1 chuyên gia từng nói: "Xem tướng có thể không chính xác, nhưng không ai qua được ‘tấm gương soi yêu quái’ là cách ăn. Muốn hiểu một người, chỉ cần ăn cùng họ một bữa là có thể nhìn ra họ là người thế nào".
Nhiều người nghĩ câu này chỉ nói về phép lịch sự, nhưng thực ra nó nói sâu hơn: đó là gia giáo. Ba bữa cơm mỗi ngày tưởng là điều nhỏ nhặt nhất của đời sống, nhưng lại là “sân khấu phơi bày” chân thật nhất của một gia đình.
Những chi tiết ẩn trong tiếng bát đũa va chạm không chỉ bộc lộ bản tính của một đứa trẻ, mà còn dự báo phần nào cuộc đời sau này của chúng. Gia đình dạy con thế nào, không cần nhìn bảng điểm, chỉ cần nhìn cách đứa trẻ ăn cơm là đủ.
Biểu hiện của trẻ trước và sau bữa ăn là thước đo “trách nhiệm”
Một người kể: Dịp Tết năm nay đi thăm họ hàng, tôi nhận ra một hiện tượng rất phổ biến: Bố mẹ tất bật trong bếp, còn con cái thì ngồi sofa ăn vặt, xem tivi, dường như không hề thấy có việc gì cần làm. Ăn xong, chúng lại đứng dậy đi chơi, mặc kệ mọi thứ.
Tôi từng khuyên chị họ: "Con lớn vậy rồi, cho nó phụ dọn bát đũa, xới cơm, lau bàn, đổ rác cũng là điều nên làm mà?". Chị lại nói: “Nó làm được gì đâu, chỉ thêm bừa bộn. Mất công dạy nó thì tôi làm xong từ lâu rồi". Nhìn cậu bé cao hơn cả mẹ nhưng không chịu bê nổi một cái bát, tôi không khỏi lo lắng: Đứa trẻ như vậy, sau này có thể tự lập không?
Có 1 cậu bé trong chương trình “Thiếu niên nói” (Trung Quốc), đứng trên sân thượng than phiền với mẹ: "Mỗi ngày ngoài học bài, con còn phải rửa bát, lau nhà, nhặt rau, nấu cơm… Con chỉ là một đứa trẻ, sao cứ ép con làm việc nhà?”. Người mẹ kiên quyết: “Không được. Sau này con còn phải tự giặt đồ, giặt tất. Vì cuộc sống cũng là một phần của học tập. Làm việc nhà giúp con rèn kỹ năng, học được lòng biết ơn, sự kiên nhẫn và tình yêu thương".
Chính sự dạy dỗ đó giúp cậu không chỉ nấu ăn giỏi mà còn cực kỳ tự giác. Năm thi đại học, cậu được nhiều trường top như Thanh Hoa, Phục Đán, Nam Kinh tranh nhau nhận.
Nhà giáo dục Sukhomlinsky từng nói: "Đừng bảo vệ con đến mức không cho chúng lao động, cũng đừng sợ tay con bị chai sạn". Trách nhiệm không tự nhiên rơi xuống khi 18 tuổi, mà được hình thành từ những việc nhỏ như bữa cơm hàng ngày. Một đứa trẻ không muốn bê bát, không muốn lau bàn, làm sao sau này gánh nổi cuộc đời của mình?
Cách ăn uống của trẻ phản ánh gia giáo
Có nhà văn từng kể: Khi mới vào nghề, cô gặp một tiền bối mà mình rất ngưỡng mộ trong một buổi ăn. Nhưng cảnh tượng khiến cô thất vọng: Người đó lấy một đĩa lớn, gắp đầy thịt rau như núi, vừa nhai vừa nói chuyện ồn ào. Ăn xong còn bỏ thừa rất nhiều, bàn ăn thì bừa bộn. Từ đó, cô không còn muốn trò chuyện thêm.
Chuyên gia lễ nghi William Hanson nói: “Chỉ cần ăn với một người một bữa, bạn có thể hiểu gia đình và nền giáo dục của họ". Bàn ăn là nơi giao tiếp nhỏ nhất, và cách ăn là “tấm danh thiếp” trực tiếp nhất. Nếu trẻ chỉ biết chọn món, nói lớn, lãng phí thức ăn đó không chỉ là thói quen xấu, mà còn là dấu hiệu của thiếu giáo dục.
Cha mẹ thông minh hiểu rằng: Quy tắc trên bàn ăn, dù nhỏ, cũng không thể bỏ qua. Nhiệt độ của bữa cơm chính là độ hạnh phúc của gia đình.
Bữa cơm không chỉ no bụng, mà còn là ký ức hạnh phúc. Ngược lại, nhiều gia đình lại biến bàn ăn thành nơi dạy dỗ: Nào là học hành, nào là phê bình, trách móc… Đáng lẽ là khoảnh khắc ấm áp, lại trở thành “chiến trường”.
Cách ăn uống cũng là cách sống
Bữa cơm không chỉ là ăn, mà là thái độ với cuộc sống. Một gia đình dù nghèo nhưng vẫn nấu ăn tử tế, ăn uống đàng hoàng, sẽ dạy con biết yêu cuộc sống. Ngược lại, nếu ăn cho qua loa, ăn cùng điện thoại, ăn toàn đồ nhanh… trẻ cũng sẽ hình thành thói quen sống hời hợt. Ăn không chỉ để no, mà là cảm nhận cuộc sống. Một đứa trẻ biết trân trọng từng bữa ăn, sau này mới biết sống tử tế với cuộc đời.
Cha mẹ là người thầy tốt nhất, bàn ăn là lớp học tốt nhất, gia đình là ngôi trường tuyệt vời nhất. Quả thật:
- Dạy con phụ việc, con có trách nhiệm
- Dạy quy tắc bàn ăn, con biết tôn trọng
- Trân trọng bữa ăn, con biết trân trọng cuộc sống
- Giữ ấm bàn ăn, con giữ được nội lực cho cả đời
Giáo dục trên bàn ăn chính là tài sản vô hình quý giá nhất mà cha mẹ để lại cho con.
Hiểu Đan (Nguồn QQ)
