Theo tin tức trên Thanh niên, Ban quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn (xã Thu Bồn, TP.Đà Nẵng) vừa chính thức công bố kết quả khai quật, nghiên cứu khảo cổ học kiến trúc đường dẫn từ tháp K vào khu đền tháp trung tâm của thánh địa Mỹ Sơn.
Công tác nghiên cứu con đường này được Ban quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn phối hợp với Viện Khảo cổ học (Bộ VH-TT-DL) triển khai thăm dò lần đầu vào tháng 6/2023, khai quật lần thứ nhất vào tháng 3/2024 với diện tích 220 m².
Đợt khai quật trong năm 2025 tiếp tục mở rộng quy mô lên tổng diện tích 770 m², nhằm làm rõ hơn cấu trúc, chức năng và vai trò của tuyến kiến trúc đặc biệt này.
Con đường thiêng dẫn vào trung tâm thánh địa Mỹ Sơn. (Ảnh: Thanh niên)
Di tích xuất lộ trong khu vực khai quật là một đoạn kiến trúc đường dẫn phía đông tháp K dài 75 m, có hướng Đông - Tây lệch về phía Bắc 450. Kết quả này đã nâng tổng diện tích con đường đã được làm rõ tính từ chân tháp dài 132 m.
Cấu trúc cắt ngang con đường rộng phủ bì 9 m, lòng đường rộng 7,9 m, bề mặt bằng phẳng, cấu tạo từ cát sỏi và gạch vụn được đầm chặt, có độ dày từ 0,15-0,2 m, tường bao hai bên đường được xếp từ các hàng gạch, do yếu tố thời gian một số đoạn đã bị xô lệch, nghiêng đổ, móng tường được gia cố bằng lớp đầm sỏi cuội và bột gạch.
Những dấu tích còn lại trên hai bức tường bao phía bắc và phía nam tiếp tục được làm rõ ghi nhận tường Bắc được xây liền và có cao độ móng cao hơn; tường Nam nằm trên nền địa hình thấp hơn và có tạo các cửa/cổng ra vào ở một số vị trí cố định.
Hiện tại, đã xác định có 4 vị trí được đặt các cửa cổng trên tường bao phía Nam. Tại vị trí cửa cổng còn dấu tích thanh đà cửa bằng đá có lỗ mộng vuông để dựng trụ đá và lỗ mộng tròn để đặt trụ xoay của cánh cửa.
Bên cạnh sự hiện diện phổ biến của các loại gạch và đá xây dựng kiến trúc đường dẫn, đợt công tác đã phát hiện một số mảnh vỡ của đồ đất nung và gốm men có niên đại từ thế kỷ X đến thế kỷ XII.
Xuất lộ dấu tích kiến trúc con đường thiêng ở di sản Mỹ Sơn. (Ảnh: Tiền phong)
Ông Nguyễn Công Khiết, Phó Giám đốc Ban quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn cho biết trên Tiền phong, thời gian tới tiếp tục xây dựng chương trình hợp tác nghiên cứu làm rõ quy mô, cấu trúc và diện mạo của toàn bộ con đường trong bối cảnh tổng thể khu di tích Mỹ Sơn.
Bên cạnh đó, khẩn trương thực hiện công tác tu bổ, bảo quản nhằm phát huy tốt hơn giá trị lịch sử văn hóa di tích, tổ chức đưa đón du khách theo đúng con đường di sản người Chăm đã để lại, giúp du khách có cái nhìn rõ ràng hơn về thánh địa Mỹ Sơn và văn hóa Chămpa trong lịch sử.
