Kỳ thi đại học được rất nhiều gia đình xem như bước ngoặt của số phận. Với nhiều người, thi đại học là cơ hội đổi đời, là khoảnh khắc “cá chép vượt vũ môn”, từ ao làng bước ra biển lớn. Dường như chỉ cần đỗ vào một trường danh tiếng, tương lai sẽ rộng mở, cuộc đời sẽ thuận buồm xuôi gió.
Nhưng thực tế, thi đại học chỉ là một ngã rẽ quan trọng, còn con đường phía trước đi về đâu lại phụ thuộc vào cách ta đối diện với lựa chọn, với biến cố và thử thách. Cuộc đời luôn tồn tại những biến số khó lường. Đỗ đại học tốt có thể là tấm vé vào đời, nhưng không phải bảo đảm cho một tương lai suôn sẻ. Thử thách thực sự thường chỉ bắt đầu sau khi ta rời khỏi giảng đường.
Câu chuyện dưới đây là về một cô gái nông thôn thi đỗ trường đại học top đầu là điển hình cho điều đó. Hành trình của cô có lẽ sẽ mang đến nhiều suy ngẫm.
Từ niềm tự hào của cả làng
Ngũ Kế Hồng sinh năm 1974 tại một gia đình nông thôn bình thường ở Cám Châu, Giang Tây (Trung Quốc). Cha cô là người yêu thích sách vở và đặt nhiều kỳ vọng vào con gái. Dưới ảnh hưởng của cha, Ngũ Kế Hồng chăm chỉ học tập từ nhỏ.
Năm 1994, cô chuyển hộ khẩu sang Quảng Đông để dự thi đại học. Với 692 điểm - số điểm rất cao thời bấy giờ, cô đỗ vào Đại học Nhân dân Trung Quốc, trở thành niềm tự hào của cả làng.
Cô chọn ngành Quản lý hồ sơ - một ngành tương đối hiếm người học. Khi ấy, sinh viên tốt nghiệp ngành này vẫn được nhà nước phân công việc làm,nên nhiều người tin rằng tương lai của cô đã được bảo đảm. Một cô gái nông thôn thi đỗ trường danh giá, tưởng như con đường phía trước sẽ rộng mở.
Thế nhưng năm 1996, chính sách phân công việc làm cho sinh viên bị bãi bỏ. Kỳ vọng về một tương lai ổn định không còn chắc chắn. Năm 1998, khi Ngũ Kế Hồng tốt nghiệp, cô va đúng phải thời điểm giao thời đầy biến động ấy.
Đối mặt với tương lai bất định, Ngũ Kế Hồng không vội đi làm mà tiếp tục thi cao học và thi công chức. Tuy nhiên, mọi chuyện không suôn sẻ. Cô thi nghiên cứu sinh nhiều lần không đỗ. Còn thi công chức, tuy vào được đến vòng hai nhưng vì thiếu tự tin, cô thể hiện không tốt và bị loại. Những thất bại liên tiếp khiến cô rơi vào khủng hoảng tinh thần. Áp lực đè nặng, niềm tin dần lung lay.
Hôn nhân vội vã và chuỗi ngày trượt dài
Không điều chỉnh được tâm lý sau những lần vấp ngã, Ngũ Kế Hồng tìm đến hôn nhân như một lối thoát. Năm 2000, cô gặp lại bạn học cũ Quách Trường Hoa và nhanh chóng kết hôn.
Nhưng cuộc hôn nhân này không mang lại hạnh phúc cho Ngũ Kế Hồng. Sau những cú sốc thất nghiệp, cộng thêm việc cha qua đời, tinh thần cô trở nên bất ổn. Cô dần thu mình, có biểu hiện rối loạn tâm lý, trong khi chồng lại thờ ơ, thậm chí ngoại tình. Cuối cùng, họ ly hôn. Cô bị đuổi khỏi nhà cùng con gái và phải quay về nhà mẹ đẻ.
Sau đó, qua mai mối, cô tái hôn với một người đàn ông nghèo tên Đặng Cao Hoa. Cuộc sống tuy đỡ sóng gió hơn nhưng vẫn thiếu thốn. Cô sinh 5 người con, gánh nặng gia đình ngày một lớn, còn bản thân cô thì khi tỉnh táo, khi bất ổn, không thể phát huy được năng lực từng có.
Sống nhờ trợ cấp và sự chú ý của xã hội
Vì hoàn cảnh quá khó khăn, Ngũ Kế Hồng phải xin hưởng trợ cấp tối thiểu. Năm 2017, trong một lần rà soát hộ nghèo, cán bộ xóa đói giảm nghèo Ngô Mỹ Hoa phát hiện gia đình cô sống trong cảnh thiếu thốn, nhà cửa trống trơn. Điều gây bất ngờ là người phụ nữ ấy từng tốt nghiệp Đại học Nhân dân Trung Quốc và có thể nói tiếng Anh.
Thông tin nhanh chóng được báo chí đưa tin, thu hút sự chú ý lớn của dư luận. Thầy chủ nhiệm đại học của Ngũ Kế Hồng, thầy An Thanh Phúc, vô cùng sửng sốt khi biết cô học trò xuất sắc năm nào của mình lại rơi vào hoàn cảnh ấy. Thầy cùng các cựu sinh viên đã chung tay quyên góp hỗ trợ, tìm việc làm cho cô. Chính quyền địa phương cũng xây nhà mới, cải thiện điều kiện sống cho gia đình cô.
Nhờ sự giúp đỡ này, tinh thần Ngũ Kế Hồng dần ổn định hơn, cuộc sống từng bước đi vào quỹ đạo.
Câu chuyện của Ngũ Kế Hồng từ một người với tương lai rực rỡ, cô rơi xuống đáy vì không kịp điều chỉnh tâm lý trước biến động và thất bại. Nhưng cũng chính câu chuyện ấy cho thấy rằng số phận không hoàn toàn khép lại, nếu có sự quan tâm và hỗ trợ từ xã hội.
Tấm bằng danh giá có thể mở cánh cửa đầu tiên, nhưng không thể bảo đảm cho con đường suôn sẻ suốt hành trình. Trước những cú sốc của cuộc đời, điều quyết định không chỉ là kiến thức, mà còn là khả năng chịu áp lực, thích nghi và đứng dậy sau vấp ngã.
Với sinh viên ngày nay, ngoài tri thức chuyên môn, việc rèn luyện tâm lý vững vàng và kỹ năng ứng phó với thử thách cũng quan trọng không kém. Bởi đôi khi, thứ giúp ta đi xa không phải là điểm số năm nào, mà là sức mạnh để không gục ngã khi cuộc đời biến động
Theo Sohu
Nhật Linh
