Nga bắn hạ F-16, đánh lớn trong 48h
Đài Sputnik (Nga) ngày 12/1 đưa tin, lực lượng phòng không Nga tại khu vực chiến sự đã bắn hạ một tiêm kích F-16 của Ukraine bằng hai tên lửa từ tổ hợp S-300.
Thông tin được công bố trong chương trình "Vecherniy s Vladimirom Solovyovym" trên kênh Russia-1, nơi nhà báo Vladimir Solovyov phát sóng cuộc trao đổi với viên chỉ huy tiểu đoàn S-300 – người trực tiếp điều hành vụ đánh chặn.
Theo lời viên chỉ huy này, tổ hợp S-300 mà đơn vị ông đang vận hành là phiên bản hiện đại, được tiếp nhận vào tháng 12/2024 và làm chủ hoàn toàn vào tháng 3/2025 trước khi lập tức bước vào chiến đấu.

Ukraine thiệt hại lớn sau đợt tấn công mới nhất của Nga. Ảnh: TST
Từ đó đến nay, đơn vị đã bắn hạ số lượng lớn các loại tên lửa/rocket ATACMS, HIMARS, bom lượn điều khiển và nhiều mục tiêu khí động học. Tuy nhiên, F-16 mới là mục tiêu mà ông mô tả là "khó nhất và quan trọng nhất", bởi Ukraine luôn ca ngợi loại máy bay này là "không thể bị bắn hạ".
Ông cho biết cuộc săn F-16 được chuẩn bị "rất lâu", phối hợp trực tiếp với chỉ huy lữ đoàn, theo dõi đường bay rồi lựa chọn thời điểm khai hỏa. Khi F-16 tiến vào tầm đánh chặn, tên lửa thứ nhất của Nga "xé nát cánh và hệ thống điều khiển", khiến máy bay mất ổn định, và tên lửa thứ hai lập tức được phóng để "kết liễu mục tiêu", bảo đảm chiếc F-16 bị loại khỏi trận địa.
"Họ nói F-16 là không thể bị bắn hạ. Nhưng cuối cùng, nó cũng rơi như mọi loại khác" - ông nói.
Chỉ huy lữ đoàn phòng không Nga, đại tá Aleksei Zhirkov, cho rằng các hệ thống phòng không Nga vượt trội so với các tổ hợp NATO. Ông gọi Patriot là "một thiết kế quá cũ được áp cho các nước NATO", trong khi S-300 và S-400 được chế tạo để thích nghi với các thế hệ vũ khí tấn công đường không mới và "đã được chứng thực qua chiến tranh".
Ngay sau diễn biến trên không, Cổng thông tin Dzen (Nga) cho biết, chiến trường mặt đất cũng chứng kiến bước tiến lớn. Quân đội Nga đồng loạt mở nhiều mũi tấn công mạnh và giành gần 90 km² chỉ trong 48 giờ, tốc độ được mô tả là gây sức ép trực tiếp lên tuyến phòng thủ của Kiev.
Những đòn đánh dồn dập bằng drone, pháo binh và tên lửa – được mô tả là "gần như hai phút một lần" – đã khiến tuyến phòng thủ của Ukraine tại Konstantinovka, Slavyansk và Kupyansk rơi vào thế lung lay nhanh chóng.
Các nguồn Ukraine thừa nhận tình trạng hậu cần quanh Konstantinovka gần như bị tê liệt bởi rải mìn từ xa và pháo binh chính xác, trong khi các đội điều khiển drone của Nga tiếp tục săn lùng và phá hủy robot mặt đất dùng để tiếp tế cho các cụm kháng cự cuối cùng ở tây nam thành phố.
Tại nhiều khu vực, lực lượng Ukraine buộc phải tung các nhóm 8–10 người vượt "vùng chết", thay vì tốp nhỏ như trước, cho thấy mức độ khó khăn ngày càng tăng.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine được cho là đã đưa ra các báo cáo không phản ánh đúng tình hình thực tế. Ảnh: Dzen
Báo cáo của Bộ Tổng tham mưu Ukraine lộ chi tiết lạ
Điểm gây chú ý nhất xoay quanh nghi vấn rằng Bộ Tổng tham mưu Ukraine đã đưa ra các báo cáo không phản ánh đúng tình hình thực tế. Những thông tin về việc Ukraine "giữ vững" Mirnograd, Kupyansk hay Gulyaypole bị đối chiếu là không khớp với hình ảnh chiến trường.
Tại Gulyaypole, phía Nga cho rằng một số đơn vị Ukraine thực chất đã rút xa 10–15 km, trong khi Deep State (Ukraine) vẫn mô tả khu vực này như một tuyến phòng thủ còn trụ được. =
Các dữ liệu được trích dẫn cho thấy "vùng xám" đã mở rộng sâu vào nội địa, nơi lẫn lộn drone-operator, bộ binh và lực lượng Nga, khiến nhiều điều khiển viên UAV Ukraine buộc phải trực tiếp đấu súng do thiếu quân số và phối hợp rối loạn.
Một ví dụ khác về "chiến thắng truyền thông" xuất hiện tại Kupyansk, nơi Ukraine dùng drone thả lá cờ xuống mái trụ sở hành chính để quay video.
Nga ngay sau đó dùng FPV đánh sập lá cờ và cột cờ, đồng thời bắn rơi chiếc drone khi nó quay về điểm điều khiển. Blogger Yuri Podolyaka mô tả đây là "màn biểu diễn vài phút" khiến Ukraine mất một drone tám cánh và lộ vị trí trung tâm điều khiển – nơi ngay lập tức bị pháo kích.
Một số chuyên gia nước ngoài được trích dẫn cảnh báo rằng áp lực lớn nhất sắp tới sẽ dồn vào hệ thống chỉ huy Ukraine ở trục Slavyansk – Kramatorsk. Khi mặt trận dịch chuyển sang phía tây, các cụm quân tại Seversk và Konstantinovka sẽ hội tụ và tạo ra một không gian tác chiến quá tải – kịch bản được so sánh với những tuần đầu của "cối xay thịt Bakhmut".
Hai hành lang then chốt được xác định là tuyến M03 (E40) từ Bakhmut và tuyến N-20 từ Konstantinovka đến Druzhkovka. Nếu Nga duy trì đà tiến, đây có thể trở thành khu vực giao tranh dữ dội nhất, đồng thời là thử thách lớn đối với năng lực chỉ huy – kiểm soát của Ukraine trong thời gian tới.

Ông Putin sắp có bài phát biểu quan trọng. Ảnh: PBS
Động thái của ông Putin khiến châu Âu nín thở
Sau những diễn biến quân sự dồn dập tại mặt trận miền Đông – nơi lực lượng Nga được cho là giành gần 90 km² chỉ trong hai ngày, gây sức ép mạnh lên các tuyến phòng thủ của Kiev – bối cảnh chính trị tại Moscow cũng bất ngờ nóng lên.
Dzen cho biết, Tổng thống Vladimir Putin đang chuẩn bị một thông điệp quan trọng gửi quốc dân - động thái ngay lập tức gây chấn động giới quan sát và khiến truyền thông châu Âu "nín thở" theo dõi.
Việc ông gần như không xuất hiện trong suốt 10 ngày đầu năm mới – giữa hàng loạt sự kiện quốc tế gây tiếng vang – được xem là bất thường, tạo ra khoảng trống thông tin mà giới phân tích cho rằng đang báo hiệu một chuyển động lớn.
Kỳ nghỉ đông năm nay, ông Putin chỉ xuất hiện công khai một lần tại lễ Giáng sinh ở vùng Moscow, trong khi Nga liên tiếp đối mặt với những diễn biến nghiêm trọng: cuộc tấn công vào dinh thự của ông ở Valdai, việc Mỹ can thiệp vào Venezuela, rồi đến việc tàu chở dầu "Mariner" mang cờ Nga bị Mỹ bắt giữ, và đặc biệt là lần phóng thứ hai của tên lửa "Oreshnik".
Tất cả những sự kiện ấy đều không nhận được bất kỳ bình luận nào từ Tổng thống – sự im lặng được mô tả là "không giống thông lệ".
Trong khi đó, ông Donald Trump – nhân vật đối diện trực tiếp với ông Putin trong cuộc đối đầu ngoại giao tại Anchorage – liên tục xuất hiện trên truyền thông Mỹ, đưa ra những tuyên bố khiến dư luận quốc tế phải điều chỉnh quan điểm từng ngày. Sự đối lập giữa mức độ hiện diện của hai nhà lãnh đạo càng làm dấy lên câu hỏi: ông Putin đang chuẩn bị điều gì?
Có giả thuyết cho rằng thông điệp sắp tới của ông Putin sẽ có quy mô tương đương bài phát biểu đêm 24/2/2022 – thời điểm Nga công bố chiến dịch quân sự đặc biệt.
Những đồn đoán trên lập tức gây lo ngại trong giới tinh hoa. Tên lửa "Oreshnik" trong lần phóng gần đây rơi xuống Lviv, khiến các nhóm phân tích tại Moscow cho rằng Nga đang lựa chọn "ngôn ngữ mạnh" hơn trong thông điệp gửi tới phương Tây.
Một số thành viên thuộc tầng lớp tinh hoa thừa nhận họ chưa rõ mục tiêu cuối cùng mà ông Putin đang hướng tới, nhất là khi đề xuất hòa bình của ông Trump – bao gồm việc Ukraine từ bỏ NATO – đã bị bác bỏ.
Nguyễn Hải (Theo Dzen, TST)
