Theo Dailymail, tại thị trấn Bettws (xứ Wales, Anh), rất nhiều ngôi nhà đang rơi vào tình trạng gần như “đóng băng” giá trị vì bị bao quanh bởi cây cốt khí củ (Japanese Knotweed) – loài thực vật ngoại lai nổi tiếng với khả năng tàn phá nền móng công trình.
Gần đây, một căn nhà cổ điển gồm ba phòng ngủ tại Bettws được chào bán với giá 250.000 bảng Anh (khoảng 8,7 tỷ đồng). Với tầm nhìn hướng ra thung lũng và kiến trúc mang nét thơ mộng, mức giá này được đánh giá là khá hấp dẫn. Thế nhưng, phần lớn người quan tâm đều nhanh chóng rút lui khi biết khu đất xung quanh căn nhà đang bị cốt khí củ bao vây.
Cốt khí củ là loài thực vật xâm lấn có sức sống đặc biệt mạnh. Hệ rễ của chúng có thể lan sâu và rộng trong lòng đất, phá hủy móng nhà, làm hỏng đường ống và thậm chí xuyên qua bê tông. Tại Anh, sự xuất hiện của loài cây này thường bị xem là “ác mộng” đối với giá trị bất động sản.
Ảnh: Dailymail
Ông Neil Williams, người đã sinh sống tại Bettws suốt 40 năm, cho biết bản thân luôn sống trong trạng thái bất an. Ngôi nhà của ông nằm sát một khu đất bỏ hoang, nơi cốt khí củ mọc dày đặc do không được kiểm soát. Để tự bảo vệ tài sản, ông buộc phải đào hào dọc ranh giới khu đất và đốt các đoạn rễ cây thu được.
“Khu đất đó không chỉ là bãi cỏ dại mà dần biến thành nơi đổ rác tự phát, chuột bọ cũng từ đó tràn thẳng vào nhà tôi”, ông Neil bức xúc nói.
Trước đây, ông từng ước tính căn nhà của mình có thể bán được khoảng 340.000 bảng. Tuy nhiên, các môi giới bất động sản cảnh báo rằng nếu tình trạng này kéo dài, ngôi nhà có thể mất hoàn toàn khả năng giao dịch. “Họ nói thẳng rằng tôi có thể không bán được nhà, dù có muốn. Chúng tôi thực sự đang bị vây hãm”, ông chia sẻ.
Ảnh: Dailymail
Khi kiểm tra khu vực Bettws trên hệ thống theo dõi thực vật xâm lấn của Environet, toàn bộ khu vực hiện lên với cảnh báo đỏ, cho thấy cốt khí củ đã bao phủ gần như tứ phía. Vì thế, không chỉ ông Neil, nhiều chủ đất khác trong khu này cũng rơi vào tình trạng bất lực tương tự.
Một cư dân sống gần đó cho biết đã phải chi hàng nghìn bảng để đào bỏ toàn bộ đất vườn và làm lại nền móng trước khi dám rao bán nhà. “Điều đáng sợ là không ai biết rễ cây đã lan xa đến đâu dưới lòng đất. Khi phát hiện ra thì thiệt hại đã quá lớn”, người này nói.
Theo bà Emily Grant, Giám đốc công ty Environet, việc đối phó với cốt khí củ là một cuộc chiến lâu dài và đầy rủi ro. Pháp luật hiện hành tại Anh khiến người dân gần như không thể can thiệp nếu loài cây này mọc trên đất hàng xóm, trừ khi nó đã lan sang và gây thiệt hại trực tiếp.
Ảnh: Dailymail
Theo Long Room, vào năm 2018, một nhóm nhà khoa học đã thực hiện nghiên cứu thực địa quy mô lớn nhất thế giới đã cho biết: Trong suốt 5 năm qua, họ cố tìm ra giải pháp kiểm soát loài cây xâm hại này nhưng kết quả không như kỳ vọng. Sau 19 lần thử nghiệm các phương pháp khác nhau, nhóm nghiên cứu vẫn chưa xác định được cách hiệu quả để ngăn loài cây này phát triển và lan rộng.
Cốt khí củ từ lâu đã trở thành nỗi ám ảnh của người làm vườn bởi tốc độ sinh trưởng cực nhanh, lấn át và làm chết các loài thực vật khác xung quanh. Nghiên cứu do Đại học Swansea thực hiện được triển khai tại hai khu vực là Taff’s Well, gần Cardiff, và thành phố Swansea. Trong quá trình này, các nhà khoa học đã thử nghiệm tổng cộng 19 phương pháp kiểm soát, bao gồm việc sử dụng hóa chất, các biện pháp sinh học tự nhiên và cả những cách kết hợp giữa hai hướng tiếp cận.
Ảnh: Dailymail
Theo nhóm nghiên cứu, nguyên nhân khiến cốt khí củ khó bị tiêu diệt nằm ở hệ rễ phát triển ngầm dưới đất với tốc độ và sức sống vượt trội so với phần thân cây lộ ra bên trên. Điều này khiến các biện pháp xử lý thông thường chỉ tác động được phần nổi, trong khi phần rễ vẫn tiếp tục lan rộng. Các chuyên gia nhận định việc loại bỏ hoàn toàn loài cây này gần như không khả thi, và muốn kiểm soát hiệu quả cần hiểu rõ đặc điểm sinh học của chúng.
Giáo sư Dan Eastwood, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết mục tiêu của dự án là tìm ra cách xử lý thực vật xâm hại phù hợp trong điều kiện thực tế. Trong khi đó, giáo sư Dan Jones, đồng tác giả của nghiên cứu, cho rằng glyphosate hiện là hóa chất cho kết quả tốt nhất trong việc kiểm soát cốt khí củ. Tuy nhiên, ông cũng bày tỏ lo ngại việc lạm dụng thuốc diệt cỏ có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến hệ sinh thái, đe dọa động vật và thực vật hoang dã xung quanh.
(Tổng hợp)
Thùy Linh
