Dưỡng già tập thể
Tháng 3/2025, bà Thang - 53 tuổi, sống tại Hàng Châu (Trung Quốc), đã thu hút sự chú ý của dư luận khi bà lên kế hoạch triển khai mô hình “dưỡng già tập thể” ngay trong căn biệt thự ở quê nhà.
Vợ chồng bà đã bỏ ra 2 triệu NDT (khoảng 7,4 tỷ đồng) xây dựng một căn biệt thự hơn chục phòng ngủ, và dự kiến chọn mời khoảng 6 người cao tuổi từ 60 – 70 tuổi cùng về sinh sống, chia sẻ sinh hoạt thường ngày. Theo thỏa thuận tạm thời, mỗi người tham gia sẽ đóng 1.500 NDT (khoảng 6 triệu đồng) tiền thuê nhà mỗi tháng. Hiện đã có 3 – 4 người bày tỏ nguyện vọng muốn tìm hiểu mô hình thực tế trước khi quyết định vào chung sống.
Hình ảnh căn biệt thự của bà Thang
Bà Thang cho biết, đây không chỉ là một dự án thử nghiệm mà bà xem đây như một sự nghiệp lâu dài, bà đã chuẩn bị sẵn tâm lý đối mặt với mọi khó khăn có khả năng phát sinh trong quá trình vận hành.
Trước khi nghỉ hưu, bà Thang từng công tác tại một trường đại học. Trong quá trình làm việc, bà đã tiếp cận và tìm hiểu nhiều thông tin liên quan đến mô hình dưỡng già tập thể. Khi thời điểm nghỉ hưu đến gần, bà quyết định mạnh dạn thử nghiệm lại mô hình này.
Quê nhà của bà nằm gần các danh lam thắng cảnh du lịch nổi tiếng, xung quanh có rừng trúc bạt ngàn, suối nhỏ uốn lượn, phong cảnh trong lành và vô cùng yên bình. Năm 2022, bà nhận thấy nơi đây rất phù hợp để an cư dưỡng lão, thế là bà với chồng đã chi 2 triệu NDT xây dựng một căn biệt thự 3 tầng khang trang ngay tại khu vực này, ấp ủ giấc mơ hình thành một không gian sống chung cho những người cao tuổi, ở nơi đây các cụ có thể nương tựa, bầu bạn và chăm sóc lẫn nhau.
Cách vận hành mô hình: Cơ sở vật chất, tiêu chí tuyển chọn, sinh hoạt hằng ngày
Căn biệt thự được trang bị đầy đủ các tiện ích phục vụ cho sinh hoạt, lắp đặt thang máy đứng để dành di chuyển giữa các tầng; phòng khách bố trí khu uống trà thư giãn; tất cả phòng ngủ đều có nhà vệ sinh khép kín, ngoài ra còn có khu vệ sinh dùng chung cho cả nam và nữ. Tùy theo nhu cầu thực tế, ngôi nhà cũng có thể bổ sung thêm các thiết bị hỗ trợ người cao tuổi.
Ngoài phòng ở riêng của vợ chồng bà Thang, trong tổng số 11 phòng còn lại, mỗi phòng rộng khoảng 20 m², bà dự định cho thuê 6 phòng với mức giá 1.500 NDT/tháng. Chi phí điện nước sẽ được những người cùng sinh sống chia đều, còn tiền ăn uống được tính riêng.
Hình ảnh bố cục bên trong của căn phòng
Về điều kiện đi lại và y tế, khu vực này cũng khá thuận tiện: từ biệt thự đến bệnh viện hạng 3 gần nhất mất khoảng 30 phút lái xe, đến trạm y tế cộng đồng chỉ khoảng hơn 2 km. Gia đình bà Thang có ô tô riêng, giúp việc di chuyển càng dễ dàng. Các chi phí thuê người dọn vệ sinh, làm vườn, cũng như sửa chữa, bảo dưỡng nhà cửa sẽ được trích từ tiền thuê phòng.
Về bảo đảm sinh hoạt hằng ngày, do bản thân khéo nấu nướng và còn khá sung sức, bà Thang dự định sẽ trực tiếp lo liệu ba bữa ăn cho các cụ sống chung. Thực đơn sẽ được điều chỉnh linh hoạt theo khẩu vị từng người, với những ai thích ăn cay, bà sẽ làm riêng các loại tương ớt; với người không ưa vị ngọt, món ăn sẽ được giảm đường cho phù hợp. Trường hợp sau này sức khỏe không còn đáp ứng, bà cho biết sẽ cân nhắc thuê đầu bếp chuyên nghiệp đảm nhiệm công việc bếp núc.
Bà cũng chủ động để trống một số phòng, một phần nhằm chờ đón những người bạn chưa đến tuổi hưu trí tới trải nghiệm mô hình, phần còn lại dùng làm phòng tiếp đón, tạo điều kiện cho người thân của các cụ đến thăm nom, lưu trú ngắn ngày.
Việc bà Thang triển khai mô hình dưỡng già tập thể xuất phát từ sự trăn trở trước thực trạng già hóa dân số ngày càng gia tăng hiện nay. Theo bà, bài toán an sinh tuổi già không thể chỉ trông chờ hoàn toàn vào chính quyền hay các trung tâm dưỡng lão tập trung, mà còn rất cần sự chung tay của cộng đồng.
Khung cảnh yên bình ở khu biệt thự dưỡng lão
Bên cạnh đó, vợ chồng bà cũng không muốn dọn đến sống gần nhà con gái để phụ chăm cháu nhỏ, mà mong có thể tận hưởng một cuộc sống tuổi già độc lập, tự chủ. Mô hình dưỡng già tập thể này vừa đáp ứng mong muốn cá nhân của hai vợ chồng, vừa trùng khớp với nhu cầu tâm lý của không ít người cao tuổi hiện nay: vừa có bạn bầu bạn, vừa duy trì được không gian sống riêng tư.
Đối với người đăng ký tham gia, bà Thang đặt ra những tiêu chí rõ ràng: độ tuổi từ 60 đến 75, sức khỏe tốt, tính cách ôn hòa, dễ hòa hợp. Theo bà, tính cách chính là yếu tố then chốt, bởi chỉ khi mọi người giữ được tâm thế cởi mở, biết nhường nhịn lẫn nhau thì mới hạn chế được xung đột trong sinh hoạt chung, xây dựng được mối quan hệ hài hòa, bền vững. Và hơn hết, chính sự đồng hành, sẻ chia về mặt tinh thần giữa các thành viên mới là nền tảng cốt lõi giúp mô hình này có thể phát triển lâu dài.
Góc nhìn của dư luận và cơ quan chức năng
Dù trên mạng xuất hiện không ít ý kiến hoài nghi về tính khả thi của kế hoạch, bà Thang tỏ ra không mấy bận tâm. Bà cho biết bà đã tham khảo kinh nghiệm từ những mô hình tương tự trong quá khứ, đồng thời chủ động tính đến các khó khăn có thể dự liệu và phương án phòng ngừa. Với những vấn đề chưa thể lường trước, bà quan niệm đi đến đâu giải quyết đến đó, chờ phát sinh rồi mới tìm cách tháo gỡ.
Hình ảnh chân dung của bà Thang
Không chỉ xem dưỡng già tập thể như một phương án dưỡng lão cho riêng mình, bà Thang còn xác định đây là một sự nghiệp cần được đầu tư và vận hành nghiêm túc. Bà kỳ vọng, nếu mô hình chứng minh được hiệu quả, thì sẽ được lan tỏa mạnh mẽ, thu hút ngày càng nhiều người tham gia. Và khi bản thân ngày một lớn tuổi, sẽ có lớp người kế tục tiếp nhận, duy trì và phát triển mô hình này lâu dài.
Liên quan đến kế hoạch của bà Thang, đại diện cơ quan dân chính địa phương cho biết, dưỡng già tập thể hiện được nhiều địa phương nghiên cứu, thử nghiệm như một mô hình dưỡng lão mới. Tuy nhiên, việc người cao tuổi cùng sinh sống tập thể trong các nhà ở tự xây tiềm ẩn nhiều nguy cơ về an toàn phòng cháy chữa cháy, vệ sinh thực phẩm cũng như quản lý y tế; nếu xảy ra sự cố, việc xác định trách nhiệm sẽ gặp nhiều khó khăn.
Cơ quan dân chính địa phương cho biết đã phối hợp với chính quyền để nắm bắt tình hình, thời gian tới sẽ trực tiếp đến khảo sát, tìm hiểu cụ thể trường hợp của bà Thang. Nếu bà có nhu cầu, ngành chức năng sẽ hỗ trợ tổ chức các khóa đào tạo, hướng dẫn nghiệp vụ liên quan đến hoạt động dưỡng lão. Đồng thời, phía quản lý cũng nhấn mạnh việc thành lập và vận hành cơ sở chăm sóc người cao tuổi phải tuyệt đối tuân thủ đúng quy định pháp luật, bảo đảm hoạt động minh bạch, an toàn và bền vững.
Theo Baidu
Minh Ánh
