Tôi năm nay 42 tuổi, có chồng và hai con đang độ tuổi đi học. Sau gần 20 năm làm lụng, vợ chồng tôi tích cóp được hai căn nhà và khoảng 5 tỷ đồng tiền tiết kiệm. Một căn để ở, căn còn lại cho thuê, mang về khoản thu nhập ổn định. Cộng với tiền lương của hai vợ chồng, mỗi tháng gia đình tôi có khoảng 50 triệu đồng. Người ngoài nhìn vào thường bảo tôi sung sướng, chẳng phải lo nghĩ chuyện tiền bạc. Nhưng chỉ mình tôi hiểu, càng có tuổi, tôi càng sợ tiêu tiền hoang phí.
Tôi không phải người keo kiệt đến mức bữa ăn cũng phải đong đếm từng đồng. Chỉ là từ ngày còn trẻ, tôi đã quen chắt chiu, cái gì không thật sự cần thiết thì nhất quyết không mua. Đi chợ, tôi thường chọn rau theo mùa, thịt cá vừa đủ ăn. Ngay cả sầu riêng, dù thích đến mấy, tôi cũng hiếm khi dám mua vì nghĩ một quả vài trăm nghìn đồng chẳng khác nào tiền ăn cả ngày của gia đình. Chồng tôi nhiều lần trêu rằng nhà chẳng thiếu tiền, vậy mà tôi cứ sống như thể ngày mai thất nghiệp.
Cách đây hơn một năm, tôi cho một cặp vợ chồng trẻ thuê căn nhà nhỏ gần chỗ làm của họ. Hai người có hai con còn nhỏ, tổng thu nhập mỗi tháng nghe đâu chỉ hơn hai chục triệu đồng. Tiền thuê nhà, tiền học của con, điện nước và đủ thứ sinh hoạt khiến cuộc sống của họ chẳng dư dả là bao. Tôi từng nghĩ với hoàn cảnh ấy, họ hẳn phải tính toán từng khoản, cố gắng tiết kiệm để sau này có một mái nhà riêng.
Thế nhưng, những gì tôi chứng kiến lại hoàn toàn trái ngược. Có hôm đi ngang qua, tôi thấy người vợ xách về sáu khay sầu riêng, hỏi chuyện mới biết số tiền lên tới 450.000 đồng. Hôm khác, cô ấy lại mang về cả túi đồ siêu thị, hóa đơn hơn một triệu đồng. Tôi nghe mà không khỏi ngạc nhiên. Với số tiền ấy, nếu là mình, tôi có thể mua thức ăn cho cả nhà vài ngày.
Đỉnh điểm là tuần trước, khi tôi sang thu tiền nhà, người vợ vừa đi chợ về, trên tay cầm hai con cua lớn. Cô vui vẻ kể vừa bỏ ra 700.000 đồng mua cua để nấu cháo tẩm bổ cho đứa con mới ốm dậy. Tôi nghe xong chỉ biết tròn mắt. Hai vợ chồng còn phải thuê nhà, con cái đang tuổi ăn học, thu nhập chẳng đáng bao nhiêu mà mua cua đắt đỏ như thể mua mớ rau ngoài chợ. Tôi buột miệng hỏi sao không mua loại rẻ hơn, vừa ngon vừa tiết kiệm được một khoản.
Cô ấy chỉ cười, nói con vừa ốm, cả nhà muốn bồi bổ cho con một bữa. Câu trả lời ấy khiến tôi không biết nói gì thêm, nhưng trong lòng vẫn thấy tiếc thay cho họ. Tôi thậm chí còn đem chuyện kể với chồng, lo rằng cứ chi tiêu như vậy thì chẳng biết đến bao giờ đôi vợ chồng trẻ mới tích cóp đủ tiền mua nhà. Chồng tôi nghe xong lại bảo tôi đừng vội đánh giá người khác, bởi mỗi gia đình có cách sống riêng.
Tôi không phục. Tôi cho rằng muốn thoát cảnh thuê trọ thì phải biết hy sinh những thú vui trước mắt. Chính vợ chồng tôi cũng từng trải qua những tháng ngày chật vật, ăn uống đạm bạc, quần áo mặc đến sờn cũ mới thay. Nhờ vậy, chúng tôi mới có được hai căn nhà và khoản tiền tích góp hiện tại. Tôi vẫn nghĩ nếu ngày ấy cứ thích gì mua nấy, muốn ăn gì cũng chiều theo ý mình, có lẽ thành quả hôm nay chỉ là giấc mơ xa vời.
Nhưng rồi một chuyện nhỏ khiến tôi bắt đầu nhìn lại. Cuối tuần trước, tôi sang nhà người thuê trọ đúng lúc cả gia đình đang ăn tối. Đứa con nhỏ vừa khỏi bệnh, ngồi bên bát cháo cua, thỉnh thoảng lại cười khúc khích khi được bố đút cho ăn. Người vợ kể mấy hôm con sốt, hai vợ chồng thay nhau thức đêm, chẳng ai có thời gian nghỉ ngơi. Đến khi con khỏe hơn, họ mới mua ít đồ ngon để cả nhà cùng ăn. Nhìn cách người chồng cẩn thận gỡ từng miếng cua cho con, tôi bỗng thấy mình đã quá khắt khe với một khoản tiền mà họ dành để chăm sóc gia đình.
Tối ấy, tôi về nhà, mở tủ lạnh rồi chợt nhớ đã bao lâu mình chưa mua thứ gì thật sự yêu thích chỉ vì sợ tốn tiền. Hai căn nhà vẫn ở đó, khoản tiền tích góp vẫn còn nguyên, nhưng tôi lại thường xuyên từ chối những niềm vui nhỏ bé. Tôi từng tự hào vì biết giữ tiền, song đôi lúc cũng tự hỏi liệu mình đang làm chủ đồng tiền hay để nỗi lo mất tiền điều khiển cuộc sống. Tôi vẫn chưa thể tiêu xài thoải mái như người khác, nhưng ít nhất đã hiểu rằng tiết kiệm không có nghĩa là phải từ chối mọi điều khiến mình vui vẻ.
Hôm sau, tôi ghé chợ và mua một múi sầu riêng mình thích. Số tiền ấy chẳng đáng là bao so với khoản tích góp của vợ chồng tôi, nhưng khi mang về nhà, tôi lại thấy vui lạ thường. Tôi cũng không còn bận tâm chuyện đôi vợ chồng thuê trọ bao giờ mới mua được nhà, bởi hành trình của mỗi người vốn khác nhau. Có người dành cả đời để tích lũy sự an tâm, có người chấp nhận chi thêm một chút để đổi lấy niềm vui hiện tại. Sau cùng, tiền bạc quan trọng thật, nhưng biết dành dụm cho tương lai mà vẫn trân trọng những hạnh phúc bình dị hôm nay, có lẽ mới là cách sống khiến lòng mình thanh thản.
(Tâm sự của độc giả)
Kim Tiền
