cường cơ sở vật chất, thiết bị và hạ tầng công nghệ.
Việc triển khai Đề án cần bám sát lộ trình, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội, đặc điểm vùng miền, loại hình cơ sở giáo dục và năng lực đội ngũ. Đối với địa bàn còn khó khăn, vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, cần chú trọng các điều kiện bảo đảm và giải pháp hỗ trợ phù hợp để người học có cơ hội tiếp cận giáo dục tiếng Anh. Qua đó, các cơ sở giáo dục từng bước mở rộng việc sử dụng tiếng Anh trong dạy học, giao tiếp, quản lý và các hoạt động giáo dục.
