Trong một bài blog cuối năm 2025, CEO Microsoft ông Satya Nadella bày tỏ hy vọng xã hội sẽ "vượt qua" việc gọi trí tuệ nhân tạo là "slop" - một thuật ngữ chỉ nội dung chất lượng thấp, vô nghĩa. Thay vì tạo ra sự đồng cảm, phát biểu này đã dẫn đến sự chế giễu rộng rãi và một biệt danh hoàn toàn mới cho gã khổng lồ công nghệ: "MicroSlop".
Microsoft đã cam kết "all in" với trí tuệ nhân tạo, với Azure cung cấp phần lớn cơ sở hạ tầng cho ChatGPT của OpenAI. Nhưng vấn đề không nằm ở việc đầu tư vào công nghệ mới, mà ở cách Microsoft triển khai nó.
Công ty đã nhồi nhét ứng dụng Copilot được hỗ trợ bởi ChatGPT vào hầu như mọi sản phẩm của mình, dù người dùng có muốn hay không. Phương pháp "brute force" này - cưỡng ép người dùng chấp nhận các tính năng AI mà họ không yêu cầu - đã dẫn đến phản ứng dữ dội không ngừng nghỉ trên mạng xã hội.
Hashtag "MicroSlop" bắt đầu trending mạnh trên X sau khi các phương tiện truyền thông đưa tin về blog post của Nadella. Làn sóng phê phán nhanh chóng lan rộng sang Instagram, Reddit, Facebook và nhiều nền tảng khác.
Các bài đăng phê phán cách tiếp cận trí tuệ nhân tạo của ông Nadella, phơi bày khoảng cách sâu thẳm giữa hy vọng của Big Tech và những gì người tiêu dùng cá nhân thực sự muốn. "MicroSlop" - sự kết hợp giữa Microsoft và "slop" - đã trở thành biểu tượng hoàn hảo cho sự bất mãn của công chúng.
Lý do cho sự phản đối này không khó hiểu khi nhìn vào thực tế của AI hiện nay. Phần lớn việc sử dụng AI trong nhận thức chủ đạo hiện nay xoay quanh thông tin sai lệch, các meme vô nghĩa, và tệ hơn nữa là lạm dụng bất hợp pháp.
Grok của xAI hiện đang bị nhiều cơ quan chức năng điều tra vì cho phép tạo hình ảnh AI tình dục hóa trẻ em. ChatGPT của OpenAI đang bị kiện vì có khả năng gây ra một vụ giết người-tự tử khủng khiếp. Nhưng ít nhất, như một bình luận mỉa mai đã nói, giờ chúng ta có thể tạo meme mèo nhanh hơn trước.
Những người ủng hộ trí tuệ nhân tạo như CEO Sam Altman của OpenAI đã tuyên bố trong nhiều năm rằng AI sẽ có thể chữa ung thư, giải quyết động lực liên sao, và cứu nhân loại khỏi sự vất vả của làm việc chín giờ sáng đến năm giờ chiều.
Không kết quả "tích cực" nào trong số này đã, hoặc có khả năng sẽ, trở thành hiện thực. Thay vào đó, những gì đang thực sự xảy ra lại hoàn toàn ngược lại.
AI đang nhanh chóng phá vỡ các công việc cấp đầu vào, được dự đoán sẽ tạo ra một làn sóng thất nghiệp thanh niên chưa từng có. Nhiều nhà kinh tế lo ngại rằng các cam kết mua hàng vòng tròn của OpenAI có thể nổ tung, tạo ra một lỗ đen kinh tế mà cuối cùng người đóng thuế sẽ phải lấp đầy.
Hơn nữa, AI đang góp phần vào tình trạng thiếu hụt DRAM vô lý, khi nhu cầu tính toán khổng lồ của nó đang đẩy giá lên cao khiến người tiêu dùng khó có khả năng tiếp cận công nghệ cơ bản.
Thực tế là AI chưa mang lại bất kỳ lợi ích hữu hình nào cho xã hội, dù ông Nadella, ông Altman và những người khác có thích hay không. Những gì AI đã trở thành là điểm tập trung của mọi thứ sai lầm trong hệ thống kinh tế, và sự dư thừa quyền lực vô lý mà Big Tech hiện đang hưởng để chủ động và cố ý định hình cuộc sống hàng ngày của người dân theo hướng tồi tệ hơn.
Dễ hiểu vì sao người dùng lại bất mãn với những tuyên bố về tiến bộ công nghệ mà lãnh đạo của Big Tech đưa ra đối với trí tuệ nhân tạo hiện nay.
Nguyễn Hải
