Mạng xã hội mới đây xôn xao vì một bài đăng của phụ huynh có con học lớp 6. Câu chuyện bắt đầu từ một sản phẩm thủ công môn Mỹ thuật: một hình nhân nhỏ được may bằng vải, khuôn mặt vẽ tay, quần áo ghép từ những mảnh vải đơn giản. Điều khiến dư luận dậy sóng không nằm ở sản phẩm mà ở dòng chia sẻ đi kèm.
Phụ huynh này cho biết con trai mình phải làm hình nhân cho bài tập Mỹ thuật. Sau khi cùng con hoàn thành, anh thừa nhận muốn ghi thông tin cô giáo lên mặt sau con hình nhân rồi ghim thêm vài cây kim. Dù có thể chỉ là lời nói trong lúc bực bội, cách diễn đạt mang màu sắc “đe doạ” ấy lập tức châm ngòi cho tranh cãi.
Phần đông ý kiến cho rằng phản ứng như vậy là quá nặng nề. Nhiều giáo viên Mỹ thuật bày tỏ cảm giác buồn và tổn thương khi đọc được chia sẻ này. Họ cho biết các bài tập tạo hình nhân vật, kết hợp cắt may, tái chế vật liệu… đều nằm trong sách giáo khoa đã được phê duyệt. Giáo viên chỉ là người triển khai chương trình, không phải người tự ý “bày vẽ” thêm nội dung. Có cô giáo thẳng thắn nói rằng khi phụ huynh trút sự khó chịu lên cá nhân giáo viên, họ cảm thấy tủi thân vì nỗ lực chuyên môn của mình bị hiểu sai.
Phía còn lại nhận định, những bài tập như thế này giúp trẻ rèn luyện sự khéo léo, tính kiên nhẫn và khả năng sáng tạo. Có người kể con trai nhờ học thủ công mà biết khâu vá, đơm nút áo, những kỹ năng tưởng nhỏ nhưng ngày càng hiếm ở trẻ em hiện nay. Có gia đình còn biến bài tập thành hoạt động gắn kết, cả nhà cùng tìm vải cũ, bông nhồi, cùng sáng tạo ra sản phẩm độc đáo.
Nếu phụ huynh cảm thấy quá áp lực hoặc không phù hợp, hoàn toàn có thể trao đổi trực tiếp với giáo viên thay vì đăng tải những lời lẽ tiêu cực trên mạng xã hội. Bởi lẽ, một bài tập Mỹ thuật vốn mang tính trải nghiệm, đánh giá quá trình nhiều hơn kết quả. Không phải học sinh nào cũng có năng khiếu thẩm mỹ hay đôi tay khéo léo, và sản phẩm chưa đẹp không đồng nghĩa với thất bại.
Khi con bước vào cấp hai, áp lực học tập tăng lên, phụ huynh thường ưu tiên các môn được cho là “chính”, trong khi những môn như Mỹ thuật, Âm nhạc đôi khi bị xem nhẹ. Khi phải dành thời gian, công sức cho một sản phẩm thủ công mà chưa thấy rõ giá trị, sự bực bội có thể xuất hiện. Tuy nhiên, cách thể hiện cảm xúc mới là điều đáng bàn.
Giáo dục phổ thông hiện nay hướng tới phát triển toàn diện, không chỉ kiến thức mà còn kỹ năng, cảm xúc và khả năng sáng tạo. Những bài tập tạo hình, tái chế vật liệu, khâu vá thủ công đều nhằm giúp học sinh vận động tinh, rèn tính tỉ mỉ và tư duy thẩm mỹ. Trong bối cảnh trẻ em ngày càng quen với màn hình điện tử, việc cầm kim chỉ, kéo, vải vóc để tự tay làm ra một sản phẩm cũng là trải nghiệm đáng giá.
Câu chuyện “hình nhân và lời đe doạ” vì thế không chỉ là chuyện một bài tập cụ thể. Nó phản ánh khoảng cách trong cách nhìn giữa một bộ phận phụ huynh và giáo viên về vai trò của các môn học nghệ thuật. Khi sự khó chịu bị đẩy lên mạng xã hội, đối tượng chịu tổn thương trước tiên lại chính là những thầy cô đứng lớp.
Có lẽ thay vì quy trách nhiệm hay buông lời nặng nề, điều cần thiết hơn là đối thoại. Nếu bài tập gây áp lực, phụ huynh có thể trao đổi để hiểu rõ mục tiêu giáo dục phía sau. Nếu sản phẩm chưa đẹp, đó cũng là một phần của quá trình học hỏi. Giá trị của giáo dục không nằm ở một con hình nhân hoàn hảo mà ở trải nghiệm và kỹ năng mà đứa trẻ tích lũy được sau mỗi lần thử sức.
Trong câu chuyện này, nhiều giáo viên chỉ mong nhận được sự thấu hiểu. Bởi sau mỗi bài tập là công sức chuẩn bị giáo án, là mong muốn học sinh được phát triển cân bằng. Khi lời nói thiếu cân nhắc vô tình khiến họ “tủi thân”, đó cũng là lúc chúng ta cần nhìn lại cách mình phản ứng trước những điều chưa vừa ý trong hành trình đồng hành cùng con.
Hiểu Đan
