Ông Valdis Dombrovskis – Ủy viên Kinh tế của EU – cho biết khối này dự kiến sẽ đáp ứng khoảng 2/3 nhu cầu tài chính bên ngoài của Ukraine trong giai đoạn 2026 - 2027 thông qua gói vay trị giá 90 tỷ euro, tuy nhiên 1/3 còn lại hiện mới chỉ được cam kết cho năm 2026, trong khi năm 2027 vẫn để ngỏ.
Theo vị quan chức, tình hình tài chính cho năm 2026 về cơ bản đã được đảm bảo, nhưng trọng tâm hiện nay đang chuyển sang năm 2027.
“Hiện tại, trong năm 2026, chúng ta có thể nói là tương đối an toàn về nguồn tài trợ, nhưng vấn đề cấp bách hơn là khoảng thiếu hụt tài chính cho năm 2027”, ông nhấn mạnh.
Ảnh minh hoạ
EU dự kiến phân bổ 45 tỷ euro mỗi năm trong 2026 và 2027, tổng cộng chiếm khoảng 2/3 nhu cầu tài chính của Ukraine trong hai năm này; riêng năm 2026, trong tổng số 45 tỷ euro này có 16,7 tỷ euro dành cho ngân sách nhà nước Ukraine, còn 28,3 tỷ euro được phân bổ cho quân đội, quốc phòng và sản xuất vũ khí, trong đó khoản hỗ trợ quân sự đầu tiên từ gói vay 90 tỷ euro sẽ được sử dụng để mua máy bay không người lái (drone) do Ukraine sản xuất.
Phần tài trợ còn lại dự kiến sẽ đến từ các đối tác quốc tế bao gồm G7, các tổ chức tài chính như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và các quốc gia thành viên EU thông qua hỗ trợ song phương, tuy nhiên các cam kết này hiện mới chỉ chắc chắn cho năm 2026 và chưa có đảm bảo rõ ràng cho năm 2027.
Ủy ban châu Âu ước tính, trong năm 2026 Ukraine sẽ cần khoảng 71,7 tỷ euro hỗ trợ từ phương Tây, bao gồm 20,1 tỷ euro cho nhu cầu tài chính vĩ mô và 51,6 tỷ euro cho nhu cầu quân sự; sang năm 2027, tổng nhu cầu vẫn ở mức cao khoảng 64 tỷ euro, trong đó 32,2 tỷ euro dành cho tài chính vĩ mô và 31,8 tỷ euro dành cho quân sự, và chính phần 1/3 không thuộc EU trong năm 2027 này vẫn chưa được đảm bảo, tạo ra nguy cơ thiếu hụt tài chính đáng kể nếu các đối tác không sớm chốt cam kết.
Nhiều quốc đã viện trợ hơn cho Ukraine (Ảnh: ABS).
Trong diễn biến khác liên quan, ngày 21/4, Ukraine thông báo đã hoàn tất việc sửa chữa đường ống dẫn dầu Druzhba bị hư hại, qua đó dọn sạch rào cản cuối cùng đối với khoản vay 90 tỷ euro từ Liên minh châu Âu.
Theo đó, Tổng thống Zelensky xác nhận: "Ukraine đã hoàn thành công việc sửa chữa đoạn đường ống dẫn dầu Druzhba bị hư hại do một cuộc tấn công của Nga. Đường ống có thể bắt đầu hoạt động trở lại".
Ukraine cho biết đường ống này đã bị hư hại vào cuối tháng 1/2026 do các cuộc tấn công của Nga. Mặc dù Kiev đã cam kết sửa chữa, nhưng Tổng thống Ukraine Zelenskyy cũng cảnh báo rằng Nga có thể sẽ tấn công đường ống một lần nữa.
Một nguồn tin từ Văn phòng Tổng thống Ukraine cho biết việc bơm dầu có thể bắt đầu ngay lập tức khi có yêu cầu chính thức, khẳng định đây hoàn toàn là vấn đề kỹ thuật.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đã hoan nghênh thông báo này và gửi lời cảm ơn tới nhà lãnh đạo Ukraine: "Cảm ơn Tổng thống vì đã thực hiện như đã thỏa thuận: sửa chữa đường ống Druzhba và khôi phục hoạt động của nó".
Sau khi xác nhận việc hoàn tất sửa chữa, Tổng thống Zelenskyy đã có cuộc trao đổi với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen về số phận của khoản vay 90 tỷ euro. Ông nhấn mạnh trên mạng xã hội sau cuộc gọi: "Điều quan trọng là chúng ta bắt đầu nhận được chúng sớm. Mọi bước cần thiết từ phía Ukraine đã được thực hiện".
