Trong thế giới kiếm hiệp của Kim Dung, nếu loài rồng đại diện cho quyền uy, loài rắn đại diện cho sự hiểm hóc, thì loài ngựa chính là biểu tượng của sự vững chãi, tốc độ và sức mạnh bền bỉ. Dù không thường xuyên xuất hiện như những bộ tuyệt học đứng đầu thiên hạ, các chiêu thức gắn liền với loài ngựa vẫn mang những triết lý võ học thực dụng và độc đáo.
Mã Bộ: Nền tảng của vạn pháp trong vũ trụ Kim Dung
Trong võ học chính tông, Mã Bộ (hay Trung Bình Tấn) không đơn thuần là một tư thế đứng, mà là "linh hồn" quyết định thành bại của một cao thủ. Mô phỏng dáng người đang cưỡi trên lưng ngựa với hai chân mở rộng và trọng tâm hạ thấp, Mã Bộ tạo ra một sự thăng bằng tuyệt đối.
Nhân vật tiêu biểu nhất cho pháp môn này chính là Quách Tĩnh. Nhờ những năm tháng khổ luyện Mã Bộ trên thảo nguyên, ông đã xây dựng được một nền tảng nội công thâm hậu, cho phép cơ thể chịu đựng và phát tiết luồng kình lực khổng lồ từ Hàng Long Thập Bát Chưởng mà không hề bị dao động.
Dã Mã Phân Tôn: Tuyệt kỹ lấy nhu thắng cương
Xuất hiện trong bộ Thái Cực Quyền của Trương Tam Phong, Dã Mã Phân Tôn (Ngựa hoang hất bờm) là chiêu thức kết hợp nhuần nhuyễn giữa bộ pháp và thủ pháp. Động tác này mô phỏng hình ảnh con ngựa hoang đang phi nước đại và hất mạnh bờm để thoát khỏi sự kiềm tỏa.
Trong thực chiến, người sử dụng sẽ mượn lực tấn công của đối phương, dùng tay tách mở để hóa giải kình lực và phản công một cách uyển chuyển. Đây là minh chứng rõ nét cho triết lý "tứ lạng bạt thiên cân", biến sự hoang dã của loài ngựa thành một kỹ thuật chiến đấu tinh tế.
Thiên Mã Hành Không: Kiếm ý phóng khoáng
Khác với sự vững chãi của Mã Bộ, chiêu thức Thiên Mã Hành Không (Ngựa trời bay giữa không trung) của phái Toàn Chân lại tập trung vào sự thanh thoát và linh hoạt. Chiêu kiếm này mô phỏng thần thái của một con thần mã sải bước giữa mây ngàn, đường kiếm đi không gò bó, bất ngờ và đầy biến hóa.
Trong các trận chiến tại Anh Hùng Xạ Điêu, chiêu thức này thường được các đạo sĩ Toàn Chân sử dụng để tấn công từ trên cao hoặc thoát khỏi vòng vây của nhiều kẻ địch cùng lúc, tạo nên một phong thái ung dung, tự tại.
Mã Vương Thần Quyền: Sức mạnh thực chiến giang hồ
Đây là môn võ gắn liền với Mã Ngũ Đức, vị sư phụ thứ năm của Quách Tĩnh trong nhóm Giang Nam Thất Quái. Xuất thân là một cao thủ nuôi ngựa, ông đã đúc kết những cú đá sấm sét và sự dũng mãnh của ngựa chiến để sáng tạo ra bộ quyền pháp này. Tuy nhiên, có lẽ vì bản lĩnh lẫn công phu của ông và cả nhóm Giang Nam Thất Quái nói chung đều chỉ ở mức thấp, nên bộ võ công tuy rất sáng tạo, nhưng không để lại nhiều dấu ấn.
Mã Vương Thần Quyền không hoa mỹ, cầu kỳ mà tập trung hoàn toàn vào tính thực dụng với những đòn đánh thẳng, mạnh và trực diện. Nó đại diện cho lối võ học bụi bặm, kiên cường của những hành giả giang hồ, lấy sức mạnh cơ bắp và sự lỳ lợm làm vũ khí tối thượng.
Sự hiện diện của loài ngựa trong võ học Kim Dung là sự chuyển hóa khéo léo từ những đặc tính tự nhiên vào trong hơi thở và đòn đánh. Từ sự vững chãi của Mã Bộ đến sự thanh thoát của Thiên Mã Hành Không, tất cả đã tạo nên một bức tranh võ học đa sắc và đầy tính nhân văn.
Nam Minh
