Cứ 4 người Hàn Quốc thì có 1 người đang bỏ tiền túi trả phí sử dụng AI. Tính đến tháng 4/2026, ChatGPT đã có 23,45 triệu người dùng hằng tháng tới từ xứ kim chi, và tính trên quy mô quốc gia, hơn 20 triệu người đã quen tay với các công cụ AI tạo sinh miễn phí. Nói cách khác, gần nửa dân số 52 triệu của Hàn Quốc đã biết truy cập vào dịch vụ AI, đang dùng nó hằng ngày, và một phần đáng kể trong số họ sẵn sàng trả tiền để dùng tốt hơn.
Giữa bối cảnh đó, chính phủ Seoul đã quyết định phát AI miễn phí cho tất cả người dân. Chương trình mang tên "AI for All - Trí tuệ nhân tạo cho mọi người" vừa chốt 3 nhà thầu công nghệ vào ngày 28/8/2026, với tham vọng cung cấp dịch vụ AI tạo sinh miễn phí, không giới hạn sử dụng cho toàn bộ người dân.
Ngân sách mà chính quyền dành cho các khoản chi tiêu liên quan đến AI trong năm 2026 đã lên tới 10 nghìn tỷ won (tương đương 189.880 tỷ VNĐ), gấp 3 lần so với năm trước. Đây là phép thử cho một mô hình chưa có tiền lệ trong nhóm G20: AI như dịch vụ công, do nhà nước tổ chức, doanh nghiệp nội địa vận hành, và toàn dân được hưởng.
Điều đáng chú ý của chương trình "AI for All" nằm ở chỗ nó được thiết kế hoàn toàn khác một chatbot thông thường. Thay vì là một ứng dụng độc lập để người dùng hỏi đáp mọi chuyện, dịch vụ này được gắn thẳng vào hệ thống hành chính công, biến AI thành cánh tay nối dài của bộ máy nhà nước trong việc phục vụ dân sinh.
Một người dân bình thường có thể mở ứng dụng lên để đặt lịch khám bệnh, tìm nhà ở phù hợp túi tiền, hay được hướng dẫn từng bước thủ tục khai thuế. Chủ một doanh nghiệp nhỏ có thể nhờ AI tính toán thuế quý tới hoặc kiểm tra xem mình có đủ điều kiện nhận hỗ trợ từ chính phủ hay không. Phụ huynh thì được đề xuất nội dung giáo dục cho con. Tất cả miễn phí, không giới hạn token.
Ba liên minh công nghệ được lựa chọn cho thấy quy mô của tham vọng này. SK Telecom dẫn đầu liên minh thứ nhất, mang theo mô hình ngôn ngữ A.X K2 với 688 tỷ tham số cùng các đối tác như Liner, Shinhan Card, Goodoc. KT đứng đầu liên minh thứ hai với mô hình Mi:dm K Pro 2.5, liên kết cùng Upstage AI, Rebellions, Musinsa và cả Đài Phát thanh Giáo dục Hàn Quốc. Kakao, nhà vận hành ứng dụng nhắn tin phổ biến nhất quốc gia Hàn Quốc, dẫn dắt liên minh thứ ba bằng bộ đôi mô hình Kanana và EXAONE của LG, với sự tham gia của Lunit (AI y tế), Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul, Shinhan Bank và FuriosaAI.
Cách triển khai cũng cho thấy một sự tính toán kỹ lưỡng: thay vì yêu cầu người dân tải thêm một ứng dụng xa lạ, mỗi liên minh tích hợp AI vào đúng nơi người dùng đã quen thuộc. Kakao sẽ dùng KakaoTalk, ứng dụng nhắn tin mà gần như mọi người Hàn đều có, làm cổng truy cập chính. KT triển khai qua cổng thông tin Daum. SK Telecom chọn cách phân tán hơn, đưa AI vào hệ sinh thái đối tác: Tmap Mobility cho giao thông, Goodoc cho y tế, Shinhan và Hana Card cho tài chính. Dịch vụ dự kiến chạy thử nghiệm beta vào tháng 9/2026 và ra mắt rộng rãi vào cuối năm.
Nhìn từ Việt Nam, bức tranh vừa quen vừa lạ. Tháng 8/2026, Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia về AI, đặt mục tiêu tích hợp AI vào 100% dịch vụ công trực tuyến đến năm 2030. Thành phố Hồ Chí Minh đã triển khai ứng dụng Công dân số, Hà Nội có tổng đài AI hỗ trợ thủ tục hành chính. Những bước đi ấy cho thấy hướng đi tương đồng, nhưng chưa có chương trình nào mang tính phổ cập AI cho toàn dân với quy mô ngân sách và sự phối hợp công-tư như cách Seoul đang làm. Câu hỏi đặt ra cho một quốc gia hơn 100 triệu dân: mô hình nào là khả thi, và liệu cách Hàn Quốc "đặt hàng" doanh nghiệp nội rồi mở cho toàn dân có phải gợi ý đáng cân nhắc?
Nhưng nếu chỉ dừng lại ở câu chuyện "phúc lợi số", người ta sẽ bỏ lỡ một tầng ý nghĩa quan trọng hơn. Hãy nhìn lại một con số: Hàn Quốc đứng thứ 21 thế giới về lượt tải ChatGPT, nhưng đứng thứ 2 về tỷ lệ người dùng trả phí. Điều đó có nghĩa là hàng triệu người Hàn đang chi tiền cho các nền tảng AI của Mỹ. Dòng tiền chảy ra nước ngoài, dữ liệu người dùng tích lũy trên máy chủ nước ngoài, và các mô hình ngôn ngữ nước ngoài ngày càng hiểu tiếng Hàn tốt hơn nhờ chính lượng tương tác khổng lồ ấy.
"AI for All" thực chất là cách Seoul chuyển hướng dòng chảy đó. Bằng việc cung cấp một lựa chọn miễn phí, không giới hạn, được tích hợp sâu vào đời sống hành chính, chính phủ tạo ra một thị trường nội địa khổng lồ cho các mô hình AI "cây nhà lá vườn". 52 triệu người dùng tiềm năng sẽ mang đến thứ mà tiền không mua được cho bất kỳ startup AI nào: dữ liệu thực, phản hồi thực, và quy mô thực để cải thiện sản phẩm liên tục.
Nguồn lực nhà nước đổ vào cũng phản ánh tầm nhìn này. Ngoài ngân sách 10 nghìn tỷ won, chính phủ trực tiếp phân bổ 512 chip Nvidia B200 cho ba liên minh nói trên, đảm bảo năng lực điện toán để các mô hình AI nội địa có thể vận hành trơn tru khi phục vụ hàng chục triệu người. Từ năm 2027, nhà nước sẽ tiếp tục tài trợ chi phí vận hành.
Nhìn kỹ hơn vào thành phần của 3 liên minh, bức tranh chiến lược càng rõ nét. Đây là toàn bộ chuỗi giá trị AI nội địa được huy động: Rebellions và FuriosaAI ở tầng chip, A.X K2, Mi:dm, Kanana và EXAONE ở tầng mô hình ngôn ngữ, rồi Goodoc, Tmap, Musinsa, Shinhan Bank ở tầng ứng dụng đầu cuối. Chương trình bơm người dùng thực vào từng mắt xích của chuỗi, nuôi dưỡng một hệ sinh thái hoàn chỉnh thay vì chỉ trợ cấp cho vài công ty riêng lẻ. Mục tiêu công khai của chính phủ là thúc đẩy ngành AI nội địa và giảm phụ thuộc vào các hệ thống từ Mỹ lẫn Trung Quốc.
"AI for All" là phép thử cho một câu hỏi mà mọi quốc gia sẽ phải trả lời trong vài năm tới: AI sẽ là dịch vụ thương mại, ai có tiền người ấy dùng, hay sẽ trở thành hạ tầng công, nơi nhà nước đảm bảo quyền tiếp cận cho mọi công dân?
Hàn Quốc chưa phát minh ra AI. Nhưng họ có thể là nước đầu tiên biến nó thành thứ mà mọi công dân được dùng như điện, như nước; và đổi lại, chính 52 triệu người dùng đó sẽ nuôi lớn một ngành công nghiệp mà Seoul không muốn nhường cho Thung lũng Silicon hay cho những nền tảng AI tới từ Trung Quốc.
Kim
