Các nhà khoa học đang bày tỏ sự lo ngại sâu sắc khi một khu vực rộng lớn ngoài khơi phía tây Nam Cực gần như không còn băng biển, với diện tích thiếu hụt lên tới khoảng 650.000 km², tương đương diện tích nước Pháp.
Hình ảnh vệ tinh cho thấy biển Bellingshausen nằm ở phía tây bán đảo Nam Cực, nơi thông thường phải được bao phủ bởi lớp băng biển rộng lớn vào tháng 6, hiện gần như không có băng. So với mức trung bình giai đoạn 1991 - 2020, khu vực này đã mất khoảng 650.000 km² băng biển, tương đương gấp 10 lần diện tích đảo Tasmania của Australia.
Ảnh: AP
Theo tờ The Guardian, ông Will Hobbs, chuyên gia nghiên cứu băng biển Nam Cực thuộc Chương trình Đối tác Nam Cực Australia và Đại học Tasmania, cho biết ông vô cùng lo lắng trước hiện tượng bất thường này.
“Điều này thực sự đáng báo động. Đã là tháng 6 nhưng khu vực đó gần như không còn băng biển. Thật sự gây sốc”, ông nói.
Ông Hobbs cho biết đây là lần thứ ba trong vòng 4 năm khu vực này ghi nhận hiện tượng tương tự. Nhà khoa học thậm chí bày tỏ quan điểm bi quan rằng băng biển tại đây có thể sẽ không còn xuất hiện như trước nữa.
Tình trạng thiếu hụt băng biển cũng được cho là có liên quan đến đợt nắng nóng bất thường xảy ra trên bán đảo Nam Cực trong tuần qua.
Cơ quan khí tượng Argentina cho biết trạm nghiên cứu Esperanza, nằm ở phía đông bắc bán đảo Nam Cực, đã ghi nhận nhiệt độ cao nhất ban ngày đạt 15,4°C vào ngày 5/6 và 13,4°C vào ngày 6/6. Trong khi đó, nhiệt độ cao nhất trung bình của khu vực trong tháng 6 thường chỉ khoảng âm 6,2°C.
Như vậy, nền nhiệt ghi nhận được cao hơn mức trung bình lịch sử hơn 20°C, đồng thời phá vỡ kỷ lục nhiệt độ tháng 6 trước đó là 13,3°C được thiết lập vào năm 1998.
Các chuyên gia cảnh báo những tác động tiềm tàng của hiện tượng này không chỉ dừng lại ở nhiệt độ bất thường.
Phía tây biển Bellingshausen nằm gần sông băng Pine Island và sông băng Thwaites, hai trong số những nguồn đóng góp lớn nhất vào tình trạng nước biển dâng tại Nam Cực. Ông Phil Reid thuộc Cục Khí tượng Australia nhận định nếu lớp băng biển bảo vệ tiếp tục biến mất trong thời gian dài, các thềm băng nổi phía trước sông băng sẽ dễ bị nứt vỡ và sụp đổ nhanh hơn.
Điều đó có thể đẩy nhanh quá trình tan băng, góp phần làm mực nước biển toàn cầu tiếp tục gia tăng.
Không chỉ ảnh hưởng đến khí hậu và mực nước biển, sự suy giảm băng biển còn đe dọa nghiêm trọng hệ sinh thái Nam Cực.
Ông Peter Fretwell, nhà khoa học thuộc Cơ quan Khảo sát Nam Cực Anh, cho biết việc băng biển hình thành muộn hơn và tan sớm hơn sẽ làm giảm đáng kể tỷ lệ sinh sản thành công của chim cánh cụt hoàng đế.
Thực tế, vào cuối năm 2022, khu vực ven biển này từng chứng kiến sự kiện được mô tả là “thất bại sinh sản thảm họa” khi số lượng lớn chim non chết hàng loạt do điều kiện băng biển không phù hợp. Sau sự kiện đó, các cố vấn của Liên Hợp Quốc đã nâng tình trạng bảo tồn của loài chim cánh cụt hoàng đế thêm hai bậc lên mức “nguy cấp”.
Ngoài ra, tình trạng thiếu băng biển còn ảnh hưởng đến môi trường sống của loài nhuyễn thể krill, mắt xích quan trọng trong chuỗi thức ăn Nam Cực. Sự suy giảm số lượng krill có thể kéo theo những tác động dây chuyền đối với nhiều loài sinh vật khác trong khu vực, từ chim biển đến các loài động vật có vú sống ở vùng cực.
Các nhà khoa học cho rằng những diễn biến hiện nay là dấu hiệu đáng báo động về những thay đổi đang diễn ra tại Nam Cực, một trong những khu vực nhạy cảm nhất trước biến đổi khí hậu trên Trái Đất.
Nguồn: ETtoday
Phạm Trang
