Trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo, lợi thế về vốn, nhân lực và hạ tầng thường thuộc về những tập đoàn công nghệ lớn. Tuy nhiên, sự xuất hiện của Noah Shinn, nhà sáng lập 23 tuổi đứng sau startup Spear Street Technology, đang cho thấy những doanh nghiệp mới vẫn có cơ hội thu hút sự chú ý của giới đầu tư bằng một hướng tiếp cận khác.
Thay vì phát triển chatbot chuyên trả lời câu hỏi, Shinn tập trung vào Instinct, trợ lý AI có thể tiếp nhận yêu cầu rồi tự thao tác trên máy tính để hoàn thành công việc. Từ đặt chỗ nhà hàng, xử lý email đến thay đổi kế hoạch du lịch, sản phẩm hướng tới việc giảm những thao tác mà người dùng phải trực tiếp thực hiện.
Sau các vòng huy động vốn trong năm 2026, Spear Street Technology được định giá 10 tỷ USD. Thành quả này đưa Shinn vào nhóm nhà sáng lập trẻ đáng chú ý của ngành AI, đồng thời đặt công ty trước bài toán cạnh tranh với những đối thủ có nguồn lực vượt trội như Meta.
Ý tưởng từ phòng nghiên cứu trở thành nền móng khởi nghiệp
Ít ai nghĩ hành trình của Shinn lại bắt đầu từ một dự án nghiên cứu khi anh còn là sinh viên. Cuối năm 2022, khi ChatGPT vừa xuất hiện và tạo ra làn sóng quan tâm toàn cầu, Shinn tham gia một nhóm nghiên cứu tìm cách giúp AI cải thiện khả năng xử lý nhiệm vụ thông qua kinh nghiệm.
Nhóm do Ashwin Gopinath, giáo sư tại MIT, khởi xướng, tập trung vào một vấn đề quan trọng: làm thế nào để tác nhân AI không lặp lại những sai lầm đã mắc phải trong quá trình tương tác.
Trong khoảng ba tháng, Shinn cùng các cộng sự nghiên cứu phương pháp cho phép hệ thống ghi nhớ lỗi, đánh giá kết quả và điều chỉnh cách hành động. Công trình sau đó được trình bày tại hội nghị NeurIPS, với kỹ thuật mang tên Reflexion.
Thay vì chỉ dựa vào câu trả lời có sẵn, hướng nghiên cứu này đặt trọng tâm vào khả năng học hỏi từ phản hồi sau mỗi lần thực hiện nhiệm vụ. Đây cũng là một trong những vấn đề cốt lõi của các hệ thống AI muốn hoạt động liên tục trong môi trường thực tế.
Những người từng làm việc với Shinn đánh giá anh có khả năng nghiên cứu độc lập và sự kiên trì trong việc tìm lời giải cho các vấn đề kỹ thuật. Giáo sư Arjun Guha tại Đại học Northeastern nhận xét những công trình nghiên cứu mà Shinn tham gia khi còn là sinh viên là thành tích không phổ biến ở bậc đại học.
Kinh nghiệm này tạo nên một nền tảng đáng chú ý cho Instinct sau này, khi Shinn theo đuổi mục tiêu xây dựng trợ lý AI có thể ghi nhớ ngữ cảnh, sử dụng công cụ và tự xử lý những nhiệm vụ gồm nhiều bước.
Rời đại học, bước vào ngành AI rồi tự lập nghiệp
Năm 2023, Shinn quyết định bỏ học tại Đại học Northeastern để gia nhập Sierra, startup chuyên phát triển tác nhân AI phục vụ chăm sóc khách hàng. Đây là môi trường giúp anh tiếp xúc trực tiếp với quá trình đưa công nghệ AI từ nghiên cứu sang sản phẩm thương mại.
Tại Sierra, Shinn làm việc trong nhóm nghiên cứu AI và tham gia phát triển các sản phẩm cốt lõi. Công ty được dẫn dắt bởi Bret Taylor, Chủ tịch OpenAI, người có kinh nghiệm trong ngành công nghệ và phát triển sản phẩm.
Trong thời gian này, Shinn tiếp tục theo đuổi các nghiên cứu liên quan đến khả năng làm theo hướng dẫn, lập trình và sử dụng công cụ của tác nhân AI. Những kỹ năng đó sau này trở thành một phần quan trọng trong cách Instinct được thiết kế.
Đến tháng 9/2025, Shinn rời Sierra để tập trung xây dựng công ty riêng. Instinct được phát triển theo hướng khác biệt với những chatbot phổ biến: người dùng không cần trực tiếp mở từng ứng dụng để thao tác mà có thể giao nhiệm vụ cho trợ lý.
Chẳng hạn, với một yêu cầu đặt bàn nhà hàng, hệ thống không dừng lại ở việc tìm kiếm địa điểm. Nó có thể tiếp tục truy cập các dịch vụ, kiểm tra thông tin và tiến hành những bước cần thiết để hoàn tất yêu cầu.
Instinct cũng được thiết kế để tiếp nhận thông tin qua tin nhắn, giọng nói và cuộc gọi. Hệ thống vận hành thông qua máy tính ảo trên nền tảng đám mây, cho phép tương tác với trình duyệt và ứng dụng theo cách tương tự con người.
Khả năng ghi nhớ dài hạn là một phần khác trong định hướng phát triển sản phẩm. Khi có thể lưu giữ thông tin từ những lần tương tác trước, trợ lý được kỳ vọng hiểu rõ hơn thói quen và nhu cầu của người dùng, qua đó giảm số lần phải nhắc lại yêu cầu.
Một thử nghiệm của Wired cho thấy Instinct có thể hỗ trợ hủy vé máy bay đến Alaska, giúp người thử nghiệm tiết kiệm 550 USD. Công cụ cũng được sử dụng để đặt chỗ nhà hàng và nhận diện những dấu hiệu lừa đảo.
Tuy nhiên, việc giao quyền thao tác cho AI cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về độ chính xác. Một trợ lý có thể tự thực hiện công việc cần phân biệt rõ giữa việc tìm kiếm thông tin, đề xuất phương án và hành động thực tế, đặc biệt với những nhiệm vụ liên quan đến tiền bạc hoặc đặt dịch vụ.
Startup 10 tỷ USD đối mặt bài toán quy mô của Meta
Sức hút của Instinct nhanh chóng được phản ánh qua những vòng gọi vốn lớn. Tháng 8/2026, Spear Street Technology huy động 250 triệu USD trong vòng Series B, đạt mức định giá 2,5 tỷ USD, bên cạnh 100 triệu USD vốn đã huy động trước đó.
Chỉ một tháng sau, công ty tiếp tục gọi vốn Series C trị giá 1 tỷ USD, nâng định giá lên 10 tỷ USD. Khoản đầu tư phản ánh kỳ vọng của thị trường đối với mô hình trợ lý AI có thể trực tiếp đảm nhận công việc thay người dùng.
Nhưng việc huy động được nguồn vốn lớn chưa đồng nghĩa startup đã giải quyết được những thách thức trong vận hành. Khi lượng người dùng tăng nhanh, hệ thống phải xử lý nhiều yêu cầu đồng thời, duy trì tốc độ phản hồi và hạn chế sai sót trong các thao tác tự động.
Đây cũng là điểm khác biệt đáng kể giữa Spear Street Technology và Meta. Tập đoàn của Mark Zuckerberg có sẵn hạ tầng, nguồn lực tài chính và hệ sinh thái sản phẩm để đưa AI đến đông đảo người dùng.
Meta đang phát triển Muse, trợ lý AI cá nhân được định hướng hỗ trợ các hoạt động đời sống. Sản phẩm hướng tới khả năng thực hiện những công việc như mua sắm và xử lý yêu cầu hàng ngày, tương đồng với thị trường mà Instinct nhắm đến.
Theo thông tin được công bố, Meta từng trì hoãn việc ra mắt Muse để giải quyết những vấn đề về an toàn và bảo mật, đồng thời bảo đảm hệ thống không tự ý thực hiện hành động ngoài chỉ dẫn của người dùng.
Trong khi đó, Instinct từng gặp tình trạng hoạt động thiếu ổn định khi nhu cầu tăng cao. Với một dịch vụ hướng tới việc giao phó công việc, những gián đoạn như vậy có thể ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm và niềm tin của khách hàng.
Cuộc cạnh tranh vì thế không chỉ nằm ở khả năng suy luận của mô hình AI mà còn ở việc doanh nghiệp nào có thể xây dựng một dịch vụ đủ tin cậy để người dùng sử dụng thường xuyên. Với Shinn, việc đưa Spear Street Technology lên mức định giá 10 tỷ USD mới là một cột mốc về vốn và kỳ vọng. Khả năng duy trì chất lượng sản phẩm khi mở rộng quy mô sẽ là một phần quan trọng quyết định chặng đường tiếp theo của startup.
Tham khảo Fortune
Huỳnh Duy
