Không chỉ quen thuộc trong bữa ăn của người Việt, loài cây dân dã này còn được giới khoa học đánh giá cao nhờ khả năng đuổi muỗi hiệu quả hàng đầu, đồng thời được nhiều người tin dùng để hạn chế sự xuất hiện của rắn.
Sả thuộc chi Cymbopogon, phổ biến nhất là sả chanh (Cymbopogon citratus). Đây là loài cây thân thảo, dễ trồng, sinh trưởng nhanh và thích nghi tốt với điều kiện khí hậu nóng ẩm. Điểm đặc biệt khiến sả trở thành “khắc tinh” của muỗi, rắn và nhiều loài côn trùng nằm ở hàm lượng tinh dầu cao chứa trong thân và lá.
Đuổi muỗi hiệu quả được chứng minh
Tinh dầu sả gồm nhiều hợp chất dễ bay hơi như citral, citronellal, geraniol, citronellol… Những chất này tạo nên mùi thơm nồng đặc trưng mà con người cảm thấy dễ chịu, nhưng lại gây khó chịu mạnh đối với muỗi. Trong nhiều nghiên cứu khoa học, tinh dầu citronella chiết xuất từ các loài Cymbopogon đã được chứng minh có tác dụng xua đuổi muỗi rõ rệt. Nhờ đó, tinh dầu sả được sử dụng làm hoạt chất chính trong nhiều sản phẩm chống muỗi như nhang, nến, xịt, kem bôi da và đã được công nhận, ứng dụng rộng rãi tại nhiều quốc gia.
Khác với thuốc diệt muỗi, tinh dầu sả hoạt động theo cơ chế xua đuổi tự nhiên, làm rối loạn khả năng định hướng và tìm kiếm con mồi của muỗi. Mùi tinh dầu mạnh che lấp các tín hiệu mùi mà muỗi thường dựa vào để xác định vị trí con người, từ đó khiến chúng tránh xa khu vực có sả. Chính vì vậy, nhiều gia đình trồng sả quanh nhà, dọc lối đi, gần cửa sổ hoặc giã nát lá sả đặt trong phòng để hạn chế muỗi mà không cần dùng hóa chất.
Loài cây khiến rắn sợ
Không chỉ dừng lại ở khả năng đuổi muỗi, sả còn được cho là có tác dụng xua đuổi rắn – loài vật khiến nhiều người lo sợ, đặc biệt ở khu vực nông thôn, ven rừng hoặc những nơi nhiều cây cối, ao hồ. Mùi tinh dầu sả nồng và mạnh có thể gây “khó chịu” đối với rắn, làm rối loạn khả năng cảm nhận môi trường của chúng, từ đó khiến rắn tránh xa những nơi có trồng sả.
Bên cạnh mùi tinh dầu, sả thường được trồng thành bụi dày, gốc cứng, góp phần làm giảm nơi trú ẩn ẩm thấp – điều kiện mà rắn ưa thích. Khi môi trường sống không thuận lợi, khả năng rắn xuất hiện quanh nhà cũng giảm đi đáng kể.
Ưu điểm lớn của sả là dễ trồng, ít sâu bệnh, không tốn nhiều công chăm sóc và hoàn toàn thân thiện với môi trường. Ngoài tác dụng đuổi muỗi, rắn, sả còn được sử dụng rộng rãi trong ẩm thực, y học dân gian và chiết xuất tinh dầu, mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho sức khỏe và đời sống.
Với những ưu điểm vượt trội, sả xứng đáng được xem là loại cây đứng top 1 trong nhóm cây trồng tự nhiên giúp xua đuổi muỗi, hỗ trợ hạn chế rắn, góp phần tạo không gian sống an toàn và lành mạnh cho mỗi gia đình.
Minh Khang
