Theo BS. Mai Trà My (Trung tâm Thận Tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện Bạch Mai), ngứa do suy thận không đơn thuần là bệnh ngoài da mà là biểu hiện của tình trạng “nhiễm độc” từ bên trong cơ thể.
Ngứa “từ bên trong”: Dấu hiệu dễ bị nhầm lẫn
Khác với cảm giác ngứa do côn trùng đốt hay dị ứng thời tiết - thường giảm khi bôi thuốc, ngứa do suy thận (ngứa do urê huyết) có đặc điểm rất riêng.
“Người bệnh thường mô tả cảm giác ngứa như xuất phát từ bên trong, âm ỉ, râm ran dưới da, vô cùng khó chịu. Đặc biệt, cơn ngứa thường bùng phát mạnh về đêm, khiến người bệnh mất ngủ kéo dài, cơ thể suy kiệt”, BS. Mai Trà My cho biết.
Vì sao suy thận lại gây ngứa?
Theo các chuyên gia, có ba cơ chế chính khiến da trở thành “nạn nhân” của suy thận:
Tích tụ độc tố trong máu: Khi chức năng thận suy giảm, các chất như urê, phospho không được đào thải, tích tụ trong máu và mô da, kích thích đầu dây thần kinh gây ngứa.
Da khô nghiêm trọng: Người bệnh suy thận thường giảm tiết mồ hôi, khiến da khô, nứt nẻ và nhạy cảm hơn.
Rối loạn chuyển hóa canxi - phospho: Sự mất cân bằng này gây lắng đọng calci - phosphat ở da và mạch máu, làm tăng cảm giác ngứa.
Những dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua
Bác sĩ Mai Trà My khuyến cáo, nếu tình trạng ngứa đi kèm các biểu hiện sau, người dân cần kiểm tra chức năng thận sớm:
Phù: Sưng mí mắt, phù chân, ấn lõm lâu hồi phục
Nước tiểu bất thường: Có bọt lâu tan, màu sẫm, lượng nước tiểu giảm
Hơi thở bất thường: Có mùi khai nhẹ hoặc vị kim loại trong miệng
Mệt mỏi kéo dài: Da nhợt nhạt, mất ngủ, giảm tập trung
Bác sĩ khuyến cáo: Nên và không nên làm gì?
Trong quá trình điều trị và kiểm soát triệu chứng ngứa do suy thận, người bệnh cần lưu ý:
Nên:
Dưỡng ẩm da hằng ngày bằng các sản phẩm lành tính, không mùi
Duy trì chế độ ăn hợp lý, hạn chế thực phẩm giàu phospho như sữa, hạt, nước ngọt có ga
Xét nghiệm máu định kỳ để theo dõi chức năng thận
Không nên:
Tự ý sử dụng thuốc nam, thuốc lá không rõ nguồn gốc
Tắm nước quá nóng vì dễ làm da khô và ngứa nặng hơn
Gãi nhiều gây trầy xước, tăng nguy cơ nhiễm trùng da
“Không ít bệnh nhân vì chủ quan hoặc tự điều trị sai cách đã khiến bệnh tiến triển nhanh sang giai đoạn nặng”, BS. My nhấn mạnh.
Điều trị hiện đại giúp cải thiện triệu chứng
Ngứa do suy thận là tình trạng gây nhiều khó chịu, ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống. Tuy nhiên, hiện nay Bệnh viện Bạch Mai đã triển khai nhiều kỹ thuật hiện đại như lọc máu HDF Online, màng lọc hấp phụ… giúp cải thiện hiệu quả triệu chứng này.
Các chuyên gia khuyến cáo, khi xuất hiện tình trạng ngứa kéo dài không rõ nguyên nhân, người dân không nên chủ quan mà cần đi khám sớm để phát hiện và điều trị kịp thời.
Nguyễn Phượng
