Chương trình Đường Lên Đỉnh Olympia, một sân chơi trí tuệ hấp dẫn dành cho học sinh trung học phổ thông, đã trở thành biểu tượng của sự nỗ lực và khát vọng chinh phục tri thức. Trải qua hơn hai thập kỷ với tuổi đời 22 năm, chương trình không chỉ khẳng định sức hút qua từng mùa thi mà còn tạo dấu ấn sâu đậm trong lòng khán giả. Đây là nơi mà các thí sinh không chỉ vận dụng kiến thức đã học suốt 12 năm phổ thông mà còn phải thể hiện sự nhạy bén, khả năng quan sát tinh tế và tư duy logic để tìm ra đáp án chính xác trong thời gian ngắn.
Một trong những khoảnh khắc đáng nhớ của chương trình xuất hiện trong cuộc thi tuần thuộc quý 3, năm thứ 17. Trong phần thi Về đích, một câu hỏi tưởng chừng đơn giản lại khiến thí sinh gặp khó khăn.
Nội dung câu hỏi như sau: "Số nào là số bé nhất gồm 6 chữ số khác nhau?".
Nam sinh lựa chọn gói câu hỏi này đã trả lời là 100.000, nhưng đáp án này không chính xác. Lý do là cậu đã bỏ qua yêu cầu "6 chữ số khác nhau" được nêu rõ trong đề bài.
Thí sinh khác đã nhanh chóng tận dụng cơ hội để đưa ra đáp án chính xác là 102.345.
Sự nhầm lẫn của thí sinh đầu tiên có thể xuất phát từ áp lực tâm lý trong cuộc thi, khi thời gian suy nghĩ bị hạn chế.
Không chỉ có những câu hỏi trong phần Về đích, các câu hỏi trong phần Khởi động cũng thử thách khả năng tính toán và tư duy logic của thí sinh. Một ví dụ điển hình là câu hỏi trong vòng thi tháng 1, quý 3 năm 2021 dành cho thí sinh Đức Hiếu.
Câu hỏi có nội dung: "Để đánh số các trang của một quyển sách, người ta dùng đúng 216 chữ số. Hỏi quyển sách đó có bao nhiêu trang?".
Thoạt nghe, câu hỏi này có vẻ rắc rối và không liên quan, khiến nhiều người hoang mang. Tuy nhiên, nếu bình tĩnh phân tích, chúng ta sẽ tìm ra lời giải như sau:
Từ trang 1 đến trang 9, mỗi trang sử dụng 1 chữ số, tổng cộng 9 chữ số.
Từ trang 10 đến trang 99, mỗi trang sử dụng 2 chữ số, tổng cộng 90 x 2 = 180 chữ số.
Tổng số chữ số từ trang 1 đến trang 99 là 9 + 180 = 189 chữ số.
Như vậy, số chữ số còn lại để đánh số các trang tiếp theo là 216 - 189 = 27 chữ số. Bắt đầu từ trang 100, mỗi trang sử dụng 3 chữ số. Do đó, số trang còn lại là 27 ÷ 3 = 9 trang. Tổng số trang của quyển sách là 99 + 9 = 108 trang.
Cách giải tuy không quá khó, nhưng trong áp lực thời gian chỉ 20 giây, việc thí sinh trả lời sai hoặc bỏ qua câu hỏi là điều dễ hiểu.
Một câu hỏi khác cũng từng gây ấn tượng mạnh mẽ xuất hiện trong phần thi Về đích của thí sinh Lê Văn Hữu, đến từ trường THPT Thái Phiên, Quảng Nam, trong cuộc thi tuần 1, quý 2 năm thứ 21.
Câu hỏi như sau: "Ngày 1/11/2020 là thứ tư, vậy ngày 1/1/2021 là thứ mấy?". Đây là dạng toán tính ngày đơn giản, nhưng không ít người gặp khó khăn khi giải quyết trong thời gian ngắn. Để giải câu hỏi này, chúng ta có thể làm như sau:
Năm 2020 là năm nhuận, nên từ ngày 1/1/2020 đến ngày 1/1/2021 có 366 ngày.
Chia 366 cho 7 (số ngày trong một tuần), ta được dư 2.
Do ngày 1/11/2020 là thứ tư, ngày 1/1/2021 sẽ là thứ tư + 2 ngày = thứ sáu.
Câu trả lời là thứ sáu.
Đây là một bài toán đơn giản, nhưng dưới áp lực của sân chơi Olympia, việc thí sinh và cả khán giả bị bối rối là điều hoàn toàn dễ hiểu.
Từ những câu hỏi điển hình trên, có thể thấy rằng độ khó của chương trình Đường Lên Đỉnh Olympia không chỉ nằm ở kiến thức mà còn nằm ở khả năng xử lý tình huống nhanh nhạy và bình tĩnh trong áp lực thời gian.
Các câu hỏi không chỉ đòi hỏi sự hiểu biết sâu rộng mà còn thử thách sự tự tin, tập trung và khả năng tư duy linh hoạt của các "nhà leo núi". Chính những yếu tố này đã góp phần tạo nên sức hút bền bỉ của chương trình qua từng mùa thi, đồng thời khích lệ tinh thần học hỏi, sáng tạo không ngừng của thế hệ trẻ Việt Nam.
Thùy Linh (Tổng hợp)
