Ngày 25/11, theo thông tin từ báo Công lý, khoa Cấp cứu, Hồi sức tích cực và Chống độc, Trung tâm Y tế khu vực Cẩm Khê (Phú Thọ) vừa tiếp nhận và điều trị thành công một bệnh nhân nữ 14 tuổi nhập viện trong tình trạng mệt mỏi, nôn nhiều, đau tức hạ sườn phải do uống quá liều thuốc giảm đau paracetamol.
Theo lời người nhà, bệnh nhân bị đau đầu nên tự uống 3 viên paracetamol 500mg. Vì đau không giảm, bé tiếp tục uống thêm 5 viên nữa trong thời gian ngắn, tổng cộng gần hết một vỉ thuốc. Phát hiện sự việc, gia đình lập tức đưa bé đến trung tâm y tế khám và cấp cứu.
Qua hỏi bệnh, thăm khám lâm sàng và các xét nghiệm cận lâm sàng cần thiết, các bác sĩ chẩn đoán ngộ độc paracetamol và nhanh chóng tiến hành điều trị theo phác đồ. Sau 5 ngày điều trị, tình trạng bệnh nhân ổn định và được xuất viện.
Trẻ nhập viện vì ngộ độc paracetamol. Ảnh minh họa.
Trước đó, vào tháng 4/2025, tại Nghệ An cũng ghi nhận hai trường hợp bệnh nhi 13 tuổi ở huyện Diễn Châu và TP Vinh (cũ) nhập viện trong tình trạng nôn ói, đau bụng dữ dội sau khi uống lượng lớn paracetamol.
Cụ thể, bé gái ở huyện Diễn Châu nhập viện trong tình trạng nôn, đau bụng nhiều. Bác sĩ xác định 7 tiếng trước em đã uống cùng lúc 30 viên paracetamol 500 mg (loại thuốc được dùng để điều trị giảm đau, hạ sốt). Cùng ngày, bé trai 13 tuổi ở TP Vinh (cũ) cũng uống 24 viên paracetamol 500 mg, phải đi cấp cứu.
Theo bác sĩ, may mắn hai trường hợp trên được gia đình phát hiện sớm, đưa đi cấp cứu kịp thời nên không ảnh hưởng tính mạng, tuy nhiên trẻ có thể bị tổn thương tâm lý trong thời gian dài. Sau 4 ngày điều trị, sức khỏe của hai bệnh nhi cải thiện dần, đã xuất viện.
Ngày 29/11, theo thông tin từ VTV tính từ đầu năm 2025, Khoa Hồi sức tích cực và Chống độc - Bệnh viện Nhi Hải Phòng đã tiếp nhận 9 bệnh nhi từ 12 đến 15 tuổi bị ngộ độc Paracetamol. Các em nhập viện trong tình trạng buồn nôn, đau bụng, mệt lả sau khi tự ý uống lượng lớn thuốc mà không nắm được giới hạn an toàn.
Ngay khi tiếp nhận, ekip tiến hành rửa dạ dày, truyền dịch, lợi tiểu và dùng thuốc giải độc đặc hiệu. Nhờ cấp cứu kịp thời, các bệnh nhi đã ổn định, song chuỗi ca liên tiếp là cảnh báo về xu hướng lạm dụng Paracetamol trong cộng đồng.
Quá liều paracetamol gây ra những nguy cơ nào?
Paracetamol – thuốc quen nhưng không vô hại
Paracetamol (còn gọi là acetaminophen) thuộc nhóm thuốc giảm đau hạ sốt mức độ từ nhẹ tới trung bình. Thuốc Paracetamol chủ trị trong các trường hợp như đau đầu, đau bụng trong chu kỳ kinh nguyệt, đau sau phẫu thuật, đau lưng, đau nửa đầu, đau cơ, đau khớp nhẹ (trừ viêm sưng cơ khớp nặng), đau răng, sốt do các nhiễm trùng như cảm cúm, cảm lạnh hoặc sốt sau tiêm vaccine,...
Theo FDA, paracetamol được đánh giá là an toàn với hầu hết mọi lứa tuổi, độ an toàn cao nên có thể sử dụng cả cho bà bầu, phụ nữ đang cho con bú hay trẻ nhỏ theo liều lượng nhất định và dưới sự quan sát của bác sĩ.
Paracetamol có mặt trong rất nhiều sản phẩm khác nhau, ở các dạng viên nén, viên sủi, siro, thuốc đạn, thuốc phối hợp... giúp hạ sốt, giảm đau; dùng để trị cảm cúm, cảm lạnh... Chính vì vậy, việc sử dụng thuốc dễ dẫn đến tình trạng quá liều, do dùng nhiều sản phẩm có chứa cùng hoạt chất paracetamol một lúc hoặc tự ý tăng liều dùng...
Quá liều paracetamol gây ra những nguy cơ nào?
Chia sẻ trên báo Sức khỏe và Đời sống, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, nếu sử dụng thuốc paracetamol quá liều có thể gây hại cho gan, đặc biệt với những người có bệnh về gan, nghiện rượu, có bệnh nền… Những người này khi uống paracetamol sẽ dễ bị ngộ độc hơn so với những người khác, kể cả ngay ở liều lượng khuyến cáo.
"Biểu hiện ngộ độc paracetamol rất âm thầm, chậm rãi, kín đáo, nhiều trường hợp khi phát hiện ra thì đã quá muộn. Ban đầu việc ngộ độc paracetamol có thể không có biểu hiện ra bên ngoài, người bệnh sẽ không cảm nhận được vì không có triệu chứng gì đặc biệt. Ngày đầu tiên, bệnh nhân có thể chỉ buồn nôn, mệt mỏi, nhưng sau vài ngày, viêm gan bắt đầu tăng dần lên với biểu hiện lờ đờ, mệt mỏi, rồi dần dẫn đến suy gan, hôn mê… lúc này mới được đưa vào viện thì bệnh đã ở giai đoạn muộn", TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cho hay.
Với trường hợp bệnh nhân tự tử, sau thời gian ngắn có thể biết cơ thể đang bị ngộ độc nhưng giấu bệnh, đến khi người nhà phát hiện thì đã ở giai đoạn muộn. Còn với những người lạm dụng thuốc, hoặc nhầm lẫn (vì nghĩ là thuốc khác nhưng thực tế thuốc vẫn chứa thành phần paracetamol nên đổi thuốc để điều trị) khiến liều paracetamol bị cộng dồn, gây ngộ độc, mà không hề hay biết bị ngộ độc lúc nào, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cũng cho biết.
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cho rằng, việc dễ dàng tiếp cận thuốc không kê đơn và thiếu kiến thức về việc sử dụng thuốc trong cộng đồng là một vấn đề đáng lo ngại. Do đó, khi sử dụng thuốc người bệnh cần đọc kỹ hướng dẫn sử dụng để dùng đúng liều khuyến cáo. Khi có các biểu hiện đau, sốt, người bệnh chỉ nên tự ý uống 1-2 liều paracetamol (mỗi liều cách nhau 4-6 giờ), nếu bệnh không thuyên giảm nên đến các cơ sở y tế uy tín để được bác sĩ thăm khám, điều trị.
Ngộ độc paracetamol thường diễn ra qua bốn giai đoạn, kéo dài 10-14 ngày.
Trong trường hợp phát hiện người có biểu hiện ngộ độc thuốc paracetamol, nếu mới uống có thể gây nôn, sau đó nhanh chóng đưa người bệnh đến các cơ sở y tế uy tín gần nhất để được cấp cứu; những trường hợp đã có biểu hiện ngộ độc nặng thì cần đến thẳng cơ sở y tế lớn.
Ngộ độc paracetamol thường diễn ra qua bốn giai đoạn, kéo dài 10-14 ngày. Nếu người bệnh sống sót sau khoảng 30 ngày, tổ chức gan sẽ hồi phục. Một số trường hợp ngộ độc nặng cần thời gian hồi phục lâu hơn.
Cách dùng và liều dùng paracetamol
Mỗi lần uống bao nhiêu paracetamol hay liều dùng paracetamol ở trẻ em là mấy ống,... là rất nhiều băn khoăn liên quan tới liều dùng paracetamol. Paracetamol sẽ bắt đầu có tác dụng trong vòng một giờ, thường là khoảng 15 phút. Tác dụng của thuốc cũng thường kéo dài trong vài giờ, sau đó người bệnh có thể cảm thấy cơn đau sốt quay trở lại. Theo NHS hướng dẫn thì liều dùng paracetamol tùy thuộc vào lứa tuổi, theo đó:
- Liều dùng paracetamol ở người lớn: Là 325 mg - 500 mg mỗi 4 - 6 giờ và không quá 4 ngày. Người trưởng thành có thể dùng ibuprofen với paracetamol nếu cần thiết.
- Liều dùng paracetamol ở trẻ em:
+ Paracetamol đường uống: Được tính theo mg trên mỗi kilogam cân nặng của trẻ, cụ thể là từ 10 - 15 mg/kg/liều mỗi 4 - 6 giờ và tối đa là 5 liều paracetamol trong 24 giờ, không dùng paracetamol quá 75 mg/ngày.
+ Paracetamol dạng đặt hậu môn: Trẻ từ 6 - 11 tháng tuổi là 80 mg mỗi 6 giờ và liều tối đa không quá 320 mg/ngày. Trẻ từ 12 - 36 tháng tuổi là 80 mg mỗi 4 - 6 giờ và liều tối đa không quá 400 mg/ngày. Trẻ từ 3 - 6 tuổi là 120 mg mỗi 4 - 6 giờ và liều tối đa không quá 600 mg/ngày. Trẻ từ 6 - 12 tuổi là 325 mg mỗi 4 - 6 giờ và liều tối đa không quá 1625 mg/ngày. Trẻ trên 12 tuổi là 650 mg mỗi 4 - 6 giờ và liều tối đa không quá 3900 mg/ngày.
Dù dùng paracetamol ở dạng viên nén, viên uống hay paracetamol dạng lỏng thì đều cần dùng đúng theo hướng dẫn của nhà sản xuất, trong đó với paracetamol dạng lỏng nên dùng dụng cụ đo liều chuyên dụng; paracetamol viên sủi thì cần pha trong ít nhất 100 - 150ml nước và uống ngay lập tức; paracetamol đặt hậu môn thì cần làm rỗng ruột và bàng quang trước khi đặt thuốc đồng thời đặt nhanh vào hậu môn khi tháo vỏ tránh thuốc bị tan chảy hay paracetamol dạng viên nén nhai thì cần nhai thật kỹ trước khi nuốt,...
