Trẻ nhập viện hàng loạt bởi bệnh hô hấp
Thời tiết giao mùa thời điểm gia tăng ca mắc cúm mùa ở trẻ nhỏ, trong đó có hai thể là cúm A và cúm B. Đa số các bệnh nhân nhập viện trong tình trạng sốt cao, ho và sổ mũi, nhiều trẻ có biến chứng nặng.
Hiện BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang điều trị gần 50 bệnh nhân mắc cúm A. Riêng số ca khám và điều trị ngoại do cúm A tăng lên nhanh trong vài tuần qua, trong đó đa phần là trẻ em.
Bệnh nhi 16 tháng tuổi, T. T. H (Hà Nội), được chẩn đoán cúm A, có viêm phế quản – phổi bội nhiễm, may mắn được phát hiện và điều trị kịp thời. Bé vốn khỏe mạnh, sống cùng gia đình có chị gái đang mắc cúm. Trước nhập viện 3 ngày, trẻ sốt cao liên tục, sổ mũi, ho khan nhiều, sau đó xuất hiện khò khè, ho có đờm đặc. Trẻ mệt lả, ho khạc kém, ứ đọng nhiều đờm.
Trẻ đến khám tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho kết quả test cúm A dương tính. Khám lâm sàng cho thấy phổi đã có dấu hiệu bội nhiễm, nghe phổi nhiều rải ẩm, ran rít hai bên. Hình ảnh X-quang phổi lúc nhập viện có tổn thương phế quản – phổi hai bên, bội nhiễm vi khuẩn rõ rệt. Xét nghiệm máu phản ánh tình trạng nhiễm trùng nặng: bạch cầu tăng 13,8 G/L, CRP 51 mg/L – cao gấp hơn 10 lần bình thường. Nếu không được phát hiện và xử trí sớm, bệnh có thể diễn tiến nhanh thành suy hô hấp cấp hoặc nhiễm trùng huyết.
Sau hai ngày điều trị nội trú, trẻ đáp ứng tốt, giảm sốt, cải thiện hô hấp, ăn bú trở lại, tuy nhiên vẫn cần theo dõi sát.
Một trường hợp khác là bệnh nhi nữ H.L (10 tuổi), nhập viện trong tình trạng sốt cao 39,5°C, ho nhiều, nôn hơn 10 lần/ngày, có lúc nôn rớm máu, toàn thân mệt lả, không ăn uống được. Ngoài ra, trẻ có biểu hiện đau mỏi xương khớp toàn thân, cơ thể ê ẩm, đau đầu nhiều – là những biểu hiện điển hình khi nhiễm cúm A. Kết quả thăm khám xác định trẻ mắc cúm A nhưng chưa có biến chứng. Bệnh nhi đã được nhập viện điều trị theo đúng phác đồ, đồng thời được hỗ trợ giảm đau, chống nôn, bù nước điện giải và theo dõi sát.
Theo CDC Hà Nội, hiện các ca cúm mùa đang có xu hướng gia tăng trên địa bàn thành phố do sự thay đổi đột ngột của thời tiết có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hệ miễn dịch, đặc biệt là ở trẻ em.
Ghi nhận tại các Bệnh viện Nhi Hà Nội, trong giai đoạn mưa bão và giao mùa từ tháng 9 đến tháng 12 hằng năm, số ca bệnh đường hô hấp có xu hướng tăng khoảng 70% so với thông thường. Mỗi ngày bệnh viện có từ 7 đến 10 bệnh nhi mắc cúm A được tiếp nhận và điều trị.
ThS.BS. Nội trú Nguyễn Đình Dũng, khoa Nhi, BV Bệnh nhiệt đới Trung ương, cho biết: “Cúm A là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây truyền qua đường hô hấp, có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc người có bệnh nền là nhóm nguy cơ cao hơn vì hệ miễn dịch yếu, dễ bị biến chứng nặng. Đáng chú ý, giai đoạn đầu của cúm A thường giống với nhiễm các virus đường hô hấp khác, nhưng bệnh có thể diễn tiến rất nhanh, gây ra các biến chứng nặng như viêm phổi, suy hô hấp hoặc nhiễm khuẩn huyết nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.”
Theo bác sĩ Dũng, hầu hết trẻ mắc cúm A đều sốt cao liên tục, sổ mũi, ho tăng dần kèm theo mệt lả, quấy khóc. Trẻ lớn và người lớn thường thấy rõ hơn biểu hiện đau mỏi người, đau nhức xương khớp. Ngoài ra, trẻ có thể gặp co giật do sốt cao, nôn trớ, tiêu chảy. Nếu bệnh diễn tiến nặng, trẻ có thể lừ đừ, ít phản ứng, bỏ bú, thở nhanh hoặc rút lõm ngực – đều là dấu hiệu cảnh báo biến chứng.
Phòng ngừa bệnh cúm A khi giao mùa
Virus cúm A lây nhiễm trực tiếp từ người bệnh sang người lành thông qua các giọt bắn khi nói chuyện, khi ho, hắt hơi. Virus cúm có khả năng lây lan rất nhanh, đặc biệt trong không gian kín và nơi tập trung đông người như lớp học. Do vậy, việc chủ động phòng bệnh tại gia đình và nhà trường là rất quan trọng.
Theo CDC Hà Nội, biện pháp phòng bệnh an toàn, hiệu quả nhất là tiêm vắc xin cúm mùa hàng năm theo hướng dẫn của Bộ Y tế. Ngoài giảm nguy cơ mắc bệnh, vắc xin còn giúp tăng miền dịch, giảm triệu chứng, cũng như biến chứng nếu mắc cúm.
Với trẻ nghi ngờ mắc cúm, hoặc mắc với triệu chứng nhẹ vẫn đi học, cần tuân thủ nghiêm việc đeo khẩu trang tại trường và trong lớp học. Không chỉ trẻ mắc cúm, với trẻ chưa có triệu chứng cũng cần đeo khẩu trang, hạn chế tiếp xúc gần, giữ khoảng cách với người có dấu hiệu ho, sốt.
Vệ sinh lớp học sạch sẽ, thường xuyên lau chùi bàn ghế, tay nắm cửa, dụng cụ học tập bằng dung dịch sát khuẩn. Với trẻ ở lứa tuổi mầm non, việc vệ sinh đồ chơi ở trường lớp và tại gia đình là rất quan trọng, vì dịch tiết của trẻ bám trên đồ chơi cũng có thể lây bệnh.
BS Dũng khuyến cáo: Các bậc phụ huynh cần theo dõi sát tình hình sức khỏe của con em mình. Khi trẻ có biểu hiện ốm, sốt, cần đưa trẻ đến các cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám, chẩn đoán sớm và xử trí đúng. Không nên tự ý sử dụng thuốc tại nhà, đặc biệt là các loại kháng sinh. Việc đưa trẻ đến khám kịp thời sẽ giúp điều trị đúng phác đồ, hạn chế các biến chứng nặng.
Trước diễn biến gia tăng các ca cúm A trong thời điểm giao mùa, việc phòng bệnh, đặc biệt bằng tiêm vắc xin cúm, là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.
BSCKII Nguyễn Nguyên Huyền – Giám đốc Trung tâm Phòng chống Dịch, BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương nhấn mạnh: “Hiện nay, thời tiết giao mùa, nhiệt độ thay đổi thất thường là điều kiện thuận lợi để virus cúm A lây lan mạnh trong cộng đồng. Tiêm vắc xin phòng cúm hằng năm là biện pháp đơn giản nhưng vô cùng hiệu quả giúp bảo vệ sức khỏe, giảm nguy cơ mắc bệnh và tránh các biến chứng nguy hiểm, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền.
Nguyễn Phượng
Theo CDC Hà Nội, BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương
