Tại Viện Sức khỏe Tâm thần (Bệnh viện Bạch Mai), L.T.M.N (13 tuổi) đang được điều trị vì nghiện game online. N cho biết em bắt đầu chơi game từ vài năm trước. Ban đầu, game chỉ là nơi để kết bạn qua mạng vì ngoài đời em không có nhiều bạn (đặc biệt không có bạn chơi thân). Áp lực học tập cũng khiến em tìm đến game như một cách giải tỏa cảm xúc tiêu cực.
"Tưởng chỉ chơi cho vui, nhưng em nghiện lúc nào không biết", N chia sẻ.
Dù kết quả học tập vẫn được duy trì, mỗi ngày em đều phải chơi game ít nhất hai giờ. Chỉ cần một ngày không được chơi, em cảm thấy bứt rứt, khó chịu và luôn có cảm giác thèm game. Sau khi xuất hiện những biểu hiện bất thường, gia đình đưa em đến Bệnh viện Bạch Mai thăm khám và được chuyển sang Viện Sức khỏe Tâm thần điều trị.
Sau khi được các bác sĩ tư vấn, N cho biết sẽ xây dựng thời gian biểu hợp lý, giới hạn thời gian chơi game khoảng 30 phút mỗi ngày và dành nhiều thời gian hơn cho vẽ tranh, làm đồ handmade, tập thể dục.
Nghiêm trọng hơn là trường hợp H.T.H (15 tuổi). Gia đình hoàn toàn không biết con đã nghiện game suốt gần 4 năm, chỉ đến khi xuất hiện rối loạn cảm xúc và hành vi mới đưa con đi khám.
Nam sinh thừa nhận ban đầu chỉ chơi để giải trí, nhưng càng chơi càng bị cuốn vào thế giới ảo. Để có tiền nạp game, em nhiều lần lén mang đồ đạc trong nhà đi bán. Những ngày không có tiền chơi, H nhốt mình trong phòng, bỏ ăn, thức trắng đêm và luôn trong trạng thái bứt rứt, khó chịu.
Qua thăm khám, các bác sĩ chẩn đoán H mắc rối loạn hỗn hợp hành vi và cảm xúc do nghiện game. Sau 15 ngày điều trị, tình trạng đã ổn định và được xuất viện.
Tuy nhiên, người cha vẫn canh cánh nỗi lo con sẽ tái nghiện trong dịp nghỉ hè. "Hai vợ chồng đều đi làm, không thể cấm hoàn toàn điện thoại vì con còn học tập, liên lạc. Chúng tôi chỉ biết cố gắng quản lý và hy vọng con đủ ý thức để không quay lại với game", bố H chia sẻ.
Cảnh báo của chuyên gia
PGS.TS.BS Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần (Bệnh viện Bạch Mai), cho biết đơn vị tiếp nhận bệnh nhi nghiện game quanh năm. Tuy nhiên, số ca thường tăng rõ rệt sau kỳ nghỉ hè, khi trẻ đã có thời gian dài tiếp xúc với game và đến năm học mới bắt đầu xuất hiện các rối loạn tâm thần liên quan.
Theo PGS Tuấn, hiện nay trẻ em sử dụng điện thoại thông minh quá sớm và quá nhiều, trong khi các trò chơi trực tuyến được quảng bá dày đặc, với nhiều hình thức kích thích khiến trẻ dễ tiếp cận, dễ bị cuốn hút và dần hình thành tình trạng nghiện.
Nghiện game không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần mà còn gây tổn hại nghiêm trọng đến sức khỏe thể chất. Trẻ thường thức khuya, mất ngủ, bỏ bữa, suy giảm thể lực, ảnh hưởng quá trình phát triển, đặc biệt trong giai đoạn dậy thì.
Về mặt tâm lý, trẻ có thể xuất hiện rối loạn cảm xúc, rối loạn hành vi, chống đối, căng thẳng, mất kiểm soát cảm xúc, thậm chí có xu hướng bạo lực hoặc tự gây hại khi quá nhập vai vào các nhân vật trong game.
PGS Tuấn cho biết, nếu được phát hiện sớm, việc điều trị nghiện game sẽ đạt hiệu quả cao. Ngược lại, khi để kéo dài, quá trình điều trị sẽ khó khăn hơn, ảnh hưởng lâu dài đến học tập, cuộc sống và khả năng phục hồi có thể không còn hoàn toàn.
Việc điều trị được cá thể hóa tùy theo mức độ nghiện, có thể kết hợp nhiều phương pháp như dùng thuốc, kích thích từ xuyên sọ, trị liệu tâm lý cá nhân và trị liệu tâm lý gia đình.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh, gia đình vẫn là "lá chắn" quan trọng nhất giúp trẻ tránh xa game. Thay vì cấm đoán tuyệt đối, cha mẹ cần tạo môi trường để con sẵn sàng chia sẻ, đồng hành và khích lệ con bằng những phần thưởng tích cực giống như cơ chế tạo động lực trong game.
Bên cạnh đó, nhà trường và xã hội cần tăng cường các chương trình quản lý việc sử dụng thiết bị điện tử theo từng lứa tuổi, đồng thời xây dựng nhiều hoạt động học tập, vui chơi lành mạnh để trẻ có thêm lựa chọn ngoài thế giới ảo.
Ngọc Minh
