Lần đầu tiên kể từ đầu thập niên 1990, NVIDIA được cho là sẽ không tung ra bất kỳ mẫu GPU chơi game mới nào trong suốt một năm. Theo các nguồn tin được The Information dẫn lại, hãng đã quyết định tạm dừng toàn bộ kế hoạch phát hành GPU phổ thông trong năm 2026, khép lại một chu kỳ kéo dài gần ba thập kỷ mà mỗi năm NVIDIA đều giới thiệu ít nhất một sản phẩm đồ họa mới cho game thủ.
Nguyên nhân trực tiếp không nằm ở công nghệ đồ họa hay nhu cầu thị trường PC, mà đến từ cuộc khủng hoảng bộ nhớ đang lan rộng trong ngành bán dẫn. Tình trạng thiếu hụt DRAM và bộ nhớ đồ họa đã buộc NVIDIA phải đưa ra lựa chọn khó tránh: phân bổ nguồn lực khan hiếm cho mảng nào mang lại giá trị kinh tế cao nhất. Và trong phép tính này, AI đang thắng tuyệt đối.
Theo các nguồn tin, NVIDIA đã hoãn vô thời hạn dự án mang tên mã “Kicker”, vốn được xem là bản làm mới của dòng RTX 50, nhiều khả năng tương đương với các mẫu “Super” trước đây. Điều đáng chú ý là các thiết kế này được cho là đã hoàn tất, nhưng công ty quyết định không đưa vào sản xuất vì chi phí bộ nhớ không còn hợp lý nếu so với những gì cùng lượng tài nguyên đó có thể tạo ra trong mảng AI.
Không dừng lại ở việc hoãn sản phẩm mới, NVIDIA còn cắt giảm sản lượng của các GPU RTX 50 hiện tại. Trong bối cảnh nguồn cung bộ nhớ bị bóp nghẹt, hãng ưu tiên dành phần lớn năng lực cho các chip AI phục vụ trung tâm dữ liệu. Hệ quả đã bắt đầu xuất hiện trên thị trường, khi giá GPU chơi game tăng cao và các mẫu tầm trung ngày càng khó tiếp cận ở mức giá niêm yết.
Việc tạm dừng làm mới dòng RTX 50 cũng kéo theo một hệ quả dài hạn hơn. Theo các thông tin trong ngành, tiến độ sản xuất hàng loạt của thế hệ GPU chơi game tiếp theo, mang tên mã “Rubin” và được kỳ vọng là RTX 60, đã bị đẩy lùi đến cuối năm 2027. Nếu kịch bản này xảy ra, thị trường GPU tiêu dùng sẽ phải đối mặt với khoảng cách gần ba năm giữa các thế hệ lớn – dài nhất trong lịch sử đồ họa rời.
Quyết định của NVIDIA diễn ra trong bối cảnh bức tranh tài chính của hãng đã thay đổi căn bản. Trong quý tài chính gần nhất, mảng trung tâm dữ liệu mang về hơn 51 tỷ USD doanh thu, trong khi mảng gaming chỉ đạt khoảng 4,3 tỷ USD, tương đương chưa đầy 8% tổng doanh thu. Năm năm trước, chơi game vẫn là trụ cột lớn nhất của NVIDIA. Hiện tại, nó đã trở thành mảng phụ trong một công ty lấy AI làm trung tâm.
Sự chênh lệch này được phản ánh rõ nhất qua cách NVIDIA phân bổ bộ nhớ. Theo các ước tính trong ngành, mỗi chip GDDR7 được sử dụng cho một GPU chơi game cao cấp chỉ tạo ra doanh thu khoảng 1.000 USD với biên lợi nhuận thấp hơn đáng kể so với việc đưa cùng lượng bộ nhớ đó vào các hệ thống AI, nơi mỗi cấu hình có thể bán với giá hàng chục nghìn USD và biên lợi nhuận vượt trội. Tính theo doanh thu trên mỗi gigabyte bộ nhớ, mảng AI mang lại giá trị cao gấp nhiều lần so với gaming.
Một lãnh đạo ngành sản xuất bo mạch chủ từng thẳng thắn nhận định rằng chiến lược của NVIDIA hiện nay xoay quanh “doanh thu trên mỗi gigabyte bộ nhớ”, thay vì số lượng sản phẩm xuất xưởng. Trong bối cảnh toàn bộ chuỗi cung ứng – từ nhà máy bán dẫn đến các nhà cung cấp bộ nhớ – đều đưa ra phép tính tương tự, không chỉ NVIDIA mà cả AMD và Intel cũng đã đẩy lùi kế hoạch GPU chơi game thế hệ mới sang năm 2027.
Điều này cho thấy đây không phải quyết định đơn lẻ của một công ty, mà là hệ quả của một sự tái cấu trúc mang tính hệ thống trong ngành công nghiệp bán dẫn. Khi AI trở thành động lực tăng trưởng chính, thị trường GPU tiêu dùng đang bị “bỏ đói” một cách có chủ đích.
Sau 30 năm gắn liền với hình ảnh card đồ họa và game thủ, NVIDIA đang bước sang một giai đoạn khác. Công ty không còn là một hãng gaming mở rộng sang AI, mà đã trở thành một tập đoàn AI khổng lồ, duy trì mảng chơi game như một phần di sản và nhận diện thương hiệu. Việc lần đầu tiên không ra mắt GPU chơi game mới trong suốt một năm không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn đánh dấu thời điểm phép toán kinh tế phía sau chiến lược này trở nên không thể phủ nhận.
Nguyễn Hải
