Thời gian gần đây, nhiều du khách đến Trung Quốc nhận thấy một chi tiết được xem là rất “Trung Quốc”: Những vị trí nổi bật như quảng trường thành phố, ga tàu điện ngầm hay các biển quảng cáo trên cầu vượt thường được dành cho những nhà khoa học nổi tiếng. Trong đó có Tiền Học Sâm (Qian Xuesen), người đặt nền móng cho các chương trình tên lửa và vũ trụ của Trung Quốc; Đặng Giá Tiên (Deng Jiaxian), nhà vật lý hạt nhân; Viên Long Bình (Yuan Longping), nhà nông nghiệp học...
Hình ảnh chân dung cá nhân cùng thông tin về những thành tựu của họ đã trở thành một nét đặc trưng nổi bật trong không gian đô thị Trung Quốc.
Hình ảnh các nhà khoa học "bao phủ" các thành phố lớn tại Trung Quốc - Nguồn video: IG theaifield
Khi du khách từ khắp nơi trên thế giới phát hiện Trung Quốc dành những “biển quảng cáo đắc địa” cho các nhà khoa học, điều họ nhìn thấy không chỉ là một tấm biển quảng cáo mà còn là sự phản ánh những giá trị được xã hội Trung Quốc đề cao. Thông điệp được truyền tải là: Ở Trung Quốc, tinh thần miệt mài theo đuổi tri thức, khám phá khoa học và ý thức cống hiến cho đất nước luôn xứng đáng được đặt ở vị trí cao nhất.
Hiện cộng đồng mạng quốc tế đang vô cùng ủng hộ cách quảng bá này của đất nước tỷ dân. Những bình luận như: “Các nhà khoa học mới là những người đáng để thần tượng”, “Điều này truyền cảm hứng cho trẻ em khi chúng lớn lên và mang đến những hình mẫu để học hỏi” hay “Chúng ta cũng nên làm như vậy” xuất hiện dày đặc trên các nền tảng.
Một số người còn dẫn các cuộc thăm dò dư luận trong những năm gần đây để củng cố quan điểm trên. Theo đó, trong khi trẻ em ở Mỹ và Anh có xu hướng mong muốn trở thành những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, trẻ em Trung Quốc lại muốn trở thành phi hành gia, “bởi hệ thống giáo dục Trung Quốc coi trọng hơn giá trị của khoa học và hoạt động khám phá không gian”.
Trên thực tế, sự tôn kính đối với tri thức, khoa học và những người tận tâm với công việc đã ăn sâu vào văn hóa Trung Quốc từ hàng nghìn năm qua. Việc đưa hình ảnh các nhà khoa học lên những tấm biển quảng cáo chính là sự tiếp nối truyền thống trong thời hiện đại.
Những năm gần đây, “ba sản phẩm mới” của Trung Quốc tạo dấu ấn mạnh mẽ trên thị trường quốc tế. Các mô hình AI quy mô lớn liên tiếp xuất hiện, trong khi robot hình người cũng vươn lên vị trí dẫn đầu trong ngành. Những thành tựu này ngày càng được thế giới ghi nhận.
Ngày càng nhiều người nước ngoài đến Trung Quốc để tìm hiểu đất nước này một cách sâu sắc hơn. Họ không chỉ bị thu hút bởi diện mạo hiện đại của các đô thị, mà còn chú ý đến những tấm biển quảng cáo tôn vinh các nhà khoa học. Sự thay đổi trong cách quan sát ấy cho thấy câu hỏi của thế giới về Trung Quốc cũng đang thay đổi: từ “Trung Quốc đã đạt được những gì?” sang “Vì sao Trung Quốc có thể đạt được những thành tựu đó?”.
Câu trả lời thực ra đã hiện hữu ngay trong đời sống hàng ngày.
Hơn thế, những câu chuyện về các nhà khoa học Trung Quốc không chỉ thuộc về riêng Trung Quốc mà còn có giá trị đối với nhân loại. Đó là công nghệ lúa lai của Viên Long Bình (nhà nông học), phát hiện artemisinin của Đồ U U (nhà nghiên cứu y học và y hóa), những ứng dụng của hệ thống Bắc Đẩu trên toàn cầu hay việc Trạm Vũ trụ Trung Quốc mở cơ hội nghiên cứu cho các nhà khoa học từ mọi quốc gia.
Tư tưởng này cũng bắt nguồn từ quan niệm của Khổng Tử: “Mình muốn thành công (lập thân) thì cũng giúp người khác thành công, mình muốn đạt được mục tiêu thì cũng giúp người khác đạt được mục tiêu”. Trung Quốc muốn cho thế giới thấy rằng nước này không chỉ theo đuổi sự thịnh vượng của riêng mình, mà còn coi khoa học là cầu nối để cùng các quốc gia giải quyết những thách thức chung của nhân loại.
Có lẽ đó cũng là lý do hình ảnh các nhà khoa học xuất hiện ở những vị trí nổi bật tại các thành phố Trung Quốc lại thu hút sự quan tâm trên mạng xã hội quốc tế. Với Trung Quốc, họ là những niềm tự hào lớn. Nhưng trong thời đại mà khoa học ngày càng đóng vai trò quan trọng đối với tương lai nhân loại, những đóng góp ấy cũng có thể được nhìn nhận như một niềm tự hào chung.
Giả Hủ
Theo Global Times
