Ngày 03/11/2026, dữ liệu khảo sát phần cứng mới nhất từ nền tảng phân phối trò chơi máy tính lớn nhất thế giới Steam (Valve Steam Hardware Survey) cho thấy cuộc khủng hoảng giá chip nhớ do ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) gây ra đã tác động trực diện đến cấu hình máy tính của người tiêu dùng toàn cầu.
Theo thống kê công bố ngày 03/11/2026 của Valve, tỷ lệ game thủ sử dụng hệ thống máy tính trang bị từ 32GB RAM trở lên - vốn vừa vươn lên giữ vị trí cấu hình phổ biến nhất vào tháng trước - đã bất ngờ sụt giảm mạnh 5,16% chỉ sau một tháng, nhường chỗ cho sự gia tăng tỷ trọng của các dòng máy chỉ có 8GB và 16GB RAM. Cùng thời điểm, tỷ lệ máy tính có tổng dung lượng ổ cứng lưu trữ cố định từ 1TB trở lên cũng thu hẹp 4,68%, trong khi nhóm máy dùng ổ cứng dung lượng thấp từ 250GB đến 499GB tăng thêm 2,30%.
Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến làn sóng "hạ cấp cấu hình" trên thị trường bán lẻ là mức giá linh kiện bộ nhớ đang neo ở ngưỡng kỷ lục. Trên thị trường linh kiện lắp ráp máy tính đầu tháng 11/2026, người dùng phải chi khoảng 250 USD cho một bộ RAM 16GB chuẩn DDR5 và lên tới 450 USD cho bộ RAM 32GB DDR5, khiến nhiều nhà sản xuất máy tính để bàn và máy tính xách tay chơi game phải cắt giảm dung lượng bộ nhớ tiêu chuẩn để giữ giá bán.
Trước thực tế hàng loạt mẫu máy tính xách tay giá rẻ chỉ có 8GB RAM quay trở lại tràn ngập thị trường trong năm 2026, ngay trong ngày 03/11/2026, tập đoàn Microsoft đã công bố gói cải tiến hiệu năng lớn dành riêng cho hệ điều hành Windows 11 trên các thiết bị bị giới hạn bộ nhớ ở mức 8GB RAM.
Microsoft cho biết hãng đã tinh chỉnh lại thuật toán nén dữ liệu bộ nhớ, giúp hệ điều hành giữ lại thêm tối đa 2GB dữ liệu của các ứng dụng đang hoạt động trực tiếp trên RAM thay vì phải chuyển tạm xuống ổ cứng, từ đó hạn chế tình trạng trình duyệt và phần mềm bị tải lại từ đầu khi chuyển đổi cửa sổ. Đồng thời, mức tiêu thụ bộ nhớ cam kết của trình duyệt Microsoft Edge và bộ ứng dụng văn phòng Microsoft 365 được cắt giảm tới 900 MB (riêng bốn ứng dụng Word, Excel, PowerPoint và Outlook giảm 360 MB dung lượng chiếm dụng), kèm theo việc tự động lùi các tác vụ chạy ngầm như lập chỉ mục tìm kiếm khi người dùng đang thao tác.
Theo kết quả đo đạc trong phòng thí nghiệm của Microsoft công bố ngày 03/11/2026, những tối ưu này giúp máy tính Windows 11 cấu hình 8GB RAM phản hồi nhanh hơn tới 20% ở các thao tác mở menu Start, File Explorer, Settings hay công cụ chụp màn hình Snipping Tool (riêng trình duyệt Edge mở nhanh hơn 33% và ứng dụng họp trực tuyến Teams khởi động nhanh hơn 20%). Trong bài kiểm tra đa nhiệm nặng gồm mở liên tiếp 20 thẻ trình duyệt Edge, phát video 4K và mở các tệp Word, PowerPoint, Excel dung lượng lớn, tốc độ xử lý trên máy 8GB RAM được Microsoft ghi nhận nhanh hơn tới 40%.
Vân Anh
Nguồn: Tom's Hardware