Vàng từ lâu được biết đến là kim loại quý hiếm, thường gắn với trang sức, kênh trú ẩn tài chính hoặc nằm sâu trong lòng đất dưới dạng quặng. Người ta cũng có thể tìm thấy vàng trong các mỏ khai thác, sông suối hoặc trong kho dự trữ của các quốc gia.
Thế nhưng, ít ai nghĩ rằng, những thiết bị điện tử quen thuộc như điện thoại hay máy tính xách tay lại đang chứa bên trong một lượng vàng nhất định. Không chỉ vàng, nhiều kim loại quý khác như bạc hay các nguyên tố đất hiếm cũng hiện diện trong những linh kiện nhỏ bé bên trong.
Trong ngành công nghiệp điện tử, vàng được sử dụng khá phổ biến, chủ yếu nằm ở bảng mạch, các đầu nối và điểm tiếp xúc. Lý do không nằm ở giá trị, mà ở đặc tính đó là vàng dẫn điện tốt, không bị oxy hóa và gần như không xuống cấp theo thời gian. Những yếu tố này giúp thiết bị hoạt động ổn định hơn, đặc biệt ở các bộ phận đòi hỏi độ chính xác cao.
Tuy vậy, lượng vàng trong mỗi thiết bị lại rất nhỏ. Các ước tính cho thấy phải cần tới hàng chục chiếc điện thoại mới thu được khoảng 1 gram vàng. Với máy tính, con số có nhỉnh hơn nhưng vẫn không đáng kể: một máy tính để bàn chứa khoảng 0,2 gram vàng, còn laptop chỉ khoảng 0,1 gram. Điều này khiến việc tháo dỡ thiết bị cá nhân để “đãi vàng” gần như không khả thi về mặt kinh tế.
Không chỉ dừng lại ở điện thoại hay máy tính, vàng còn xuất hiện trong nhiều thiết bị gia dụng như tủ lạnh, máy giặt, TV, thậm chí cả ô tô, bất kỳ sản phẩm nào có bảng mạch điện tử đều có thể chứa một lượng nhỏ kim loại quý này. Tuy nhiên, giá trị thực sự không nằm ở từng thiết bị riêng lẻ, mà ở quy mô. Khi hàng nghìn, hàng triệu thiết bị được thu gom và xử lý, lượng vàng thu hồi trở nên đáng kể.
Chính vì vậy, tái chế rác thải điện tử đang ngày càng được chú trọng. Không chỉ giúp thu hồi tài nguyên quý hiếm, việc này còn góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường do các linh kiện điện tử bị thải bỏ không đúng cách. Một số doanh nghiệp bán lẻ như Costco đã triển khai chương trình thu đổi thiết bị cũ, tạo điều kiện để người dùng tham gia vào vòng đời tái chế một cách đơn giản hơn.
Thực tế cho thấy, vàng không nằm đâu xa xôi, mà đang hiện diện trong chính những vật dụng quen thuộc hằng ngày. Chỉ là, ở dạng mà phần lớn chúng ta chưa từng để ý tới.
Tham khảo BGR
Huỳnh Duy
