Sự việc xảy ra vào năm 2016, tại thôn Tân Kiều, thành phố Quảng Hán, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc. Khi đó, người dân địa phương đang tiến hành đào một con mương dẫn nước để phục vụ canh tác. Trong quá trình thi công, chiếc máy xúc bất ngờ chạm phải một vật cứng phát ra tiếng động lớn.
Dừng lại để kiểm tra, đội thi công phát hiện trong lòng đất lộ ra một vật thể kim loại hình trụ, dài khoảng 1 mét và rộng chừng nửa mét. Toàn bộ bề mặt vật này đã rỉ sét, cho thấy nó đã bị chôn vùi dưới lòng đất trong thời gian rất dài.
Hình dáng và kích thước của vật thể khiến nhiều người liên tưởng ngay đến một quả bom cỡ lớn còn sót lại từ thời chiến. Lo ngại nguy hiểm, đội đào mương lập tức dừng thi công, đồng thời báo cáo sự việc cho cơ quan chức năng địa phương.
Ngay sau khi nhận được tin báo, cảnh sát thành phố Quảng Hán nhanh chóng có mặt tại hiện trường cùng đội xử lý bom mìn chuyên nghiệp. Toàn bộ khu vực phát hiện vật thể lạ được phong tỏa, người dân được yêu cầu sơ tán khẩn cấp để đảm bảo an toàn.
Đội xử lý bom mìn tiến hành các biện pháp nghiệp vụ nhằm xác định bản chất của vật thể. Sau hơn 2 giờ làm việc cẩn trọng, kết quả kiểm tra cho thấy bên trong khối kim loại không chứa bất kỳ chất nổ nào. “Quả bom” nghi ngờ ban đầu hóa ra hoàn toàn vô hại.
Khi mối nguy được loại bỏ, lực lượng chức năng và người dân đều thở phào nhẹ nhõm. Tuy nhiên, sự tò mò về “vật thể bí ẩn” này ngày càng tăng. Trước nghi vấn đây có thể là một cổ vật, chính quyền địa phương đã mời nhóm chuyên gia khảo cổ và đại diện Cục Di tích Văn hóa thành phố Quảng Hán tới hiện trường để tiếp tục xác minh.
Theo nhận định ban đầu, khu vực phát hiện vật thể thuộc vùng đất có lịch sử lâu đời, từng là thành trì quan trọng của nước Thục cổ trong lịch sử Trung Hoa. Do đó, khả năng đây là một hiện vật cổ được chôn giấu trong lòng đất từ nhiều thế kỷ trước là hoàn toàn có thể xảy ra.
Để tránh làm hư hại cổ vật, quá trình mở nắp khối kim loại được tiến hành hết sức tỉ mỉ. Các chuyên gia dùng thiết bị chuyên dụng, cắt dần lớp vỏ ngoài rỉ sét trong suốt gần 3 giờ đồng hồ. Khi nắp kim loại cuối cùng được tháo ra, toàn bộ những người có mặt đều sững sờ trước khung cảnh bên trong.
Trong khối kim loại chứa nhiều đồ vật bằng sứ được sắp xếp ngay ngắn. Tất cả đều mang hình dáng thanh nhã, phủ một lớp men xanh ngọc đặc trưng, vẫn giữ được độ bóng và nguyên vẹn đáng kinh ngạc dù đã bị chôn vùi hàng trăm năm dưới lòng đất.
Sau khi kiểm kê và đưa về trung tâm bảo tồn di tích văn hóa chuyên nghiệp để làm sạch và nghiên cứu, các chuyên gia xác định lô đồ sứ này chính là sản phẩm của lò nung Long Tuyền - một trong những dòng gốm nổi tiếng nhất Trung Quốc, phát triển cực thịnh dưới thời Nam Tống có lịch sử hơn 800 năm.
Theo đánh giá của giới chuyên môn, trong số những cổ vật tìm thấy tại Quảng Hán có một chiếc lư ba chân được xếp vào di tích văn hóa cấp quốc gia hạng 2 ở Trung Quốc do kiểu dáng tinh tế và nước men hiếm có. Ngoài ra, còn có 4 món đồ khác, gồm một chiếc bát và ba chiếc đĩa, được công nhận là di tích văn hóa cấp 3. Mười một món còn lại tuy ở cấp độ thấp hơn nhưng vẫn có giá trị sưu tầm và nghiên cứu lớn.
Sau khi được làm sạch và định giá sơ bộ, các chuyên gia ước tính tổng giá trị của toàn bộ số cổ vật này có thể lên tới hàng trăm triệu NDT (hơn 1000 tỷ đồng). Con số khiến tất cả những người chứng kiến không khỏi kinh ngạc.
Ít ai ngờ rằng, vật thể từng khiến cả khu vực hoảng sợ vì tưởng là bom lại chứa đựng bên trong một “kho báu” văn hóa vô giá, có thể sánh ngang với những phát hiện khảo cổ quan trọng nhất trong khu vực.
Theo đại diện Cục Di tích Văn hóa Quảng Hán, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc, phát hiện này không chỉ có ý nghĩa lớn về mặt giá trị vật chất mà còn là tư liệu quý giúp giới nghiên cứu hiểu rõ hơn về lịch sử phát triển gốm sứ Trung Hoa thời Nam Tống, cũng như đời sống văn hóa của cư dân vùng Thục cổ.
(Theo 163 news)
Nguyên An
