Mỗi mùa tựu trường, câu chuyện sinh viên năm nhất lên thành phố trọ học lại làm đau đầu không ít gia đình. Nhiều phụ huynh vì lo lắng con cái non nớt, chưa quen cuộc sống tự lập nên tìm cách gửi gắm vào nhà người quen, họ hàng với hy vọng con có chỗ ăn ở an toàn. Thế nhưng, thực tế cho thấy không ít gia đình rơi vào cảnh "tiền trọ không tốn bao nhiêu nhưng tình nghĩa thì sứt mẻ", điển hình như câu chuyện của chị Minh Lan (Ninh Bình) dưới đây.
Nỗi ấm ức từ những lời đàm tiếu sau lưng
Khi con gái thi đỗ một trường đại học lớn tại Hà Nội, gia đình chị Minh Lan được người chị họ đang sinh sống trên thủ đô nhiệt tình mở lời cho cháu sang ở nhờ. Nhà chị họ rộng rãi, con cái cũng đã lớn nên việc có thêm một đứa cháu đến ở cùng ban đầu được đôi bên xem là phương án vẹn cả đôi đường. Chị Lan yên tâm vì con có người lớn trông nom, còn chị họ cũng vui vẻ bảo nhà cửa thêm người thêm vui. Hàng tháng, dù chị họ không đòi hỏi tiền phòng, chị Lan vẫn chủ động gửi một khoản tiền sinh hoạt ăn uống cố định, kèm theo thực phẩm sạch gửi đều đặn từ quê lên để đỡ đần chi phí.
Tuy nhiên, rạn nứt bắt đầu âm thầm nảy sinh từ sự khác biệt trong lối sống thường nhật. Con gái chị Lan vốn là đứa trẻ hướng nội, ít nói và quen tập trung vào sách vở hơn là chuyện bếp núc. Tan học về, cháu thường ở trong phòng tự học, đọc sách chứ không hay ra ngoài tụ tập hay trò chuyện rôm rả. Chị Lan cứ ngỡ con gái ngoan ngoãn, không chơi bời lêu lổng là điều đáng mừng, cho đến một lần người chị họ về quê ăn giỗ.
Đứng khuất sau gian bếp, chị Lan tình cờ nghe được người chị họ đang ngồi kể lể, than phiền với mấy người thân khác trong họ về con gái mình. Người chị buông những lời mỉa mai, chê trách cháu bé vụng về, suốt ngày "ru rú trong phòng như người tự kỷ, chẳng thấy mặt mũi giao lưu với ai bao giờ".
Cảm thấy lòng tự trọng của con bị xúc phạm và sự tin tưởng của mình bị đặt sai chỗ, chị Lan không kìm nén được cảm xúc nên đã bước ra đối chất. Cuộc tranh cãi nảy lửa diễn ra ngay giữa đám giỗ đông người, biến mâu thuẫn âm ỉ thành sự đổ vỡ khó hàn gắn. Ngay sau hôm đó, chị Lan quyết định tìm thuê phòng trọ riêng cho con chuyển ra ngoài, chấp nhận chấm dứt mối quan hệ thân tình bấy lâu với người chị họ.
Bài học về ranh giới độc lập và cách ứng xử giữa các gia đình
Câu chuyện của chị Lan không phải là trường hợp cá biệt trong các mối quan hệ họ hàng khi có sự chung đụng về không gian sống. Để tránh những va chạm và rạn nứt không đáng có, các bậc phụ huynh và sinh viên cần nhìn nhận vấn đề một cách thực tế và tỉnh táo hơn.
Trước hết, phụ huynh cần tôn trọng ranh giới riêng tư và hạn chế việc gửi gắm con cái sống phụ thuộc vào gia đình người khác. Mỗi gia đình đều có nếp sống, nhịp sinh hoạt và những thói quen riêng biệt mà người ngoài rất khó hòa nhập trọn vẹn. Việc tiết kiệm một khoản tiền thuê nhà đôi khi phải đánh đổi bằng cảm giác gò bó, ngột ngạt của con cái và những áp lực tâm lý vô hình của cả chủ nhà lẫn người ở nhờ. Việc để con tự ra ngoài thuê trọ, sống cùng bạn bè đồng trang lứa chính là cơ hội quý giá để trẻ rèn luyện kỹ năng tự lập, quản lý tài chính và chịu trách nhiệm với cuộc sống cá nhân.
Về phía gia đình người cho ở nhờ, nếu đã đồng ý đón tiếp con cháu trong nhà thì sự thẳng thắn và bao dung là điều tối quan trọng. Giữa hai thế hệ luôn tồn tại khoảng cách về tư duy và thói quen sinh hoạt. Khi có điểm chưa hài lòng, thay vì mang chuyện ra bàn tán, chê bai sau lưng với người ngoài, người lớn nên ngồi lại góp ý trực tiếp với cháu hoặc trao đổi chân thành với bố mẹ của cháu để tìm tiếng nói chung. Sự thấu hiểu và tôn trọng chính là chìa khóa duy nhất để giữ gìn hòa khí gia đình bền lâu.
Thanh Hương
