Nghiên cứu từ Hiệp hội Tim mạch Mỹ cho thấy, tỷ lệ mắc đột quỵ tăng gần 20% vào mùa đông, trong đó người cao tuổi là nhóm dễ bị tổn thương nhất. Đáng chú ý, tỷ lệ tử vong do đột quỵ cũng tăng tới 14,3% trong giai đoạn này.
ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế Phương Đông (Bệnh viện Đa khoa Phương Đông), cho biết: “Những ngày gần đây, khi thời tiết bắt đầu chớm lạnh, chúng tôi đã tiếp nhận những ca đột quỵ đầu tiên của mùa”.
Trong đó, có trường hợp một bệnh nhân 74 tuổi ở Hà Nội đã may mắn thoát hiểm nhờ phát hiện sớm và đến viện kịp thời.
Sáng 26/10, bà vẫn khỏe mạnh, dậy sớm đi chợ như thường lệ. Khi đang chọn rau, một người quen bất ngờ hỏi: “Sao hôm nay mặt bà bị lệch vậy?”.
Hình ảnh khối xuất huyết não của bệnh nhân. Ảnh: BSCC
Linh cảm có điều bất thường, bà lập tức nhờ người gọi xe cấp cứu đưa đến bệnh viện gần nhất. Chính sự tỉnh táo này đã giúp bà giữ được mạng sống.
Theo bác sĩ Mạnh, khi tiếp nhận, khuôn mặt bệnh nhân méo hẳn sang một bên, nghi ngờ bị liệt dây thần kinh số 7 hoặc đột quỵ. Kết quả chụp CT cho thấy bệnh nhân bị xuất huyết não và phù. Huyết áp khi nhập viện đo được gần 200 mmHg – nguyên nhân trực tiếp gây ra cơn đột quỵ. Trước đó, bà chưa từng đi khám định kỳ dù có dấu hiệu tăng huyết áp.
“Điều may mắn là bệnh nhân nhận ra dấu hiệu bất thường và đến viện ngay, nên việc can thiệp thuận lợi. Nếu chần chừ đến trưa mới đi kiểm tra, hậu quả sẽ rất khó lường", bác sĩ Mạnh nhấn mạnh.
Theo ông, thời tiết lạnh khiến mạch máu co lại, huyết áp tăng cao, dễ gây vỡ mạch hoặc hình thành cục máu đông dẫn đến nhồi máu não, nhồi máu cơ tim. Nguy cơ đặc biệt cao ở người có bệnh nền như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ máu…
Không chỉ yếu tố sinh lý, thói quen sinh hoạt thiếu cẩn trọng trong mùa lạnh cũng góp phần làm tăng rủi ro. Trường hợp trên là ví dụ điển hình: vừa ra khỏi chăn ấm, bà đã đi chợ sáng sớm khi trời lạnh mà không mặc thêm áo ấm. Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột đã kích hoạt cơn đột quỵ.
ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế Phương Đông
Bác sĩ Mạnh cảnh báo: “Nhiều người nghĩ tập thể dục buổi sáng sớm là tốt, nhưng nếu ra ngoài khi nhiệt độ còn thấp, lại không giữ ấm cơ thể, thì nguy cơ đột quỵ tăng gấp nhiều lần”.
Để phòng ngừa, chuyên gia khuyến cáo người dân nên:
Uống một cốc nước ấm trước khi ra khỏi nhà để giúp máu lưu thông tốt hơn.
Ăn nhẹ để ổn định đường huyết.
Giữ ấm cơ thể, đặc biệt vùng cổ, ngực, bàn tay, bàn chân – những nơi dễ mất nhiệt.
Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, kiểm soát huyết áp, hạn chế rượu bia và khám sức khỏe định kỳ.
“Quan trọng nhất là không chủ quan. Khi thấy dấu hiệu méo miệng, tê yếu tay chân, nói khó, hãy gọi cấp cứu ngay. Đột quỵ không chờ ai – nhưng nếu phát hiện sớm, cơ hội sống còn và hồi phục sẽ rất cao”, bác sĩ Mạnh nói thêm.
