Cái thói quen “ăn ngọt” và “uống phải ngọt” từ lâu đã trở thành đặc trưng khó lẫn của miền Tây. Nấu chè phải ngọt, nấu canh cũng ngọt, uống nước càng ngọt. Họ thích cái vị đậm vì nó làm dịu đi cái nắng oi bức, lại hợp với tính cách vui vẻ, nhẹ nhàng, nói chuyện ngọt như rót mật. Ở miền Tây, nhìn vào chiếc bình nước to “chà bá” treo ngay xe máy, cái ca đá to oạch trên bàn hay chiếc phích nước cũ kỹ vẫn được xách theo mỗi sáng là đủ biết văn hoá uống nước của người dân miệt vườn đặc biệt thế nào.
Và giữa cái nóng quanh năm ấy, người miền Tây còn có một loại nước “tăng lực” giá rẻ bèo, uống vào là sảng khoái liền, ngày nào không uống là bủn rủn tay chân: đó là đủ loại trà đá, trà đường, cà phê sữa đá được pha trong những cái ca to nhìn là mát lòng. Trong số những món nước quen thuộc ấy, có một thứ nghe tên lạ mà thật ra quen thuộc với bao người miền Tây: trà lai.
Tên gọi “trà lai” xuất phát từ cách pha “lai” giữa trà và cà phê, hai thứ nước tưởng như chẳng có lý gì để kết hợp, vậy mà lại hoà vào nhau đầy duyên dáng. Một ly trà lai đúng điệu bắt đầu bằng phần trà phải thật đậm rồi cho đường thiệt nhiều đúng kiểu miền Tây “ngọt mới đã”. Loại trà mà người miền Tây hay sử dụng đó là trà sâm dứa, trà lài, trà rồng vàng,... để tạo nên hương thơm đặc trưng cho món nước này.
Sau đó đá phải đập thật nhuyễn, không dùng đá cục hay đá viên rồi ép chặt xuống luy để giữ lạnh lâu mà không bị loãng. Lớp cà phê phin đậm đặc được rót sau cùng, tạo nên ba tầng màu sắc rõ rệt: dưới cùng là lớp trà đậm màu, ở giữa là đá nhuyễn trắng tinh, và trên cùng là cà phê đen sánh.
Khi khuấy đều lên, ly nước chuyển sang sắc cánh gián óng ánh thì đó chính là tín hiệu đã pha đúng bài. Hớp một ngụm, vị trà thanh thoát, vị cà phê mạnh mẽ và cái lạnh tê đầu lưỡi hoà quyện tạo nên cảm giác cực kỳ mát, đúng tinh thần sông nước phóng khoáng. Tuy nhiên, một món đồ không thể thiếu đó chính là cái ca to chà bá có thể uống từ sáng đến tối mà không ngán.
Với người miền Tây, trà lai không chỉ là thức uống giải khát. Nó còn là ký ức của những buổi tan học rủ nhau ghé quán cóc trò chuyện, là ca nước tiếp sức giữa trưa. Trà lai xuất hiện ở mọi nhà của miền Tây, ngay cả những video người miền Tây pha trà lai cũng thu hút rất nhiều lượt xem vì người ta thích cái cách pha mà chỉ người miền sông nước mới pha ra.
- Món tủ luôn á, mỗi lần về miền Tây là ngày nào cũng kè kè cái ca theo uống.
- Xóm tôi uống món này chục năm rồi, cà phê phải pha đắng thật đắng uống mới ngon.
- Cái này tôi hay gọi chơi là Americano phiên bản Việt.
-Cái này là nhức nách nha.
Dù xung quanh ngày càng nhiều loại thức uống thời thượng, trà lai vẫn giữ một vị trí đặc biệt trong đời sống người miền Tây. Không cần thương hiệu, không cần cầu kỳ, chỉ cần hương vị đậm đà và sự thân quen là đủ níu chân bao thế hệ.
Hy Chu
