Cảm biến vuông kích thước gần full-frame, tốc độ ấn tượng
Sony vừa công bố cảm biến hình vuông mang tên mã IMX927 vào cuối tháng 9, sở hữu độ phân giải 105MP cùng khả năng quay tốc độ tối đa 113 khung hình/giây ở độ sâu màu 8-bit, hoặc 73 fps với 12-bit. Điểm đặc biệt nhất là cảm biến sử dụng global shutter - toàn bộ điểm ảnh được đọc cùng lúc thay vì quét theo từng dòng, loại bỏ hiện tượng méo hình thường thấy khi quay chuyển động nhanh.
IMX927 có kích thước đường chéo 39,7mm, chỉ nhỏ hơn đôi chút so với cảm biến full-frame (43mm). Điều này khiến nó quá lớn để gắn vào điện thoại, nhưng lại mở ra nhiều khả năng ứng dụng trong các máy quay công nghiệp, hệ thống thị giác máy (machine vision) và thậm chí là camera chuyên vlog nếu được Sony tùy biến thêm để đưa lên các thiết bị tiêu dùng.
Cảm biến này có hai phiên bản: màu (với bộ lọc Bayer) và đen trắng (monochrome) không có bộ lọc để tăng độ nhạy sáng trong các trường hợp cần thiết. Sony cũng tích hợp sẵn HDR nội bộ, cho phép mở rộng dải tương phản động mà không cần ghép nhiều khung hình, nhờ đó tốc độ khung hình không bị giảm khi kích hoạt HDR.
Hướng đi mới cho kỷ nguyên quay video dọc
IMX927 không phải là cảm biến cho smartphone, nhưng lại xuất hiện ngay sau khi Apple giới thiệu iPhone 17 với cảm biến vuông đầu tiên trên điện thoại. Trên iPhone, cảm biến vuông giúp quay và chụp thuận tiện cả dọc lẫn ngang mà không cần xoay máy, đồng thời cho góc nhìn selfie rộng hơn - điều rất phù hợp với xu hướng sáng tạo nội dung cho mobile hiện nay.
Trước đây, có 1 số máy ảnh cũng đã thử nghiệm với cảm biến vuông, nhưng không phải các dòng phổ thông, mà là để mô phỏng lại trải nghiệm của hệ máy ảnh film Medium Format. Những máy này dạng "niche", chỉ dành cho 1 số nhỏ nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp, chịu chơi vì số tiền bỏ ra để mua được là rất lớn.
Nếu Sony mang ý tưởng tương tự lên các dòng máy ảnh vlog hay máy quay mirrorless phổ thông, đó sẽ là bước tiến hợp lý: người dùng có thể ghi hình theo cả hai chiều chỉ bằng một khung cảm biến duy nhất, trong khi global shutter đảm bảo hình ảnh không bị cong, méo khi lia máy hay ghi hình vật thể chuyển động nhanh. Với hiệu năng như trên, các mẫu máy ảnh có thể quay video 4K, thậm chí 8K với tốc độ khung hình cực cao, hứa hẹn sẽ gây ấn tượng mạnh nếu ra mắt. Chúng khả năng cao cũng sẽ có độ phân giải thực tế thấp hơn, khoảng 40 - 80MP thay vì tận 105MP và cần hệ thống chip xử lý đời mới hiệu năng cao hơn để xử lý kịp thời lượng dữ liệu khổng lồ.
Ngoài ra, Sony cho biết IMX927 sử dụng chung ngàm kết nối với 16 cảm biến khác trong cùng dòng, có thể cho phép các thiết bị đời cũ được nâng cấp linh hoạt. Hãng cũng phát triển nhiều phiên bản kích thước crop (APS-C) khác như IMX937 (105MP, 56 fps), IMX298 (64MP, 138 fps) hay IMX929 (51MP, 225 fps), phù hợp với các nhu cầu sử dụng của khách hàng.
Từ cảm biến công nghiệp đến tương lai nhiếp ảnh
Mặc dù chưa có thông tin về việc IMX927 sẽ được tích hợp trong sản phẩm tiêu dùng, việc Sony ra mắt cảm biến vuông gần full-frame vẫn có thể là dấu hiệu cho thấy ngành công nghiệp hình ảnh đang chuyển mình theo xu hướng nội dung dọc. Khi các nền tảng mạng xã hội ngày càng ưu tiên video dọc, việc thiết kế cảm biến tối ưu cho cả hai chiều quay là điều tất yếu, và Sony có lẽ nên sớm đón đầu thị trường, thu hút khách hàng trước khi các thương hiệu khác nhảy vào cuộc chơi.
Nếu như Apple với iPhone 17 đã mở đầu cho xu hướng này thì Sony - vốn đã là “ông trùm cảm biến hình ảnh” - hoàn toàn có thể đặt nền móng cho thế hệ máy quay và máy ảnh tương lai, thậm chí sản xuất thêm các phiên bản nhỏ hơn cho điện thoại mà không gặp trở ngại nào. Một khi các thương hiệu lớn đã “dẫn đường, vẽ lối”, xu hướng cảm biến vuông rất có thể sẽ lan rộng trong vài năm tới, định hình lại cách chúng ta sử dụng điện thoại, máy ảnh để quay và chia sẻ hình ảnh.
Phạm Hoàng
