Chế độ an lành mạnh không phải lúc nào cũng an toàn tuyệt đối
Trong nhiều năm, trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt luôn được xem là nền tảng của một chế độ ăn tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới cho thấy mối liên hệ giữa chế độ “ăn lành mạnh” và nguy cơ bệnh tật có thể phức tạp hơn so với suy nghĩ thông thường, đặc biệt ở một số nhóm người.
Theo nghiên cứu từ Trung tâm Ung thư Toàn diện USC Norris (Mỹ), dẫn lại rằng những người dưới 50 tuổi, không hút thuốc nhưng có chế độ ăn uống lành mạnh hơn mức trung bình vẫn có thể có nguy cơ mắc ung thư phổi cao hơn. Đây là kết quả đi ngược với quan điểm lâu nay rằng ăn nhiều thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật sẽ giúp giảm nguy cơ bệnh tật.
Tiến sĩ Jorge Nieva, chuyên gia ung thư phổi và là người đứng đầu nghiên cứu, cho biết phát hiện này cho thấy cần xem xét thêm nhiều yếu tố khác ngoài chế độ ăn. Một trong những yếu tố quan trọng được đặt ra là ảnh hưởng của dư lượng thuốc trừ sâu trong thực phẩm mà con người sử dụng.
Cụ thể, trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt thường có khả năng chứa nhiều dư lượng thuốc trừ sâu hơn so với những nhóm thực phẩm khác. Điều này khiến các nhà nghiên cứu lo ngại rằng việc tiếp xúc lâu dài với các hóa chất này có thể là một yếu tố tiềm ẩn làm tăng nguy cơ ung thư ở người trẻ.
Ngoài ra, các dữ liệu cũng cho thấy những người làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp, thường xuyên tiếp xúc với thuốc trừ sâu sẽ có tỷ lệ mắc ung thư phổi cao hơn.
Đáng chú ý, nghiên cứu ghi nhận sự khác biệt giữa nam và nữ khi phụ nữ trẻ không hút thuốc có tỷ lệ mắc ung thư phổi cao hơn nam giới cùng độ tuổi. Và đây cũng là nhóm có xu hướng ăn nhiều trái cây và rau quả hơn.
Lời cảnh báo đến tất cả mọi người
Để phân tích cụ thể hơn, các nhà khoa học đã triển khai Dự án Dịch tễ học Ung thư Phổi ở Người Trẻ với 187 bệnh nhân được chẩn đoán mắc ung thư phổi trước tuổi 50.
Theo báo cáo, kết quả cho thấy phần lớn người tham gia chưa từng hút thuốc và mắc một dạng ung thư phổi khác với loại thường gặp ở người hút thuốc.
Để làm rõ hơn, các nhà nghiên cứu đã đánh giá chế độ ăn của nhóm này thông qua chỉ số Ăn uống Lành mạnh (HEI) thang điểm từ 1 đến 100 phản ánh mức độ “lành mạnh” trong khẩu phần ăn. Kết quả cho thấy, nhóm bệnh nhân trẻ không hút thuốc có điểm HEI trung bình là 65, cao hơn mức trung bình quốc gia là 57. Trong đó, phụ nữ có điểm số cao hơn nam giới.
Những người tham gia nghiên cứu cho biết họ có thói quen ăn nhiều trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt hơn mức trung bình. Cụ thể, mỗi ngày họ tiêu thụ khoảng 4,3 khẩu phần rau lá xanh đậm và các loại đậu, cùng 3,9 khẩu phần ngũ cốc nguyên hạt.
Trong khi đó, mức trung bình của người Mỹ chỉ là 3,6 khẩu phần rau lá xanh và các loại đậu, cùng 2,6 khẩu phần ngũ cốc nguyên hạt mỗi ngày.
Dù vậy, tiến sĩ Nieva nhấn mạnh rằng vẫn cần thêm nhiều nghiên cứu để xác nhận rõ mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với thuốc trừ sâu và nguy cơ ung thư phổi ở người trẻ không hút thuốc. Trong tương lai, nhóm nghiên cứu dự kiến sẽ đo trực tiếp nồng độ thuốc trừ sâu trong cơ thể thông qua mẫu máu hoặc nước tiểu để có đánh giá chính xác hơn.
Vì vậy, sau khi mua về, người dùng nên tiến hành sơ chế thực phẩm một cách kỹ lưỡng trước khi sử dụng. Trái cây và rau củ cần được rửa thật kỹ để loại bỏ bụi bẩn và một phần dư lượng hóa chất bám trên bề mặt. Sau đó, có thể ngâm trong nước muối loãng hoặc dung dịch chuyên dụng trong vài phút rồi rửa lại bằng nước sạch để tăng hiệu quả làm sạch.
Với một số loại thực phẩm, việc gọt vỏ hoặc loại bỏ lớp ngoài cũng có thể giúp giảm thêm nguy cơ tồn dư hóa chất. Bên cạnh đó, cần bảo quản thực phẩm đúng cách và tránh để lẫn với các nguồn ô nhiễm khác trong quá trình chế biến.
Phương Anh
Theo Independent
