Chỉ cách trung tâm Hà Nội chưa đến 50km, có một địa điểm nơi du khách có thể vừa khám phá không gian văn hóa của 54 dân tộc Việt Nam, vừa thưởng thức nhiều món ăn đặc trưng vùng miền. Ít ai biết rằng chính cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt là người đã bổ sung hai chữ “Du lịch” vào tên gọi của nơi này, tạo nên một định hướng kết hợp giữa bảo tồn văn hóa và phát triển du lịch.
Nằm tại khu vực Đồng Mô (thị xã Sơn Tây, Hà Nội), Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam từ lâu được xem như nơi hội tụ của văn hóa của cộng đồng 54 dân tộc anh em trên cả nước.
Ảnh Cục Du lịch Quốc gia
Nơi tái hiện không gian văn hóa của 54 dân tộc
Theo thông tin từ Ban Quản lý Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam, khu làng có diện tích quy hoạch khoảng 1.544ha, nằm giữa vùng đồi núi Ba Vì và hồ Đồng Mô, cách trung tâm Hà Nội khoảng 40–45km. Đây là khu văn hóa – du lịch cấp quốc gia, được xây dựng nhằm bảo tồn, giới thiệu và quảng bá bản sắc văn hóa của các dân tộc Việt Nam.
Trong khuôn viên rộng lớn, nhiều công trình kiến trúc truyền thống đã được tái hiện như nhà sàn của người Tày, Thái, nhà dài của người Ê Đê, nhà rông Tây Nguyên hay các công trình văn hóa của đồng bào Khmer. Không gian sinh hoạt của từng dân tộc được dựng theo đặc trưng bản địa, giúp du khách phần nào hình dung đời sống và phong tục của cộng đồng cư dân ở các vùng miền khác nhau.
Theo Tổng cục Du lịch Việt Nam, nơi đây được xem như một “Việt Nam thu nhỏ”, nơi du khách có thể tìm hiểu các giá trị văn hóa, lễ hội, nghệ thuật dân gian và đời sống sinh hoạt của nhiều dân tộc chỉ trong một điểm đến.
Các hoạt động của các dân tộc khác nhau du khách đều có thể tham gia trải nghiệm tại đây (Ảnh VOV, Báo Công dân & Khuyến học)
Du khách nhận xét: "Một mét vuông, được ăn 5 đặc sản"
Không chỉ là không gian văn hóa, nơi đây còn gây ấn tượng với du khách bằng nhiều món ăn đặc trưng của các vùng miền. Trong các sự kiện văn hóa hoặc những ngày cuối tuần, du khách có thể bắt gặp nhiều món ăn truyền thống được chế biến trực tiếp bởi đồng bào dân tộc đang sinh hoạt tại làng. Du khách Mai Phương (22 tuổi, Hà Nội) chia sẻ sau một lần ghé thăm: "Một mét vuông tôi có thể được ăn tới 4-5 món đặc sản của các địa phương khác nhau. Thật sự rất thú vị vì không cần phải đi du lịch quá nhiều nơi mà vẫn có thể thưởng thức chúng chuẩn vị bản địa".
Một trong những món quen thuộc là cơm lam nướng ống tre, đặc sản của nhiều dân tộc vùng núi phía Bắc. Gạo nếp được cho vào ống tre tươi rồi nướng trên than hồng, tạo nên hương thơm đặc trưng của tre nứa.
Ảnh minh họa
Bên cạnh đó là thịt lợn bản nướng mắc khén, món ăn mang đậm hương vị núi rừng Tây Bắc nhờ các loại gia vị như mắc khén và hạt dổi. Nhiều du khách cũng thích thú với cá suối nướng, món ăn đơn giản nhưng nổi bật bởi vị ngọt tự nhiên của cá, thường được ăn kèm muối chẩm chéo.
Ngoài ra, khu làng còn giới thiệu nhiều món ăn truyền thống khác như xôi ngũ sắc của người Tày – Nùng, hay rượu cần Tây Nguyên, thức uống thường xuất hiện trong các lễ hội cộng đồng.
Chính sự phong phú của ẩm thực vùng miền khiến nhiều người ví nơi đây như địa điểm “đi một vòng là nếm được đặc sản khắp Việt Nam”.
Đa dạng đặc sản, ẩm thực vùng miền du khách có thể thưởng thức tại đây (Ảnh Tổng hợp)
Vì sao cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt thêm hai chữ “Du lịch” vào tên?
Theo bài viết đăng trên Báo Văn Hóa, ý tưởng xây dựng Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam đã được hình thành từ cuối những năm 1980. Ban đầu, dự án chỉ được đề xuất như một khu văn hóa nhỏ nhằm giới thiệu các hoạt động văn nghệ và đời sống của đồng bào dân tộc.
Tuy nhiên, khi xem xét dự án, cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt cho rằng quy mô như vậy chưa tương xứng với giá trị văn hóa của cộng đồng 54 dân tộc. Ông đã chỉ đạo nghiên cứu mở rộng dự án và bổ sung hai chữ “Du lịch” vào tên gọi, tạo thành Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam như hiện nay.
Quyết định này được xem là bước định hướng quan trọng, giúp kết hợp giữa bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch, đồng thời tạo nên một không gian trải nghiệm sống động thay vì chỉ đơn thuần là nơi trưng bày văn hóa.
Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt trong một buổi làm việc (Ảnh Báo Văn Hóa)
Ngày nay, nhờ không gian rộng lớn, cảnh quan thiên nhiên đẹp cùng nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc, Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam đang trở thành điểm đến quen thuộc với nhiều du khách khi muốn tìm kiếm một chuyến đi ngắn ngày gần Hà Nội.
Chỉ trong một ngày, du khách có thể vừa tham quan kiến trúc truyền thống của nhiều dân tộc, vừa thưởng thức các món ăn đặc trưng vùng miền – trải nghiệm hiếm có ngay giữa vùng ngoại ô Thủ đô.
