Chàng trai 20 tuổi và tình trạng cong vẹo cột sống từ khi 15 tuổi...
Năm 15 tuổi, bệnh nhân Trần.V.Q (trú tại Hoàng Mai, Hà Nội) phát hiện những dấu hiệu cong vẹo cột sống đầu tiên. Ở độ tuổi xương khớp đang phát triển mạnh mẽ, những đường cong ấy không dừng lại mà âm thầm tiến triển thành nhóm vẹo người lớn với hai góc vẹo cấu trúc thực thể phức tạp. Sở hữu chiều cao lý tưởng 1m86 nhưng căn bệnh quái ác khiến chàng sinh viên Học viện Ngân hàng luôn bị mỏi vùng thắt lưng khi ngồi lâu, dáng đi và tính thẩm mỹ bị ảnh hưởng rõ rệt, làm giảm đi sự tự tin vốn có của tuổi trẻ.
Trực tiếp thăm khám và đánh giá toàn diện ca bệnh, PGS.TS.BS Nguyễn Lê Bảo Tiến (Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược, ĐHQGHN, cơ sở Linh Đàm) nhận định, tổn thương khu trú chính của bệnh nhân nằm ở vùng ngực, còn mức độ vẹo ở vùng lưng ở mức trung bình. Đối với một người bệnh chỉ mới 20 tuổi, việc lựa chọn phương án phẫu thuật không chỉ đơn thuần là nắn thẳng, mà phải tính toán đến chất lượng cuộc sống của họ trong nhiều thập kỷ tiếp theo.
Vị bác sĩ đã đưa ra một quyết định đầy nhân văn: Chỉ can thiệp xử lý triệt để ở vùng cột sống ngực và cố gắng bảo tồn tối đa biên độ vận động vùng lưng cho bệnh nhân. Việc giữ lại sự linh hoạt tối đa cho một cơ thể trẻ là ưu tiên hàng đầu, bởi Trần. V. Q. còn cả một tương lai rất dài phía trước. Thấu hiểu tính chất phức tạp của ca mổ, gia đình bệnh nhân đã kiên trì chờ đợi suốt một thời gian dài để con em mình được tiếp cận với công nghệ robot hỗ trợ phẫu thuật ngay khi hệ thống này được triển khai chính thức tại bệnh viện.
...trở thành ca vẹo cột sống người lớn đầu tiên tại Việt Nam được thực hiện dưới sự hỗ trợ của robot
Ca phẫu thuật của bệnh nhân Trần.V.Q chính là ca vẹo cột sống người lớn đầu tiên tại Việt Nam, được thực hiện dưới sự hỗ trợ của hệ thống Robot Mazor X Stealth Edition thế hệ thứ 4, công nghệ định vị và hỗ trợ phẫu thuật cột sống tiên tiến bậc nhất hiện nay. Trên toàn Đông Nam Á, Bệnh viện Đại học Y Dược (ĐHQGHN) cơ sở Linh Đàm là cơ sở y tế thứ 4 sở hữu hệ thống tân tiến này, bên cạnh một bệnh viện tại Malaysia và hai bệnh viện tại Singapore.
Sự khác biệt mang tính cách mạng của Mazor X Stealth so với các thế hệ cũ nằm ở khả năng tích hợp bản quyền giữa cánh tay robot thông minh tự hành và phần mềm định vị dẫn đường StealthStation theo thời gian thực. Ở thế hệ cũ, bác sĩ phải lập kế hoạch dựa trên phim chụp trước mổ, khi lên bàn mổ tư thế bệnh nhân thay đổi sẽ tạo ra sai lệch. Với Mazor X Stealth, ngay sau khi gây mê và đặt tư thế, bệnh nhân được chụp cắt lớp vi tính trực tiếp tại phòng mổ để robot đồng bộ hóa lập trình trên cấu trúc xương thực tế, giảm thiểu độ di lệch xuống mức tối thiểu.
Ưu thế này là chìa khóa để các phẫu thuật viên hóa giải những dị tật cuống sống siêu nhỏ ở vùng vẹo lõm, nơi vốn bị teo nhỏ, dễ gây tổn thương tủy sống gây liệt hoặc đâm thủng động mạch chủ phía trước cột sống.
Nhờ "mắt thần" định vị chính xác đường đi và kích thước vít, PGS.TS.BS Nguyễn Lê Bảo Tiến đã mạnh dạn tăng kích thước và chiều dài của vít ở những vị trí hiểm hóc nhằm đạt độ vững chắc tuyệt đối. Trong phẫu thuật cột sống, bước bắt vít phải chắc chắn để làm điểm tựa vững chãi thì bước nắn chỉnh, giải phóng chèn ép tiếp theo mới an toàn và hiệu quả. Ngay sau khi hoàn thành, kết quả quét CT kiểm tra lại tại phòng mổ cho thấy toàn bộ các vị trí vít đều chính xác một cách tuyệt đối đúng như kịch bản giả lập ban đầu.
Hồi chuông cảnh báo cho tuổi trẻ
Thành công của ca phẫu thuật ứng dụng robot này không chỉ mang lại diện mạo mới và cuộc sống tự tin cho chàng sinh viên T.V.Q, mà còn khẳng định vị thế của y học nước nhà khi làm chủ được công nghệ đỉnh cao, giúp người dân không còn phải tốn kém hàng tỷ đồng ra nước ngoài điều trị. Xúc động chia sẻ tại phòng bệnh, bố của T.V.Q bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Nguyễn Lê Bảo Tiến và ê-kíp đã phối hợp cùng công nghệ hiện đại để trả lại vóc dáng tự nhiên, mang đến cho con trai ông một cuộc sống thứ hai khỏe mạnh hơn.
Tuy nhiên, đằng sau niềm vui của một ca mổ thành công là một lời cảnh báo nghiêm túc và đầy nhân văn gửi đến thế hệ trẻ cùng các bậc phụ huynh. Cong vẹo cột sống học đường giống như một "sát thủ thầm lặng", thường bắt đầu từ những biểu hiện lệch vai, nghiêng người tưởng chừng vô hại ở tuổi dậy thì. Nếu sự chủ quan của gia đình để bệnh âm thầm tiến triển đến tuổi trưởng thành, cột sống sẽ chịu những biến đổi cấu trúc thực thể cố tật, không chỉ tàn phá thẩm mỹ, gây mặc cảm tâm lý nặng nề trước ngưỡng cửa cuộc đời, mà còn chèn ép nội tạng và gây thoái hóa nghiêm trọng về sau.
Y học hiện đại có thể sửa chữa tổn thương, nhưng sự thấu hiểu và tầm soát sớm của gia đình mới là tấm khiên bảo vệ con trẻ tốt nhất. Bác sĩ khuyến cáo, hãy lắng nghe cơ thể và chủ động tầm soát cột sống định kỳ từ lứa tuổi học đường, để mỗi ước mơ của thế hệ tương lai được lớn lên một cách vẹn tròn, thẳng thớm và tự tin nhất.
(Ảnh: BV)
Tuấn Minh
