Một chuyến xe tưởng như bình thường từ Hà Tĩnh ra Phú Thọ đã bất ngờ trở thành hành trình giúp một nữ sinh 14 tuổi tránh được một tình huống nguy hiểm. Điều đáng nói, người nhận ra những dấu hiệu bất thường không phải là cha mẹ em, mà là người lái xe đã kịp thời đặt câu hỏi, kiểm tra và quyết định đưa em đến cơ quan công an.
Theo trình báo, anh Dương Đình Tuấn (SN 1996), trú tại xã Thạch Xuân, tỉnh Hà Tĩnh, nhận chở cháu C.H.P. (SN 2012), trú tại xã Thạch Đài, nay là phường Hà Huy Tập, tỉnh Hà Tĩnh, từ Hà Tĩnh ra Phú Thọ để gặp một người bạn mà cháu quen qua mạng.
Trên đường đi, anh Tuấn hỏi cháu P. đã xin phép bố mẹ hay chưa. Cháu cho biết đã xin phép. Khi được hỏi đi đâu, cháu nói sẽ ra Phú Thọ theo định vị mà người bạn trên mạng gửi.
Chi tiết này khiến anh Tuấn chú ý. Anh đề nghị cháu đưa điện thoại để xem định vị, với lý do giúp việc di chuyển thuận tiện hơn. Trong quá trình kiểm tra, anh phát hiện những tin nhắn có nội dung nhạy cảm và nhận thấy câu chuyện không đơn giản như một chuyến đi thăm bạn thông thường.
Qua các cuộc trò chuyện, cháu P. đang liên lạc với một người quen trên mạng. Người này gửi cho cháu những đường link chứa nội dung độc hại, hướng dẫn những hành vi không phù hợp với lứa tuổi và yêu cầu cháu gửi lại hình ảnh, video nhạy cảm.
Hai bên thậm chí sử dụng cách xưng hô như vợ chồng và thường xuyên trao đổi những vấn đề nhạy cảm. Những cuộc trò chuyện kéo dài dường như đã khiến nữ sinh hình thành sự tin tưởng và gắn bó với người ở phía bên kia màn hình. Đáng lo hơn, người này đã gửi định vị tại Phú Thọ và hướng dẫn cháu P. di chuyển đến đó để gặp mặt.
Một cô bé 14 tuổi, tin rằng mình đang đi gặp một người quen, đã có ý định tự bắt taxi từ Hà Tĩnh ra Phú Thọ. Chỉ đến đây, mức độ nguy hiểm của câu chuyện mới thực sự hiện rõ.
Anh Tuấn thử liên hệ trực tiếp với người mà cháu P. đang nói chuyện qua Zalo nhưng không thể thực hiện cuộc gọi. Những dấu hiệu bất thường liên tiếp khiến anh không tiếp tục chuyến đi mà quyết định đưa cháu đến Công an phường Thành Sen để trình báo. Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Công an phường Thành Sen đã xác minh, liên hệ với gia đình và thông báo để mẹ cháu đến đón. Cháu P. sau đó được gia đình đón về an toàn.
Cần quan tâm đến thế giới phía sau màn hình của con
Có lẽ nếu anh Tuấn chỉ xem đây là một chuyến xe thông thường, câu chuyện có thể đã diễn biến theo một hướng hoàn toàn khác.
Điều đáng suy nghĩ nằm ở chỗ, với trẻ vị thành niên, một mối quan hệ trên mạng đôi khi có thể tiến xa hơn người lớn tưởng rất nhiều. Ban đầu có thể chỉ là vài lời hỏi han, những cuộc trò chuyện mỗi ngày hay cảm giác được một người quan tâm. Khi sự tin tưởng được hình thành, trẻ có thể dần chấp nhận những nội dung mà bình thường mình sẽ cảm thấy không thoải mái.
Đến khi người kia đề nghị giữ bí mật, gửi hình ảnh riêng tư, chia sẻ địa điểm gặp mặt hoặc rủ trẻ rời khỏi nhà, đứa trẻ có thể vẫn nghĩ rằng mình đang làm điều đó vì một người bạn mà mình tin tưởng. Trong khi đó, người ở phía bên kia màn hình có thể không phải là người mà trẻ vẫn nghĩ.
Đây cũng là điều cha mẹ cần đặc biệt lưu ý khi đồng hành cùng con trong môi trường Internet. Một đứa trẻ sử dụng điện thoại nhiều hay ít chưa phải là câu hỏi duy nhất. Quan trọng hơn là con đang trò chuyện với ai, mối quan hệ ấy diễn ra như thế nào và con có đủ khả năng nhận biết đâu là một lời đề nghị bất thường hay không.
Không phải cứ quen qua mạng là nguy hiểm. Trẻ hoàn toàn có thể kết bạn, học hỏi và kết nối với những người có cùng sở thích trên Internet. Nhưng với trẻ ở độ tuổi còn nhỏ, ranh giới giữa một mối quan hệ bình thường và sự thao túng có thể rất khó nhận biết.
Vì vậy, thay vì chỉ kiểm soát thời gian sử dụng điện thoại, cha mẹ cũng cần dạy con những nguyên tắc cơ bản để tự bảo vệ mình: không tự ý gặp người quen trên mạng; không đi đến một địa điểm chỉ vì người khác gửi định vị; không gửi hình ảnh, video riêng tư; không cung cấp địa chỉ nhà, trường học hay vị trí hiện tại; không nhấp vào những đường link đáng ngờ và đặc biệt không giữ bí mật những chuyện khiến bản thân sợ hãi hoặc khó chịu.
Quan trọng hơn cả, trẻ cần biết rằng nếu chẳng may gặp một tình huống như vậy, điều đầu tiên cần làm là nói với người lớn.
Một đứa trẻ bị dụ dỗ trên mạng không phải lúc nào cũng đủ bình tĩnh để nhận ra mình đang gặp nguy hiểm. Nếu mỗi lần con kể chuyện, điều chờ đợi con là một trận mắng, sự trách móc hay câu hỏi "Tại sao con lại ngốc như vậy?", rất có thể lần sau con sẽ chọn im lặng.
Sự việc của cháu P. may mắn đã được phát hiện kịp thời nhờ sự quan sát và phản ứng nhanh của người lái xe. Nhưng câu chuyện cũng là lời nhắc để cha mẹ không chỉ nhìn vào chiếc điện thoại trong tay con mà cần quan tâm đến thế giới phía sau màn hình.
Bởi đôi khi, điều nguy hiểm nhất không phải là con dùng điện thoại bao lâu, mà là ai đang ở đầu bên kia và đang từng bước khiến con tin tưởng họ đến mức nào.
Hiểu Đan
