Khi nhắc tới những loại cây cỏ có tác dụng chăm sóc mái tóc, nhiều người nghĩ ngay tới hà thủ ô. Dân gian từng có câu: “Muốn cho xanh tóc đỏ da - Rủ nhau lên núi tìm hà thủ ô”. Điều đó cho thấy vị thuốc này từ lâu đã gắn với công dụng làm đẹp tóc, bồi bổ cơ thể.
Việt Nam có 2 loại hà thủ ô là hà thủ ô đỏ và hà thủ ô trắng, trong đó loại thường dùng làm thuốc là hà thủ ô đỏ. Bộ phận được sử dụng làm dược liệu là phần rễ củ phơi hoặc sấy khô. Cây hà thủ ô mọc hoang ở nơi râm mát, ven suối, khe núi đá, rừng cây bụi, thung lũng, chân núi cao từ 500 - 1.600m. Cây phân bố ở nhiều địa phương như Lai Châu, Lào Cai, Sơn La, Hà Giang (Cũ), Cao Bằng, Lạng Sơn, Hòa Bình (cũ), Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh…
Hà thủ ô tốt cho mái tóc thế nào?
Trong Đông y, hà thủ ô được ghi nhận có tác dụng bổ huyết, bổ gan thận, dưỡng tinh huyết. Chính vì thế vị thuốc này thường được dùng trong các bài thuốc hỗ trợ tóc bạc sớm, tóc khô và rụng tóc.
Các dưỡng chất trong hà thủ ô được cho là có tác dụng bổ máu, thúc đẩy quá trình sản sinh hồng cầu, tăng sinh tân dịch, đồng thời nuôi dưỡng và phục hồi tổn thương ở nang tóc. Nhờ đó, hà thủ ô được sử dụng để hỗ trợ giảm rụng tóc, giúp tóc chắc khỏe, đen mượt hơn và làm chậm quá trình lão hóa của tóc.
Theo Medicine Net, hà thủ ô có thể kích thích quá trình tổng hợp sắc tố melanin, gia tăng quá trình chuyển hóa sắc tố, tạo vỏ bọc cho sợi tóc. Tất cả những yếu tố này có thể giúp tóc mọc ra đen và chắc khỏe hơn.
Cây hà thủ ô đặc biệt tốt cho nam giới
Không chỉ nổi tiếng nhờ công dụng với mái tóc, hà thủ ô còn được xem là vị thuốc đáng chú ý với nam giới. Theo y học cổ truyền, hà thủ ô có vị đắng chát, hơi ngọt, tính bình, tác dụng bổ huyết, giữ tinh, hòa khí huyết, bổ gan thận, mạnh gân xương và nhuận tràng.
Hà thủ ô thường được dùng trong các trường hợp thận suy, gan yếu, thần kinh suy nhược, ngủ kém, thiếu máu, đau lưng, mỏi gối, di mộng tinh, táo bón, bệnh ngoài da. Một số tài liệu Đông y cũng nhắc tới hà thủ ô trong nhóm vị thuốc bổ thận, ích tinh huyết, hỗ trợ sinh lý nam giới.
Lưu ý ai cũng cần biết khi dùng hà thủ ô
Dù là vị thuốc quen thuộc, hà thủ ô không nên dùng tùy tiện. Trong Đông y, hà thủ ô có 2 dạng là hà thủ ô sống và hà thủ ô chế (đã bào chế). Cách dùng hà thủ ô nên ưu tiên hà thủ ô chế, không nên tự ý dùng hà thủ ô sống vì có thể gây đau bụng, tiêu chảy.
Tùy mục đích sử dụng, hà thủ ô có thể được bào chế theo nhiều cách như nấu với nước đỗ đen, tẩm nước ép sinh địa, rượu, nước gừng hoặc nước cam thảo. Riêng trường hợp dùng để tăng cường sức khỏe, hỗ trợ điều trị tóc bạc sớm thường dùng hà thủ ô chế với đậu đen. Khi dùng hà thủ ô cần kiêng hành, tỏi, củ cải trắng; hạn chế đồ cay nóng; không nấu bằng đồ sắt.
Lưu ý rằng hà thủ ô sống có thể gây hại nếu sử dụng sai cách. Vì vậy việc sơ chế đúng chuẩn là rất quan trọng và cần tìm hiểu kỹ trước khi dùng để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Quan trọng nhất là nên tham khảo thầy thuốc hoặc bác sĩ y học cổ truyền trước khi sử dụng lâu dài.
Lam Chi
Tổng hợp
