Có một thời, nhắc đến việc làm tại nhà hay làm tự do, dân văn phòng - nhất là Gen Z đều đồng tình gọi đó là công việc mơ ước. Đơn giản vì chẳng cần tốn thời gian đi lại, không cần chấm công hay bó buộc giờ giấc, nói chung là tự do tuyệt đối nên chẳng thấy có gì gọi là điểm trừ.
Tuy nhiên gần đây, câu chuyện đã khác. Dưới cái nóng kỷ lục của Châu Âu, dân công sở xứ cờ hoa đang rủ nhau lên công ty làm việc, ngay cả khi họ có thể làm ở nhà.
Thay đổi đến từ cả 2 phía
Trong cuộc khảo sát và phỏng vấn do Business Insider thực hiện và công bố vào ngày 30/6 vừa qua: Mùa hè nắng nóng khiến dân văn phòng nhận ra điều hòa mát lạnh của công ty trở thành động lực để họ muốn tới văn phòng làm việc, thậm chí là tăng ca. Nhưng phía sau câu chuyện “nửa đùa nửa thật” này lại là những thay đổi lớn trong cách các doanh nghiệp và người lao động nhìn nhận về môi trường làm việc.
Nhiều nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng làm việc từ xa không còn là phương án lý tưởng. Bên cạnh sự linh hoạt, ngày càng nhiều người bắt đầu cảm thấy cô đơn, thiếu kết nối với đồng nghiệp và đặc biệt lo ngại việc làm việc ở nhà sẽ ảnh hưởng đến cơ hội phát triển sự nghiệp, nhất là với những người mới đi làm. Đây cũng là lý do khiến không ít doanh nghiệp điều chỉnh chính sách.
Công ty công nghệ tài chính Revolut - vốn nổi tiếng với mô hình cho phép nhân sự thoải mái ở nhà làm, đã đưa ra thông báo: Từ năm 2027, tất cả nhân viên sẽ phải đến văn phòng ít nhất 3 ngày/tuần. Theo đại chia sẻ từ diện công ty, nếu ai cũng ở nhà làm việc, đối tượng nhân sự mới sẽ khó được hướng dẫn cụ thể và chi tiết, đồng thời, các cấp quản lý cũng khó kết nối với nhân sự.
Không chỉ Revolut, công ty phát triển phần mềm Superhuman cũng thay đổi chính sách làm việc. Thay vì bắt buộc nhân viên phải có mặt tại văn phòng 2 ngày mỗi tuần như trước, doanh nghiệp này chuyển sang thưởng tiền cho những người đến văn phòng làm việc.
Gen Z không ngại lên công ty, ngược lại còn rất thích
Theo Brad Hershbein - Chuyên gia kinh tế cấp cao tại Viện Nghiên cứu Việc làm W.E. Upjohn (Mỹ), bài toán lớn nhất hiện nay của các doanh nghiệp không còn là "có nên bắt buộc nhân viên quay lại văn phòng hay không", mà là tìm ra điểm cân bằng phù hợp giữa tính linh hoạt và lợi ích của làm việc trực tiếp.
Điều khiến nhiều người bất ngờ là nhóm đang có xu hướng ủng hộ văn phòng nhiều hơn lại chính là Gen Z.
Một khảo sát mới đây của Gallup cho thấy: Cứ 4 Gen Z có thể làm việc tại nhà thì có 1 người lựa chọn đến công ty làm việc. Khảo sát cũng chỉ ra Gen Z là nhóm cảm thấy cô đơn nhiều nhất khi làm việc từ xa. Có tới 27% người thuộc thế hệ này cho biết họ từng cảm thấy rất cô đơn trong ngày làm việc gần nhất, tỷ lệ gần gấp đôi Gen X và cao gấp khoảng ba lần so với Baby Boomers.
Giới chuyên gia cho rằng điều này không quá khó hiểu. Khác với những nhân viên đã có nhiều năm xây dựng mạng lưới quan hệ và kinh nghiệm làm việc, Gen Z bước vào thị trường lao động đúng giai đoạn đại dịch bùng phát. Không ít người bắt đầu sự nghiệp mà gần như chưa từng trải nghiệm đời sống công sở đúng nghĩa.
Việc chỉ giao tiếp qua các cuộc họp trực tuyến khiến họ khó xây dựng các mối quan hệ nghề nghiệp, khó quan sát cách đồng nghiệp xử lý công việc và cũng ít có cơ hội được hướng dẫn trực tiếp. Đây đều là những yếu tố rất quan trọng trong những năm đầu phát triển sự nghiệp.
Một khảo sát khác của FTI Consulting cũng cho kết quả tương tự: Có tới 42% lao động Gen Z cho biết họ cảm thấy hào hứng nếu công ty yêu cầu họ quay lại văn phòng để làm việc.
Trong khi đó, dữ liệu của JLL cho thấy nhân viên trẻ hiện là nhóm xuất hiện tại văn phòng nhiều hơn các thế hệ khác. Nhiều người xem việc làm việc trực tiếp là cơ hội để tạo dựng hình ảnh chuyên nghiệp, học hỏi từ các đồng nghiệp giàu kinh nghiệm và gia tăng cơ hội được cấp trên ghi nhận.
Dĩ nhiên, điều đó không đồng nghĩa Gen Z muốn từ bỏ hoàn toàn sự linh hoạt trong chế độ làm việc. Phần lớn khảo sát đều cho thấy mô hình kết hợp giữa làm việc tại văn phòng và làm việc từ xa vẫn là lựa chọn được yêu thích nhất ở hầu hết các nhóm lao động.
Vậy nên có lẽ đã đến lúc mọi người chấm dứt định kiến “Gen Z ngại lên văn phòng” hay “thế hệ chỉ thích làm tự do”. Với nhiều người trẻ, văn phòng không còn đơn thuần là nơi "điểm danh" hay ngồi đủ 8 tiếng mỗi ngày, mà còn là môi trường để học hỏi, kết nối và tạo nền tảng cho chặng đường nghề nghiệp phía trước. Khi những năm đầu sự nghiệp được xem là giai đoạn quan trọng nhất để tích lũy kinh nghiệm và xây dựng mạng lưới quan hệ, việc có mặt trực tiếp tại công ty đang trở thành lựa chọn chủ động của không ít nhân sự Gen Z, thay vì một yêu cầu bắt buộc từ doanh nghiệp.
(Nguồn: BI, Newsweek)
Ngọc Linh
