“Đòn giáng choáng váng”
Trước đó, các phóng viên quân sự Nga cho biết trong chiến dịch phản công kéo dài nhiều tháng tại khu vực Dnepropetrovsk – Nam Donetsk, quân đội Ukraine từng giành lại một số khu dân cư và vùng lãnh thổ rộng tới 160 km². Tuy nhiên, cục diện tại hướng Komarovskoye, thuộc phạm vi tác chiến của Cụm quân Vostok, đã nhanh chóng thay đổi.
Các đơn vị Nga công bố loạt hình ảnh ghi lại từ ngày 12 đến 14/8, cho thấy binh sĩ Nga cắm cờ tại nhiều khu dân cư. Nhà quan sát quân sự Dmitry Degtyarev nhận định số hình ảnh từ nhiều địa điểm cho thấy Nga đã thiết lập quyền kiểm soát trên thực địa.
Nga vừa giành quyền kiểm soát 10 khu dân cư cùng hơn 100 km² lãnh thổ tại Ukraine. Ảnh: Eurasiareview
Các hình ảnh được ghi nhận tại Yalta, Zirki, Grushevskoye, Tolstoye, Novokhatskoye, Zeleny Gai và Aleksandrograd. Theo nguồn tin, binh sĩ Nga đã hiện diện tại 10 ngôi làng, giành hơn 100 km². Tình hình tại Voskresenka, Mirnoye và Andreyevka-Klevtsovo vẫn chưa rõ ràng.
Một số video khác cho thấy UAV Nga tấn công lực lượng Ukraine khi họ di chuyển qua các cánh đồng. Sau khi chịu tổn thất nặng, các đơn vị còn lại phải rút về phía sau.
Quân Nga cũng tiến thêm khoảng 3,5 km trong khu rừng ở cửa ngõ Velikaya Mikhailovka. Việc kiểm soát hoàn toàn dải rừng này sẽ tạo điều kiện để các đơn vị Nga tiếp tục tiến vào khu dân cư.
Tại tỉnh Dnepropetrovsk, quân đội Nga còn giành quyền kiểm soát làng Kalinovskoye, nơi Ukraine từng tái chiếm trong đợt phản công vào tháng 2 và tháng 3. Theo ông Degtyarev, phần lớn những vị trí Ukraine giành lại trước đó hiện đã trở về dưới quyền kiểm soát của Nga.
Phá vỡ mắt xích phòng thủ then chốt
Những bước tiến mới trên hướng Kramatorsk không lớn về khoảng cách nhưng lại diễn ra tại các vị trí có ý nghĩa chiến thuật quan trọng. Đại tá Lực lượng Tác chiến đặc biệt Ukraine Vladimir Antonyuk cho biết giữa các vị trí tiền phương của quân Nga và Kramatorsk gần như không còn khu dân cư đáng kể nào.
Trọng tâm giao tranh chuyển từ các ngôi làng sang những tuyến cao điểm chạy từ đông sang tây. Trên địa hình trống trải, đây là các hành lang tiến về Kramatorsk. Bốn tuyến cao điểm đều được Ukraine xây dựng thành hệ thống công sự phòng thủ nhiều tầng.
Tuyến thứ nhất kéo dài từ Nikonorovka tới Belenkoye, vùng ngoại ô phía bắc Kramatorsk. Tại đây, quân Nga từng chọc thủng phòng tuyến Ukraine dọc kênh đào Seversky Donets – Donbass và kiểm soát làng Yurkovka. Tuy nhiên, sau hai tháng giao tranh, đà tiến quân trên khu vực này vẫn chậm.
Sau đó, quân Nga kiểm soát Malinovka và tiến tới tuyến cao điểm thứ hai, nơi các trận đánh ác liệt đang diễn ra quanh một số cứ điểm cấp trung đội của Ukraine.
Nga phá vỡ mắt xích phòng thủ then chốt của Ukraine. Ảnh: TST
Tại tuyến thứ ba Tikhonovka – Vasyutinskoye, quân đội Nga đã giành quyền kiểm soát hoàn toàn cách đây khoảng một tuần. Từ đây, lực lượng Nga tiến vào phía sau các vị trí Ukraine tại Pervomaryevka. Khu vực phòng thủ này hiện bị tấn công từ hai phía, khiến các đơn vị Ukraine rơi vào thế gần như bị bao vây.
Tuyến thứ tư ở phía bắc Markovo, Belokuzminovka và Semyonovka từng tương đối yên tĩnh. Thay vì tấn công trực diện, quân Nga cơ động từ bắc xuống nam, đánh vào sườn phòng tuyến và tạo bàn đạp tiến về Kramatorsk.
Ở hướng Druzhkovka, quân đội Nga cũng gia tăng sức ép từ hai phía. Một mũi tiến công đi từ Konstantinovka qua Alekseyevo-Druzhkovka. Quân đội Ukraine đang tìm cách đánh chặn các nhóm xung kích Nga ngay từ khu vực tiếp cận, trước khi họ có thể tiến sâu hơn.
Cuộc khủng hoảng phòng thủ đã xuất hiện từ cuối tháng 7. Thiếu lực lượng và phương tiện khiến Ukraine khó đối phó sức ép trên hai hướng. Việc Kiev tập trung bảo vệ Druzhkovka theo hướng Konstantinovka cũng khiến những khu vực khác dễ bị đột phá hơn.
Nước cờ bất ngờ của ông Putin
Một diễn biến đáng chú ý khác xuất hiện trên hướng Kherson. Theo kênh Condottiero, mặt trận Sumy đang bước vào giai đoạn tạm lắng về chiến thuật, tạo điều kiện để Nga điều chuyển một phần các đơn vị UAV giàu kinh nghiệm sang khu vực Kherson.
Động thái này được mô tả là phương án “đổi Sumy lấy Kherson”: giảm hoạt động tại một hướng thứ yếu để tập trung cho khu vực có giá trị chiến lược lớn hơn. Nga nhờ đó có thể gia tăng sức ép tại Kherson mà không cần huy động thêm lực lượng mới.
Điểm bất ngờ trong nước cờ của ông Putin nằm ở việc Moscow không tăng quân số một cách ồ ạt mà âm thầm dịch chuyển trọng tâm tác chiến sang một hướng khác. Khoảng lặng tại Sumy vì thế có thể chỉ là bước lùi chiến thuật, giúp Nga che giấu quá trình tập trung lực lượng và tạo ưu thế bất ngờ tại Kherson.
TST gọi đây là một phần trong chiến lược mới của các tướng lĩnh trẻ được ông Putin trao quyền chỉ huy. Thay vì mở rộng quân số bằng một đợt huy động quân toàn diện, Moscow ưu tiên thay đổi chiến thuật, luân chuyển những đơn vị giàu kinh nghiệm và tập trung năng lực UAV vào các khu vực có thể tạo đột phá.
Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: aljazeera
Nga chuẩn bị đợt tập trung lực lượng dự bị quy mô lớn
Song song với những thay đổi trên chiến trường, Nga bắt đầu chuẩn bị cho một đợt tập trung lực lượng dự bị quy mô lớn. Thông tin xuất hiện trong lúc truyền thông quốc tế chú ý tới bài phát biểu dự kiến của Tổng thống Vladimir Putin tại Diễn đàn Kinh tế Phương Đông vào tháng 9.
Trợ lý Tổng thống Nga kêu gọi phương Tây theo dõi bài phát biểu, cho rằng sự kiện có thể đánh dấu những thay đổi quan trọng. Điều này làm xuất hiện dự đoán Moscow sắp công bố chính sách quân sự mới.
Cựu binh Wagner, tác giả kênh Condottiero, cho biết không chỉ các cơ quan tuyển quân mà nhiều bộ phận khác cũng đã tham gia công tác chuẩn bị. Những ứng viên đầu tiên được liên hệ từ khoảng hai tuần trước.
Theo Condottiero, đây có thể là đợt tập trung lực lượng dự bị lớn nhất từng được tổ chức tại Nga. Hoạt động này kết hợp với việc tăng quân nhân hợp đồng, nâng cao khả năng sẵn sàng của lực lượng dự bị và thay đổi cách bố trí lực lượng trên chiến trường.
Cách tiếp cận trên cho phép Moscow duy trì sức ép mà chưa cần tiến hành một đợt huy động quân mới trên toàn quốc.
Minh Nhật (Theo TST)
