Ngày 29/5, tại hội thảo “Nâng cao chất lượng hiệu quả công tác khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế lĩnh vực dược cổ truyền”, Thứ trưởng Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết, những năm qua mạng lưới khám chữa bệnh y học cổ truyền từng bước được củng cố, chất lượng điều trị ngày càng nâng cao. Hiện cả nước có 5 bệnh viện y học cổ truyền trực thuộc Bộ Y tế và các bộ, ngành; 61 bệnh viện y học cổ truyền tuyến tỉnh, thành phố; hơn 10 bệnh viện tư nhân cùng nhiều khoa, phòng y học cổ truyền tại các cơ sở y tế.
Năm 2025, tỷ lệ khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền đạt khoảng 3,3% tổng lượt khám chữa bệnh; điều trị nội trú chiếm 11,1%, ngoại trú 16,3%. Việc kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại ngày càng phổ biến, giúp nâng cao hiệu quả điều trị và sự hài lòng của người bệnh.
Chính sách bảo hiểm y tế đối với lĩnh vực y, dược cổ truyền cũng được hoàn thiện, tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh. Đến nay, Quỹ BHYT chi trả cho 229 thuốc đông y, thuốc dược liệu và 349 vị thuốc cổ truyền. Bộ Y tế khuyến khích phát triển dược liệu trong nước, kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại nhằm bảo đảm quyền lợi người tham gia BHYT.
Thực tế còn khó khăn
Tuy nhiên, theo ông Hà việc triển khai thực tế vẫn còn nhiều khó khăn như năng lực cung ứng dịch vụ chưa đồng đều giữa các tuyến, một số nơi thiếu nhân lực và cơ sở vật chất, trong khi nhu cầu khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền ngày càng tăng, đặc biệt ở tuyến cơ sở.
Do đó, việc nghiên cứu, khắc phục khó khăn bất cập, hoàn thiện cơ chế để phát huy thế mạnh của YHCT có ý nghĩa rất quan trọng.
"Đây không chỉ là giải pháp nhằm phát huy vai trò, thế mạnh của y học cổ truyền, mà còn góp phần nâng cao khả năng tiếp cận, bao phủ dịch vụ y dược cổ truyền trong chăm sóc sức khoẻ nhân dân cả ở cấp độ phổ cập và chuyên sâu.
Đặc biệt, nhiều dịch vụ kỹ thuật cao, dịch vụ chuyên sâu bằng y học cổ truyền và kết hợp y học hiện đại cần được mở rộng cho người bệnh tiếp cận ngay từ sớm; việc hiện đại hoá trong sản xuất thương mại các bài thuốc cổ phương, bài thuốc gia truyền và phát triển thuốc phát minh từ dược liệu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng và yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Bộ Chính trị ban hành nhiều giải pháp đột phá về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo", Thứ trưởng Hà nhấn mạnh.
Thứ trưởng Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế bên cạnh đó, việc xây dựng và hoàn thiện danh mục các bệnh, nhóm bệnh được khám chữa bệnh lên thẳng cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp chuyên sâu trong lĩnh vực y, dược cổ truyền cũng là yêu cầu thực tiễn đặt ra hiện nay.
Đối với nhiều bệnh lý mạn tính, bệnh cần điều trị chuyên sâu, phục hồi chức năng hoặc điều trị dài ngày bằng y học cổ truyền, nếu người bệnh được tiếp cận trực tiếp với cơ sở có đủ năng lực chuyên môn, nhân lực và kỹ thuật sẽ góp phần nâng cao hiệu quả điều trị, giảm thời gian đi lại, giảm thủ tục hành chính và bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người tham gia bảo hiểm y tế.
Ngoài ra chất lượng dân số với việc già hóa dân số diễn ra nhanh với gánh nặng bệnh tật cũng đòi hỏi sự đáp ứng của lĩnh vực y học cổ truyền cho chăm sóc ban đầu, lão khoa, chăm sóc tại nhà và phát triển YHCT tại y tế cơ sở.
Thứ trưởng Hà cho biết thêm, gần đây nhất, tại buổi làm việc ngày 20/5/2026 với Đảng uỷ Bộ Y tế và các cơ quan về công tác y học cổ truyền Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh việc: "Tiếp tục chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang tư duy chăm sóc sức khỏe toàn diện; phát huy mạnh mẽ vai trò của y học cổ truyền trong phòng bệnh, nâng cao thể trạng, phục hồi chức năng, chăm sóc người cao tuổi, điều trị bệnh mãn tính, chăm sóc sức khỏe tinh thần; đưa y học cổ truyền thực sự về với cộng đồng; chuẩn hóa các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt ngay tại xã, phường; sớm xây dựng và trình ban hành Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Tinh thần chung trong phát triển y học cổ truyền trong thời gian tới là không chỉ giữ gìn di sản của cha ông mà phải biến di sản thành nguồn lực phát triển đất nước và chăm sóc sức khỏe của nhân dân tốt hơn trong thời kỳ mới".
Toàn cảnh hội thảo
Cần sử dụng hiệu quả quỹ BHYT đối với KCB y học cổ truyền
Từ tổng quan và thực tiễn nêu trên, hôm nay, Bộ Y tế tổ chức Hội thảo “Nâng cao chất lượng khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong lĩnh vực y, dược cổ truyền”.
Nhằm đánh giá thực trạng hệ thống và công tác tổ chức khám chữa bệnh BHYT trong lĩnh vực y, dược cổ truyền hiện nay.
Tìm giải pháp nâng cao chất lượng chuyên môn, chất lượng phục vụ và hiệu quả sử dụng quỹ BHYT đối với khám chữa bệnh y học cổ truyền.
Đề xuất cơ chế phù hợp cho việc đăng ký khám chữa bệnh BHYT ban đầu tại bệnh viện y học cổ truyền cấp chuyên sâu; bệnh viện y học cổ truyền cấp cơ bản.
Rà soát các quy định về dịch vụ kỹ thuật, thuốc y học cổ truyền và đề xuất sửa đổi, bổ sung chính sách thanh toán bảo hiểm y tế bảo đảm tính phù hợp, khả thi và cân đối quỹ BHYT, trước hết là xây dựng danh mục bệnh, nhóm bệnh được lên thẳng cấp chuyên sâu trong lĩnh vực y học cổ truyền bảo đảm khoa học, phù hợp thực tiễn và quyền lợi của người bệnh.
Cập nhật danh mục thuốc YHCT thuộc phạm vi chi trả của Quỹ BHYT bảo đảm khoa học, kịp thời và hiệu quả, đáp ứng nhu cầu phát triển công tác KCB BHYT YHCT.
Đổi mới chính sách và cơ chế thanh toán BHYT cho YHCT phù hợp với xu thế chuyển trọng tâm chăm sóc sức khoẻ nhân dân từ KCB thông thường sang phòng bệnh từ xa, từ sớm để giảm gánh nặng bệnh tật và chi phí y tế.
Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và liên thông dữ liệu trong quản lý khám chữa bệnh BHYT y học cổ truyền.
Bộ Y tế mong muốn thông qua Hội thảo hôm nay sẽ tiếp nhận được nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, có giá trị thực tiễn cao từ các chuyên gia, các cơ quan quản lý, cơ sở khám chữa bệnh, sản xuất, kinh doanh thuốc cổ truyền và cơ quan bảo hiểm xã hội để tiếp tục hoàn thiện chính sách, cơ chế và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế trong lĩnh vực y, dược cổ truyền trong thời gian tới.
