Chính sách hoàn tiền, đổi trả trên các nền tảng giao đồ ăn vốn được thiết lập để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Thế nhưng, một số người lại lợi dụng những kẽ hở trong quy định hậu mãi này để lừa đảo, làm giàu bất chính. Trường hợp dưới đây là một ví dụ điển hình.
Theo Sohu, cuối tháng 7/2025, đồn cảnh sát Hải Môn, quận Kiều Giang, TP. Thái Châu Chiết Giang, Trung Quốc, nhận được trình báo từ một siêu thị lớn tại địa phương. Đơn vị này cho biết có người đã lợi dụng lỗ hổng trong chính sách hậu mãi của nền tảng giao đồ ăn để chiếm đoạt hàng hóa bằng hình thức “hoàn tiền nhưng không trả hàng”.
Theo nhân viên siêu thị, hôm đó họ nhận một đơn hàng có giá trị lớn. Khi phát hiện một mặt hàng trong đơn bị hết, họ liên hệ khách để thương lượng. Tuy nhiên, thái độ vòng vo của người mua khiến họ nghi ngờ. Sau khi kiểm tra lại lịch sử giao dịch, họ phát hiện vị khách này đã mua hàng qua nền tảng hàng trăm lần.
Mỗi lần đặt hàng, người này đều yêu cầu hoàn tiền ngay sau khi thực hiện giao dịch mua trong khi siêu thị vẫn giao hàng như bình thường. Theo thống kê sơ bộ, tổng giá trị hàng hóa bị người này chiếm đoạt lên tới 250.000 NDT (khoảng 931 triệu đồng).
Sau khi tiếp nhận vụ việc, cảnh sát địa phương nhanh chóng xác định nghi phạm là bà Trình, hơn 50 tuổi. Người này từng kinh doanh nhưng thất bại, sau đó đi làm công tại địa phương.
Sau khi nhận được giấy triệu tập của cảnh sát, người phụ nữ này nhận ra tính nghiêm trọng của sự việc nên đã thành thật khai báo.
Bà Trình khai rằng từ khi làm ăn thất bại, tinh thần bà luôn chán nản. Đầu năm ngoái, khi mua hàng qua nền tảng mua sắm của siêu thị, bà phát hiện một kẽ hở: dù đã bấm hoàn tiền, siêu thị vẫn giao hàng.
Việc có thể “mua hàng 0 đồng” khiến bà Trình “giải tỏa stress”. Hơn nữa, vì không bị ai phát hiện nên người phụ nữ này liên tục thực hiện hành vi tương tự. Chỉ trong 2 năm, bà đã đặt 476 đơn hàng, mua hơn 3.000 sản phẩm với tổng giá trị chiếm đoạt vượt 250.000 NDT.
Cảnh sát sau đó đã thu hồi được số hàng trị giá 60.000 NDT (hơn 223 triệu đồng). Sau nhiều lần vận động, bà Trình và người nhà đồng ý bồi thường hơn 100.000 NDT (hơn 372 triệu đồng) còn lại, giúp siêu thị thu hồi toàn bộ thiệt hại.
Theo cảnh sát Hải Môn, khó khăn lớn nhất của vụ án là xác định hành vi của bà Trình thuộc tội danh nào: lừa đảo, chiếm đoạt hay lợi dụng sai sót để trục lợi? Cơ quan chức năng đã nhiều lần thảo luận và xin ý kiến chuyên gia pháp lý để đảm bảo định tội chính xác. Cuối cùng, vụ việc được khởi tố theo tội lừa đảo.
Theo Luật sư Thiệu Bân thuộc Văn phòng Luật sư Bác Hòa Hán Thương, Hàng Châu, trong tội lừa đảo, nạn nhân thường đưa ra quyết định xử lý tài sản dựa trên một nhận thức sai lầm. Trong vụ này, sau khi bà Trình yêu cầu hoàn tiền nhưng không trả hàng, nhân viên siêu thị hiểu nhầm rằng hàng sẽ được gửi trả lại và hoàn tiền dựa trên nhận định sai lệch đó. Số lần lặp lại hành vi quá nhiều, giá trị thiệt hại lớn, vì vậy việc xử lý theo tội lừa đảo là phù hợp.
Đại diện Công an Kiều Giang cho biết đây là vụ đầu tiên thuộc dạng này được phát hiện trong hệ thống siêu thị ở Trung Quốc. Sau khi vụ việc được báo cáo lên trụ sở, các siêu thị khác tại đất nước tỷ dân đã tiến hành rà soát để kịp thời phát hiện và phòng ngừa rủi ro tương tự.
Ánh Lê (Theo Sohu)
